Gerald Ford

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Gerald Rudolph Ford, Jr.
38. Amerika Birleşik Devletleri Başkanı
Görev süresi
9 Ağustos 1974 – 20 Ocak 1977
Başkan Yardımcısı Nelson A. Rockefeller
Yerine geldiği Richard Nixon
Yerine gelen Jimmy Carter
40. Amerika Birleşik Devletleri Başkan Yardımcısı
Görev süresi
6 Aralık 1973 – 9 Ağustos 1974
Devlet Başkanı Richard Nixon
Yerine geldiği Spiro Agnew
Yerine gelen Nelson Rockefeller
Kişi bilgileri
Doğum 14 Temmuz 1913
Omaha, Nebraska
Ölüm 26 Aralık 2006 (93 yaşında)
Rancho Mirage, California
Partisi Cumhuriyetçi
Eşi Betty Ford
İmzası

Gerald Ford (Gerald Rudolph Ford, Jr. ), (14 Temmuz 191326 Aralık 2006). Amerika Birleşik Devletleri'nin 38. başkanıdır. 1974-1977 yılları arasında başkanlık yapmıştır. Başkanlığa hiçbir seçimden geçmeden olağan dışı koşullar altında gelmiştir.

Yaşamı[değiştir | kaynağı değiştir]

14 Temmuz 1913 tarihinde Nebraska eyaletinin Omaha kentinde dünyaya geldi. Doğduğunda ona Leslie Lynch King, Jr. adı verildi. 2 yaşındayken annesi Gerald Rudolff Ford ile evlendi ve adı değiştirilerek üvey babasının adını aldı. Gerald Ford, Michigan eyaletinin Grand Rapids kentinde 3 üvey erkek kardeşiyle birlikte büyüdü. Babasının üvey olduğunu ancak 15 yaşına geldiğinde öğrendi.

Ford, Michigan Üniversitesini bitirdikten sonra Yale Üniversitesi Hukuk Fakültesinden mezun oldu. II. Dünya Savaşı başladığında ABD'nin savaşa katılmasına karşı olan Ford Pearl Harbor saldırısından sonra fikrini değiştirdi ve ABD Deniz Kuvvetleri saflarında savaşa katıldı. Büyük Okyanus bölgesindeki muharebelerde gösterdiği yararlılıklardan dolayı 9 yıldızlı Asya Pasifik Görev Madalyası 'nı kazandı. Savaştan sonra 15 Ekim 1948'de Betty Ford'la yaşamını birleştirdi.

Siyaset yaşamı[değiştir | kaynağı değiştir]

ABD'nin 38. Devlet Başkanı Gerald Ford, kendisinin Watergate sanıklarından Richard Nixon'a uyguladığı 8 Eylül 1974 tarihli af kararı ile ilgili olarak Meclis Yargı Alt Komitesi'nin açtığı soruşturmada (17 Ekim 1974)

Savaştan sonra 1949 yılında Michigan eyaletinden Temsilciler Meclisine seçildi. Muhalefet partisi liderliğine kadar yükseldi. 1973 yılında Başkan Yardımcısı Spiro Agnew'un istifa etmesi üzerine Başkan Richard Nixon tarafından tayin yoluyla Başkan Yardımcılığına getirildi. 1974 yılında Watergate skandalı sonucu Nixon da istifa etmek zorunda kalınca başkanlığa yükseldi. Başkanlığa getirildikten sonra istifa eden Nixon'a başkanlık nezdinde af uygulamasında bulundu. Bu affın sonucunda Nixon'un suçlanmış olduğu yolsuzluklardan yargılanması mümkün olmadı. Gerald Ford bu kararı yüzünden çok eleştiri aldı.

Gerald Ford'un başkanlığı sırasında enflasyon oranı % 7'ye yükseldi. Kızıl Khmer'ler Kamboçya'da yönetimi ele geçirdiler. Amerika Birleşik Devletleri Vietnam'dan askerlerini geri çekti. 1976 yılında Gerald Ford Cumhuriyetçi Parti'nin adayı olarak başkanlık seçimlerine katıldı. Fakat Demokratik Parti'nin adayı Jimmy Carter'a yenilerek 1977 yılında siyasetten çekildi. Jimmy Carter'la televizyonda yaptığı bir tartışma programı sırasında Doğu Avrupa'nın Sovyet hakimiyetinde olmadığını söyleyerek siyasi bir gaf yapması politik yaşamının sonunu getirdi.

Siyasetten sonraki yaşamı[değiştir | kaynağı değiştir]

Gerald Ford Temmuz 2003'de Beyaz Saray'da zamanın başkanı George W. Bush ve eşiyle 90. doğum gününü kutladı.

Gerald Ford, başkanlıktan ayrıldıktan sonra 30 yıla yakın bir süre yaşadı. Diğer emekli ABD başkanlarının geleneğine uyarak Grand Rapids'de bir Başkanlık Kütüphanesi inşa ettirerek 1981 yılında açılışını yaptı. Kendisinden sonra gelen Başkan Jimmy Carter'la yakın bir arkadaşlık kurdu. Ford'un ölümüne kadar Jimmy Carter ve eşi Ford'u düzenli olarak evinde ziyaret etmeğe devam ettiler.

90 yaşına yaklaştığı yıllardan itibaren sağlığı bozulan Ford, 2006 yılında anjioplasti operasyonu geçirdi ve kalbine pil takıldı. 12 Kasım 2006 yılında ABD tarihinde en uzun süre yaşayan eski Başkan sıfatını kazandı. 26 Aralık 2006 tarihinde hayatını kaybetti. Öldüğünde 93 yaşındaydı. Ford, ölümünden sonra açılmasını vasiyet ettiği mektubunda Bush'un Irak politikasını eleştirmiştir, Irak'ta savaşın yanlış olduğunu belirtmiştir.