Ed Harris

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Ed Harris

Harris, Toronto Uluslararası Film Festivali'nde, 2010
Genel bilgiler
Doğum adı Edward Allen Harris
Doğum 28 Kasım 1950 (1950-11-28) (63 yaşında)
Tenafly, New Jersey, ABD
Evlilik(ler)i Amy Madigan (1983-)
Altın Küre Ödülleri
En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu Altın Küre Ödülü - Sinema
1998 The Truman Show
Screen Actors Guild Awards
Outstanding Cast in a Motion Picture
1995 Apollo 13
En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu SAG Ödülü listesi
1995 Apollo 13
Ödüller
Critics Choice Award for Best Supporting Actor
1996 The Rock ; Eye for an Eye
NBR Award for Best Supporting Actor
1998 The Truman Show
NSFC Award for Best Supporting Actor
2005 A History of Violence

Edward Allen "Ed" Harris (d. 28 Kasım 1950; Tenafly, New Jersey) dört kez Oscar ödülü adayı ve Altın Küre ödülü sahibi ABD'li sinema oyuncusu, yazar ve film yönetmeni.

Biyografi[değiştir | kaynağı değiştir]

İlk yıllar ve özel yaşamı[değiştir | kaynağı değiştir]

Harris, New Jersey'e bağlı Tenafly şehrinde doğdu. Annesi Margaret seyahat acenteciliği yapmaktaydı. Babası Robert L. Harris ise ABD'nin ünlü şarkıcısı Fred Waring'in korosunda bulundu ve Şikago Sanat Enstitüsü'nün kitap bölümünde çalıştı.[1] Kendisinden büyük kardeşi Robert, daha küçük olan kardeşinin adı Spencer'dır. Harris presbiteryan kilisesine bağlı orta bir sınıf ailenin çocuğu idi.[2][3] [4]1969 yılında Tenafly Lisesi'ni bitirdi. Lisede Amerikan futbolu oynadı ve takım kaptanlığı yaptı.[5][6] Harris lisede yıldız bir atletti ve bu sayede 1969'da Columbia Üniversitesi'ne devam etti. İki yıl sonra ailesi New Mexico'ya taşındı. Bu arada Harris'te asıl ilgisinin ve yeteneğinin oyunculukta olduğunu keşfetti ve tiyatrolarda bulunmaya başladı. New Mexico Üniversitesi'nin drama çalışmaları bölümüne kaydoldu. Yerel tiyatrolarda birçok başarılı rolden sonra Los Angeles, Kaliforniya'ya gitti ve Kaliforniya Sanat Enstitüsü'nde (California Institute of the Arts) eğitime başladı.

Harris aktris Amy Madigan'la 1983 yılından bu yana evlidir. Çift; Lily adında bir kız çocuğuna sahiptir.

Kariyeri[değiştir | kaynağı değiştir]

Harris'in ilk önemli rolü Charles Bronson'ın da rol aldığı Borderline idi. Knightriders filminde motorsikletli bir King Arthur benzetmesini oynadı. 1983 yılına gelindiğinde aktörün yıldızı parlamıştı. Bu yıl astronot John Glenn rolünü The Right Stuff filminde başarıyla canlandırdı. 12 yıl sonra yine uzay çalışmalarını anlatan Apollo 13 filminde canlandırdığı NASA direktörü Gene Kranz rolüyle En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu dalında Oskar ödülüne aday oldu.

Diğer Oskar adaylıkları 1999, 2001 ve 2003 yıllarında The Truman Show, Pollock ve The Hours filmleri ile oldu. David Cronenberg'in A History of Violence filminde acımasız bir mafya çalışanını, Ben Affleck'in yönettiği, Casey Affleck ve Morgan Freeman'ın da rol aldığı Gone, Baby, Gone filminde bir polis memurunu canlandırdı. 2007 yılında National Treasure: Book of Secrets filminde Mitch Wilkinson rolünde göründü.

Harris ayrıca televizyon için çekilen roman uyarlamaları olan Riders of the Purple Sage (1996) ve Empire Falls yapımlarında (2005) oynadı.

Harris 2000 yılında kendisinin başrolünde oynadığı ve yönetmenliğini üstlendiği ABD'li ressam Jackson Pollock'ın yaşamını anlatan Pollock filmiyle En İyi Erkek Oyuncu dalında Oskar adayı oldu. Diğer bir portre rolünü ise 19. yüzyılda Nikaragua Başkanı oan ABD'li William Walker'ı canlandırdığı Walker filminde oynadı. Oliver Stone'un Nixon filminde Watergate skandalı figürü E. Howard Hunt rolünü ve Copying Beethoven filminde Ludwig van Beethoven rolünü başarıyla canlandırdı.

Harris, tiyatro kariyerini de bırakmayarak birçok tiyatro yapımında yönetmenlik ve oyunculuk yaptı. Neil LaBute'nin tek kişilik oyunu Wrecks ile New York Halk Tiyatrosu'nda sahne aldı. Wrecks 'in ilk gösterimi İrlanda'da bulunan Cork Everyman Tiyatrosu'nda yapılmıştı.

Ödülleri ve Ödül Adaylıkları[değiştir | kaynağı değiştir]

Oscar Ödülü

BAFTA Ödülü

Emmy ödülü

Altın Küre ödülü

  • Adaylık: En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu - Sinema filmi, Jacknife (1990)
  • Adaylık: En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu - Sinema filmi, Apollo 13 (1996)
  • Kazandı: En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu - Sinema filmi, The Truman Show (1999)
  • Adaylık: En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu - Sinema filmi, The Hours (2003)
  • Adaylık: En İyi Erkek Oyuncu, Mini dizi/TV filmi Empire Falls (2006)

Filmografi[değiştir | kaynağı değiştir]

Yıl İsim Rolü Notlar
1978 The Rockford Files Memur Rudy Kempner
1978 Coma Pathology resident
1979 Lou Grant Warren / Mechanic
1980 Borderline Hotchkiss
1980 The Aliens Are Coming Chuck Polcheck
1981 Knightriders Billy
1981 Dream On!
1982 Creepshow Hank Blaine
1983 The Right Stuff John Glenn
1983 Under Fire Oates
1984 Swing Shift Jack Walsh
1984 Places in the Heart Wayne Lomax
1984 A Flash of Green Jimmy Wing
1985 Code Name: Emerald Gus Lang
1985 Alamo Bay Shang
1985 Sweet Dreams Charlie Dick
1987 Walker William Walker
1987 The Last Innocent Man Harry Nash
1988 To Kill a Priest Stefan
1989 Jacknife David "High School" Flannigan Nominated – Golden Globe Award for Best Supporting Actor – Motion Picture
1989 The Abyss Virgil "Bud" Brigman Nominated – Saturn Award for Best Actor
1990 State of Grace Frankie Flannery
1991 Paris Trout Harry Seagraves
1992 Glengarry Glen Ross Dave Moss Valladolid International Film Festival Award for Best Actor[7]
1992 Running Mates Hugh Hathaway
1993 The Firm Wayne Tarrance
1993 Needful Things Sheriff Alan Pangborn
1994 Milk Money Tom Wheeler
1994 China Moon Kyle Bodine
1994 The Stand General Starkey
1995 Nixon E. Howard Hunt
1995 Apollo 13 Gene Kranz Screen Actors Guild Award for Outstanding Performance by a Cast in a Motion Picture
Screen Actors Guild Award for Outstanding Performance by a Male Actor in a Supporting Role
Southeastern Film Critics Association Award for Best Supporting Actor
Nominated – Academy Award for Best Supporting Actor
Nominated – Chicago Film Critics Association Award for Best Supporting Actor
Nominated – Golden Globe Award for Best Supporting Actor – Motion Picture
1995 Just Cause Blair Sullivan
1996 The Rock Brigadier General Francis X. Hummel
1996 Eye for an Eye Mack McCann
1996 Riders of the Purple Sage Jim Lassiter
1997 Absolute Power Seth Frank
1998 Physical Graffiti
1998 Stepmom Luke Harrison
1998 The Truman Show Christof Blockbuster Entertainment Award for Favorite Supporting Actor — Drama
Golden Globe Award for Best Supporting Actor - Motion Picture
National Board of Review Award for Best Supporting Actor
Southeastern Film Critics Association Award for Best Supporting Actor
Nominated – Academy Award for Best Supporting Actor
Nominated – BAFTA Award for Best Actor in a Supporting Role
Nominated – Online Film Critics Society Award for Best Supporting Actor
Nominated – Saturn Award for Best Supporting Actor
1999 The Third Miracle Frank Shore
2000 Pollock Jackson Pollock Director
Toronto Film Critics Association Award for Best Actor
Nominated – Academy Award for Best Actor
Nominated – Satellite Award for Best Actor – Motion Picture Drama
2000 The Prime Gig Kelly Grant
2000 Waking the Dead Jerry Charmichael
2001 A Beautiful Mind Parcher Nominated – Satellite Award for Best Supporting Actor – Motion Picture
Nominated – Screen Actors Guild Award for Outstanding Performance by a Cast in a Motion Picture
2001 Buffalo Soldiers Colonel Berman
2001 Enemy at the Gates Major König
2002 The Hours Richard Brown Nominated – Academy Award for Best Supporting Actor
Nominated – BAFTA Award for Best Actor in a Supporting Role
Nominated – Broadcast Film Critics Association Award for Best Acting Ensemble
Nominared – Dallas-Fort Worth Film Critics Association Award for Best Supporting Actor
Nominated – Golden Globe Award for Best Supporting Actor – Motion Picture
Nominated – London Film Critics Circle Award for Actor of the Year
Nominated – Phoenix Film Critics Society Award for Best Cast
Nominated – Screen Actors Guild Award for Outstanding Performance by a Cast in a Motion Picture
Nominated – Screen Actors Guild Award for Outstanding Performance by a Male Actor in a Supporting Role
2003 Radio Coach Jones
2003 The Human Stain Lester Farley
2003 Masked and Anonymous Oscar Vogel
2005 Empire Falls Miles Roby Nominated – Golden Globe Award for Best Actor – Miniseries or Television Film
Nominated – Primetime Emmy Award for Outstanding Lead Actor in a Miniseries or a Movie
Nominated – Satellite Award for Best Actor – Miniseries or Television Film
Nominated – Screen Actors Guild Award for Outstanding Performance by a Male Actor in a Miniseries or Television Movie
2005 Winter Passing Don Holden
2005 A History of Violence Carl Fogarty National Society of Film Critics Award for Best Supporting Actor
2006 Two Tickets to Paradise Melville
2006 Copying Beethoven Ludwig van Beethoven
2006 The Armenian Genocide US Consul Leslie Davis Belgesel
2007 Gone Baby Gone Remy Bressant
2007 Cleaner Eddie Lorenzo
2007 National Treasure: Book of Secrets Mitch Wilkinson
2008 Touching Home Charlie Winston
2008 Appaloosa Virgil Cole Writer, director
Boston Film Festival Prize for Best Screenplay Adaptation (with Robert Knott)
2009 Once Fallen Liam
2010 The Way Back Mr. Smith
2010 Virginia Sheriff Tipton
2011 That's What I Am Mr. Simon
2011 Salvation Boulevard Dr. Paul Blaylock
2012 Man on a Ledge David Englander
2012 Game Change John McCain Golden Globe Award for Best Supporting Actor – Series, Miniseries or Television Film
Nominated – Primetime Emmy Award for Outstanding Supporting Actor in a Miniseries or a Movie
Nominated – Screen Actors Guild Award for Outstanding Performance by a Male Actor in a Miniseries or Television Movie
2013 Phantom Demi
2013 Pain & Gain Ed Du Bois
2013 Snowpiercer Wilford
2013 Sweet Vengeance Sheriff Jackson
2013 Yerçekimi (Gravity) Houston'daki kontrol merkezindeki görevli
2013 Cymbeline Cymbeline Yapım aşamasında
2014 Frontera Yapım aşamasında

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Ed Harris Biography - Yahoo! Movies
  2. ^ file=/chronicle/archive/2000/01/09/PK101712.DTL Ed Harris Has the Righteous Stuff, Too: Actor plays a particularly convincing priest in `The Third Miracle' - San Francisco Chronicle 2000-01-09
  3. ^ Love the sinner: Harris repents for `money' roles - Cindy Pearlman, Chicago Sun-Times, 2000-02-06
  4. ^ Ed Harris Biography
  5. ^ Rohan, Virginia. "North Jersey-bred and talented too", The Record (Bergen County), 18 June 2007. Accessed 25 June 2007. "Ed Harris: Class of 1969, Tenafly High School"
  6. ^ Stein, Ruthe. They're Ready For Their Close-Ups: Camped out at Oscars, the starstruck wait to sneak a peek, San Francisco Chronicle, 25 March 2001. Accessed 31 May 2007. "She's hoping to score a seat near the front and catch the eye of Oscar nominee Ed Harris, who went to Tenafly High School in New Jersey with her mother."
  7. ^ "Ed Harris-Awards". http://www.imdb.com. http://www.imdb.com/name/nm0000438/awards. Erişim tarihi: 06-03-2011. 

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]