Ayrılan Yollar (film, 1979)

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Ayrılan Yollar
Hardcore

"Ayrılan Yollar" (Hardcore) filminin özgün sinema afişi
Yönetmen Paul Schrader
Yapımcı Buzz Feitshans
Senarist Paul Schrader
Oyuncular George C. Scott
Peter Boyle
Dick Sargent
Müzik Jack Nitzsche
Görüntü yönetmeni Michael Chapman
Kurgu Tom Rolf
Stüdyo Columbia Pictures
Dağıtıcı Columbia Pictures
Cinsi Sinema filmi
Türü Dram, psikolojik, modern-noir
Renk Renkli (Metrocolor)
Yapım yılı 1979
Çıkış tarih(ler)i Şubat 1979, Berlin Film Festivali
Aralık 1983, İstanbul (Emek, Harbiye ve As Sinemaları)
Süre 109 dakika
Ülke Amerika Birleşik Devletleri ABD
Dil İngilizce
Diğer adları Ayrılan Yollar (Türkiye)
The Hardcore Life (İngiltere)
Hardcore, un mundo oculto (İspanya)
Hardcore - Ein Vater sieht rot (Batı Almanya)

Ayrılan Yollar, 1979 ABD yapımı psikolojik dramatik filmdir. Özgün adı Hardcore olan film Türkiye'de Aralık 1983'te sinemalarda gösterime girmiş, video furyası yıllarına denk gelen 1984'ten itibaren de kaset kiralama şirketleri tarafında VHS ve Betamax formatlarında izlenime sunulmuştur.[1] Filmin özgün adı, sansüre ve başka kısıtlamalara hiç yer verilmeyen cinsel içerikli filmlere verilen ad olan hardcore pornografi (sertçil pornografi)'den gelmektedir.

Amerikan sinemasında "yeni sağ ekolü" nün önde gelen temsilcilerinden[1] biri olan ve yönettiği filmlerden çok başkalarının çektiği önemli filmlere yazdığı senaryolarla (örneğin Martin Scorsese'nin çektiği Taxi Driver gibi) tanınan Paul Schrader'in hem yönettiği hem de senaryosunu yazdığı bu filmin başrollerinde George C. Scott ve Peter Boyle oynamışlardır. Zaten bu film de tıpkı Taxi Driver gibi bir alt kültürün herkesçe bilinmeyen gizli yüzünü gözler önüne sermektedir. Filmin özgün müziği Jack Nitzsche'ye aittir.

Amerika'nın, orta sınıftan tutucu ve dindar insanların yoğun olarak yaşadığı bir orta batı kentinde, kilisenin öğrenciler için düzenlediği Kaliforniya gezisi sırasında kızının ortadan kaybolduğunu öğrenen baba Jake Van Dorn (George C. Scott) önce bir özel dedektif kiralar. Araştırmalar sonucunda kızının izine bir porno filmde rastlayan baba bundan sonra kızını aramak için San Fransisko'ya gelir. Porno endüstrisinin kalbinin attığı bu devasa kentte genelevlerden sex shoplara, motel odalarından porno film setlerine kadar bakmadığı yer kalmaz. Emniyetten de beklediği yardımı göremeyen babanın işi çok zordur.

Kendisi de din eğitimi almış olan ve tutucu bir çevreden gelen Schrader, yönettiği filmlerinde (ve başkalarına yazdığı senaryolarında) bazı değerlere sarsılmaz bir inançla bağlanmış olan ve bunlar uğruna toplumla çatışmayı göze alan, çatışırken de çoğunlukla şiddete başvurmaktan kaçınmayan insanların öykülerini anlatır. Schrader bu filminde de modern Amerikan toplumundaki yozlaşmayı eleştirir. Emniyet ve adalet sisteminin yetersizliğinin, kaçınılmaz olarak kişilerin kendi haklarını kendilerinin araması sonucunu doğurduğunu vurgular.

Ayrılan Yollar, Şubat 1979'da ilk gösteriminin yapıldığı Berlin Uluslararası Film Festivali'nde Altın Ayı ödülüne aday gösterilmişti.[2]

Konusu[değiştir | kaynağı değiştir]

Film ABD'nin Ortabatı eyaletleri'nden Michigan'ın sanayi kenti Grand Rapids'de bir Noel gününde açılır (burası aynı zamanda yönetmen Paul Schrader'in de memleketidir). Dürüstlük ve çalışkanlık temelinde kurulmuş bir Hıristiyanlık mezhebi olan Kalvenizm'e bağlı Hollanda kökenli Amerikalıların yoğun olarak toplandıkları bu kentte yaşayan dindar ve tutucu işadamı Jake VanDorn (George C. Scott), evinde tüm akraba ve dostlarıyla Noel'i kutlamaktadır. Koyu sohbetler ve tartışmalar hep din ve felsefe üzerinedir, ahlâklarını bozacağı kaygısıyla çocukların televizyondaki eğlence programını bile izlemelerine izin verilmez. Evdeki klasik mobilyalar, topluluğun ne kadar eskiye bağlı olduğunu gösterir. Örneğin 1940'lı yıllardan kalma yuvarlak ekranlı eski TV seti atılmamış, yeni model televizyon seti onun üzerine yerleştirilmiştir.

Ertesi gün Jake VanDorn'un kızı Kristen (Ilah Davis), yaşıtları diğer öğrencilerle birlikte kilisenin düzenlediği bir Kaliforniya gezisine katılmak üzere otobüsle kentten ayrılır. Birkaç gün sonra da Jake, eve gelen bir telefonla Kristen'in gezi sırasında ortadan kaybolduğunu öğrenir. Derhal uçakla Los Angeles'a giden Jake polisten yeterince yardım göremez ve onların önerisiyle bu tür işlerde deneyimli Andy Mast (Peter Boyle) adındaki özel dedektifi kiralar ve Grand Rapids'e geri döner. Güven vermeyen bir görünümü olan saygısız tavırlı bu dedektif bir süre sonra bir delil bulduğunu söyleyerek Grand Rapids'e gelir. Bulduğu delil 8 mm'lik bir porno filmdir. Jake'e artık bunların tüm ülkede yasal hale geldiğini (yıl 1970'lerdir), hattâ bu kentte bile bu tür filmler gösteren bir sinemanın mevcut olduğunu söyler. Birlikte gittikleri bu boş sinemada, daha önce hayatında bir kez bile bu tür filmlerden izlememiş olan Jake VanDorn'a filmi izletir. Film başlayınca Jake dehşet içinde ağlamaya başlar, bu rezil porno filmde oynayan oyuncu kendi kızı Kristen'den başkası değildir.

Andy'den beklediği yardımı göremeyince onu azledip kızını kendi aramaya karar veren Jake, Los Angeles'e gelir ve bu devasa kentte masaj salonlarından genelevlere, sex shoplardan motel odalarında kadar bakmadığı yer kalmaz ama bir ipucu bulamaz. Son çare olarak kendisini porno filmlere yatırım yapmaya hazır bir işadamı olarak tanıtarak bir porno film yapımcısı olan Ramada (Leonard Gaines)'ya yanaşır. Artık Kaliforniya porno film endüstrisinin büyüleyici ama bir o kadar da sefil, ürkütücü ve hastalıklı dünyasınına girmiştir. Dış görünüşünde de köklü değişiklikler yapan Jake, yeni bir film çekmeye hazırlanan bir porno film yapımcısı gibi davranarak gazetelere ilân verir ve kaldığı pejmürde otelde ilân için gelen oyuncuları kaydetmeye başlar. Amacı casting için gelenler arasından kızıyla aynı filmde oynamış olan erkek oyuncuyu teşhis edebilmektir. Umduğu olur ve ayağına gelen bu oyuncudan Niki (Season Hubley) adlı bir peep show fahişesinin adresini alır.

Niki para karşılığında Jake'e yardım etmeyi kabul eder. Niki'nin rehberliğinde birlikte önce San Diego'ya oradan da San Fransisko'ya giderler. Jake burada porno endüstrisinin yeraltında faaliyet gösteren daha da karanlık bir yüzüyle tanışır. "Snuff" adı verilen ve perdede oyuncuların seks eylemi sırasında gerçekten öldürüldüğü yasa dışı filmlerin çekildiği ortamlardan birinde kızına rastlar. Ancak çetenin lideri Ratan (Marc Alaimo) kızı vermek istemeyince çatışma çıkar, Jake yaralanır. Bu arada Jake'in kayınbiraderi Wes DeJong (Dick Sargent) Jake'den endişelenerek dedektif Andy'i tekrar tutmuştur. Orada bulunan Andy çete lideri Ratan'ı vurarak öldürür. Kristen babasıyla eve döner.

Oyuncu kadrosu[değiştir | kaynağı değiştir]

George C. Scott ve Peter Boyle "Ayrılan Yollar" (Hardcore)'ın bir sahnesinde.
Oyuncu Rolü
George C. Scott Jake VanDorn
Peter Boyle Andy Mast
Season Hubley Niki
Dick Sargent Wes DeJong
Ilah Davis Kristen VanDorn
Leonard Gaines Ramada
Dave Nichols Kurt
Gary Graham Tod
Larry Block Dedektif Burrows
Marc Alaimo Ratan
Leslie Ackerman Felice

Benzer filmler[değiştir | kaynağı değiştir]

Yıl Film Türkçe adı Yönetmen Notlar
1956 The Searchers Çöl Aslanı John Ford Amerikan İç Savaşı sonrasında ırkçı bir savaş gazisi (John Wayne) kızılderililerin kaçırdığı yeğenini (Natalie Wood) aramak için yollara düşer.
1976 Taxi Driver Taksi Şoförü Martin Scorsese Uykusuzluktan muzdarip yalnız ve çöküntülü bir taksi şoförü Travis (Robert De Niro), bir çocuk fahişeyi (Jodie Foster) fuhuş dünyasından kurtarıp ailesine kazandırır.
1984 Paris, Texas Paris, Texas Wim Wenders Hafızasını kaybetmiş meczup bir adam olan Travis (Harry Dean Stanton) kendine geldikten sonra, evden kaçan karısı Jane (Nastassja Kinski)'i aramaya çıkar. Onu "peep-show" hizmeti veren seks dükkânlarından birinde çalışırken bulur.
1999 8mm 8MM - Sekiz milimetre Joel Schumacher Bir özel dedektif (Nicolas Cage) snuff filmler denen yasa dışı sadistik porno filmlerin üretildiği yeraltı dünyasına dalar.

Kaynaklar[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ a b "Milliyet Gazetesi Arşivi" (Türkçe). gazetearsivi.milliyet.com.tr. http://gazetearsivi.milliyet.com.tr/Ara.aspx?araKelime=Hardcore&isAdv=false. Erişim tarihi: 18 Mayıs 2010. 
  2. ^ "Hardcore (1979)/awards" (İngilizce). IMDb. http://www.imdb.com/title/tt0079271/awards. Erişim tarihi: 18 Mayıs 2010. 

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]