Ortabatı eyaletleri

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Map of USA Midwest.svg

Ortabatı eyaletleri (İngilizce: Midwestern United States veya kısaca Mid-west) ABD'nin orta - kuzey bölgesinde bulunan bir grup eyaleti anlatmak için kullanılan deyim. Bu bölgedeki toprakların eyalet statüsünü kazandığı 19. yüzyılın ilk yarısında bu eyaletler, Büyük Okyanusu kıyısında kalan batı eyaletlerine oranla daha yakın oldukları için bu şekilde adlandırılırlar. Hangi eyaletlerin bu gruba girdiği deyimi kullanan kişiden kişiye değişiklik gösterse de, şu eyaletler her zaman için bu guruba dahil edilirler: Ohio, Michigan, İndiana, İllinois, Wisconsin, Minnesota, Iowa; şu eyaletler de zaman zaman kısmen veya tamamen bu gruba dahil edilebilirler: Batı Virginia, Kentucky, Missouri, Kansas, Nebraska, Güney Dakota, Kuzey Dakota. Bölgenin önemli şehirlerinin bazıları ise şunlardır: Şikago, Cleveland, Columbus, Indianapolis, Detroit.

Yerleşim[değiştir | kaynağı değiştir]

18. yüzyılın sonunda, ABD bağımsızlık savaşının hemen ardından avrupalılarca yerleşilmeye başlanan bölge, mısır ve buğday üretimine uygun toprağıyla pek çok yerleşmeciyi kendine çekmiştir. Daha sonraları 19. yüzyılda nehir ve göl taşımacılığı sayesinde gelişmiş, bunu demiryolları ve sanayileşme izlemiştir. Sanayileşmenin getirdiği refah da 20 yüzyılda güneyli zenci nüfusun Ortabatı eyaletlerine göçüne neden olmuştur. ABD'nin kuruluşu aşamasında köleci ve köleci olmayan eyaletler arasında varılan bir anlaşma uyarınca köleliğin hiçbir zaman olmadığı bu bölge, bu göç nedeniyle bugün çok önemli oranda bir zenci nüfus barındırır.

Kültür[değiştir | kaynağı değiştir]

Çoğunlukla Almanya, İsveç, Hollanda gibi kuzey ve batı avrupa ülkelerinden gelen göçmenlerin torunları olan Ortabatılılar, ülke genelinde dindarlıkları, arkadaş canlısı olmaları ve inatçılıklarıyla tanınırlar. Bunun yanında standart Amerikan İngilizcesi'nin Ortabatı eyaletlerinde konuşulan İngilizce olduğu görüşü ülke çapında yaygındır. Bu nedenle ABD'de pek çok televizyon spikeri Ortabatı kökenlidir. Belki de bölge kültüründe çok önemli bir yeri olan Protestan'lığın ve Kalvinizm'in eğitime verdiği önemin bir sonucu olarak bölge dünyaca tanınan pek çok üiversiteye ev sahipliği yapmaktadır. Bunlardan Şikago Üniversitesi, Cambridge Üniversitesi'nin ardından dünyada en çok Nobel Ödülü çıkaran ikinci üniversitedir.

Siyasi kültür açısından ise bölge büyük farklar gösterir. Bölge Cumhuriyetçi Parti'nin doğduğu yer olmasına ve Indiana gibi yıllardır hep Cumhuriyetçi adayları destekleyen eyaletlerin mevcudiyetine rağmen Demokrat Parti de bu bölgenin çeşitli kesimlerinde büyük oranda oy toplayabilmektedir. Şikago ve Cleveland gibi büyük şehirlerdeki Demokrat Parti etkinliğinin yanı sıra, özellikle Iowa, Wisconsin, Illinois ve Minnesota'dan oluşan yukarı Ortabatı bölgesinin kırsal kesimleri de Demokrat Parti taraftarlıklarıyla öne çıkarlar.