Zencan Eyaleti

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şuraya atla: kullan, ara
Zencan Eyaleti
استان زنجان / Ostān-e Zanjān
Konum
Zencan Eyaletinin İran'daki konumu.
Bilgi
Yönetim merkezi:: Zencan
Alan : 21.841 km2
Nüfus(2005):
 • Nüfus yoğunluğu :
970.946
 44,6/km2
İl sayısı: 7
Zaman dilimi: IRST (UTC+03:30)
  -Yaz (Yaz saati uygulaması): IRST (UTC+04:30)
Diller: Azerice
Farsça
Tati

Zencan Eyaleti (Farsça: استان زنجان Ostān-e Zencān, Azerbaycan Türkçesi: Zəncan, eski adı: Hamse), İran'ın 31 eyaletinden birisidir.

Konum[değiştir | kaynağı değiştir]

Ülkenin kuzeyinde yeralan eyaletin, kuzeyinde Erdebil ve Doğu Azerbaycan, doğusunda Gilan ve Kazvin, güneyinde Hamedan ve batısında Kürdistan Eyaleti ile Batı Azerbaycan eyaletleri bulunur.

Yönetim merkezi kendi adını taşıyan Zencan şehridir. 21.841 km²lik bir yüzölçümü vardır.Nüfusu, 971.000 kişidir ve büyük çoğunluğunu Azeriler oluşturur. Zencan şehrinin nüfusu ise 378.000 kişdir. Bundan başka önemli şehirleri Hürremdare'dir.

Ekonomi[değiştir | kaynağı değiştir]

Eyaletin merkezi Zencan şehrinde, Safevi döneminden kalma bir çarşı

Eyaletin ekonomik faaliyetlerinde tarım ilk sıradadır. Başlıca ürünler tahıl, pirinç, mısır, yağlı tohumlar, meyve ve patatesdir. Ayrıca çekirdeksiz üzümü ülke içinde meşhurdur.

Hayvancılık faaliyetlerinde ise en çok tavukçuluk, koyun ve sığır yetiştiriciliği yapılır.

Eyalette çıkarılan madenler krom, kurşun ve bakırdır.

Zencan'da geleneksel el sanatları özellikle bıçak yapımı gelişmiştir. Eski zamanlardan beri kaliteli bıçakları ile tanınan bölgede artık bu zanaat, unutulmaya başlanmıştır. Ayrıca gümüş işleme sanatları da ileri seviyededir. Köylerde ise geleneksel halı dokuma hala insanların geçimini sağlamaktadır.

Zencan, Tahran'ı kuzeybatı bölgelerine bağlayan yollar üzerinde olduğundan gelişmeye açık bir bölgedir. Tahran'ı Tebriz ve Türkiye'ye bağlayan karayolu ve demiryolu bu eyaletten ve Zencan şehrinden geçer.

Coğrafi yapı ve iklim[değiştir | kaynağı değiştir]

Zencan, İran topraklarının % 1,34'ini kaplayan 22.164 km²'lik bir alana sahiptir. Zencan içinde ortalama nüfus yoğunluğu 1 km başına 4 kişidir. Eyalet 7 şehristana ayrılmıştır.

Zencan bir yayla iklimine sahiptir. Yükseklerde soğuk bir hava ve karlı kış ayları hakimken, ovaları ise nispeten ılımlı iklime sahiptir. Yazları, hava genellikle sıcaktır. Zencan'da ortalama maksimum sıcaklık 27 °C, ortalama en düşük sıcaklık ise -19 °C'dir. Görülen en düşük sıcaklık -27 °C, en yüksek sıcaklık sıcaklık ise 32 °C'dir. Yıllık yağış miktarı ilkbahar aylarında 72 mm iken bu rakam yaz aylarında 3,6 mm'ye kadar düşer. Nem oranı ortalaması sabah saatlerinde 74% iken, öğle vakitlerinde 43% olarak ölçülmüştür.

Eyaletteki tek akarsu Zencan Nehri'dir.

Toplum[değiştir | kaynağı değiştir]

Azerilerin ostanlardaki (eyaletler) yerleşimleri ve genel nüfus içindeki oranları, 2010

Eyalet nüfusunun çoğunluğunu Azeriler oluşturur.

2010-cu yılda Zencan Eyaletinde nüfusun
ana diline esasen etnik terkibi[1]
etnik qrup nisbəti
Türkler
  
98.40%
Farslar
  
1.10%
Tasniflenmemiş
  
0.50%

Tarihi ve turistik yerler[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ شماره کتابشناسی ملی:۲۸۷۹۴۱۴/طرح بررسی و سنجش شاخص‌های فرهنگ عمومی کشور (شاخص‌های غیرثبتی){گزارش}:استان زنجان/به سفارش شورای فرهنگ عمومی کشور؛ مدیر طرح و مسئول سیاست گذاری:منصور واعظی؛ اجرا:شرکت پژوهشگران خبره پارس -شابک:۶-۴۹-۶۶۲۷-۶۰۰-۹۷۸ *وضعیت نشر:تهران-موسسه انتشارات کتاب نشر ۱۳۹۱ *وضعیت ظاهری:۲۹۲ ص:جدول (بخش رنگی)، نمودار (بخش رنگی)

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]