Yadigar Ejder

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Yadigar Ejder
Yadigar Ejder.jpg
Doğum Adnan Ayberk
5 Ekim 1951
Sivas, Türkiye
Ölüm 4 Mart 1991 (39 yaşında)
İstanbul, Türkiye
Defin yeri Kulaksız Mezarlığı, İstanbul
Milliyet  Türkiye
Meslek Oyuncu
Etkin yıllar 1967-1991

Yadigar Ejder veya Yadigar Kuzu ya da gerçek adıyla Adnan Ayberk, (5 Ekim 1951, Sivas - 4 Mart 1991, İstanbul)[1], Türk sinema sanatçısı.

Türk sinemasında çok sayıda filmde yardımcı oyuncu olarak rol alan sanatçı, özellikle Doktor Civanım filminde Gaffur rolüyle[2] ve Şark Bülbülü filminde oynadığı Mazlum karakteriyle hatırlanır.

Hayatı[değiştir | kaynağı değiştir]

1951 yılında Sivas'ta dünyaya geldi. Orta hâlli, altı çocuklu bir ailenin en büyük çocuğu idi.[3] İlkokul üçüncü sınıfta okulu bıraktı.[3] 1967'de İstanbul'a gitti ve bir süre sonra Yeşilçam sinemasında oyunculuğa başladı. Birçok filmde yardımcı oyuncu olarak rol aldı. Özellikle Kemal Sunal filmlerinde oynadı. "Yadigar Ejder" adıyla tanındı. Yönetmen Memduh Ün kendisiyle tanışmasını: “Yadigâr Ejder’i ilk kez Levent’teki evimizden hatırlıyorum; odun kırmaya gelmişti. Üzerinde hiçbir şeyi yoktu, mont vermiştim ona. Kan davasından yattığını, cezaevinden yeni çıktığını söylemişti. Ona uygun elbiseyi bulmakta zorlanırdık. Tarlabaşı’nda bir terzi vardı, o dikerdi elbiseleri. Normal insana 2-2,5 metre kumaştan pantolon dikilirdi. Yadigâr’a 3.5 metre kumaştan diktirirdik”[4]

1991 yılında İstanbul'da hayatını kaybetti. Sanatçının Taksim Parkı'nda donarak öldüğü iddia edildi.[5] Ancak daha sonra sanatçının yüksek tansiyon ve şeker hastası olduğu, bu hastalıklara bağlı kalp krizi ve beyin kanaması geçirdiği ya da kayarak başını duvara çarptığı ve bu nedenle öldüğü söylendi.[3]

Hayatı, Erhan Tuncer'in kaleme aldığı ve 2015 yılında yayımlanan "Bir Yadigar Ejder" adlı kitaba konu olmuştur.[6] Mezarı, Beyoğlu'nda Kulaksız Mezarlığı'ndadır.

Yadigar adını kullanması[değiştir | kaynağı değiştir]

Yadigar Ejder'in sinemada kullanmak için, 29 Nisan 1959 tarihinde Sivas'ta henüz 29 yaşındayken öldürülmüş olan[7] meşhur Sivaslı kabadayı Yadigar Aykut'un adını (aynı mahallede oturduğundan dolayı çocukluğundan hatırladığı için) kendisine seçtiği Sivas ahalisi tarafından söylenmektedir.[8] CNN Türk'de yayınlanan bir haberde "Sivas’ta ünlü bir kabadayı olan Yadigar’ın adını kullandı" cümlesi yer almaktadır.[9] Sinema sektörüne girmeden önceki yaşamı da bu iddiayı destekler niteliktedir. Yadigar Ejder'in İstanbul’daki Sivaslı kabadayılarla takıldığı, pavyoncuların ve kumarhane sahiplerinin yanlarında çalıştığı sektörün içindeki çeşitli kişiler tarafından anlatılmaktadır.[10]

Filmografi[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "Yadigar Ejder'in mezarı". 23 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Şubat 2020. Gerçek adı - soyadı ile doğum ve ölüm tarihleri 
  2. ^ "Yeşilçam efsanesi donarak mı oldü?". Ulke.com.tr haber sitesi, 7 Ocak 2016. 27 Eylül 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Eylül 2016. 
  3. ^ a b c Akyol, Arzu (9 Kasım 2014). "Üçüncü adamlara selam olsun!". Akşam. 7 Ekim 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Eylül 2016. 
  4. ^ "Yadigar Ejder". Gazete Duvar. 15 Kasım 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Kasım 2016. 
  5. ^ "Yeşilçam'dan bir yıldız daha kaydı.. Yadigar Ejder'in yürek burkan sonu." Spothaber.com 7 Eylül 2013. 1 Ekim 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Eylül 2016. 
  6. ^ "Bir Yadigar Ejder Vardı". Türk Sineması Araştırmalar sitesi, 15 Ocak 2015. 27 Eylül 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Eylül 2016. 
  7. ^ Yadigar'ın Öldürülüşü 19 Aralık 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., Fuat Bozkurt, Kişisel Blog Sayfası (kendi yazdığı "Sivas Kabadayıları" adlı kitabından), Yayın Tarihi: 26 Kasım 2017, Erişim Tarihi: 19 Aralık 2021
  8. ^ Milliyet Gazetesi - Magazin Haberleri, "Yadigar Ejder'in bilinmeyen yaşamı" 30 Mart 2022 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. başlıklı yazı, Yayın Tarihi: 06 Ekim 2016, Erişim Tarihi: 19 Aralık 2021 (7 numaralı fotoğrafın altındaki açıklama)
  9. ^ "Bir Yeşilçam emektarı: Yadigar Ejder" 19 Aralık 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. başlıklı haber, CNN Türk, Alıntı: "Ama kimseye asıl adının Adnan olduğunu söylemedi. Sivas’ta ünlü bir kabadayı olan Yadigar’ın adını kullandı. Kimse kendini rahatsız etmesin diye de “ben cezaevinden çıktım” diye bir hikaye uydurdu." Yayın Tarihi: 28/01/2018, Haber Kaynağı: Özgen Aydos, Erişim Tarihi: 19 Aralık 2021
  10. ^ Gazete Duvar, "Yadigar Ejder: Yufka yürekli fedai" 1 Kasım 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. başlıklı yazı, Yayın Tarihi: 11 Kasım Cuma 2016
  11. ^ "Bugün Nereye Gitmeli?". Milliyet Hafta Sonu İlavesi. 7 Ağustos 1967. s. 6. 

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]