Sarıyahşi

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şuraya atla: kullan, ara
Sarıyahşi
—  İlçe  —
Türkiye'de bulunduğu yer
Türkiye'de bulunduğu yer
Aksatay il haritası
Aksatay il haritası
Ülke Türkiye
İl Aksaray
Coğrafi bölge İç Anadolu Bölgesi
Yönetim
 - Kaymakam Yıldız Büyüker [1]
 - Belediye başkanı Fatih Ünsal (AK Parti) [2]
Yüzölçümü
 - Toplam 224 km2 (86,5 mi2)
Rakım 1.092 m (3.583 ft)
Nüfus (2016)[3]
 - Toplam 4,866
 - Kır 1,473
 - Şehir 3,393
Zaman dilimi UDAZD (+3)
Posta kodu 68700
İl alan kodu 382
İl plaka kodu 68

Sarıyahşi, Aksaray'ın ilçesi.

Sarıyahşi ismini kesin olarak nereden ve nasıl aldığı tam olarak bilinememektedir. Ancak araştırmalar sonucu ulaşılabilinen kaynak ve yaşlılar tarafından anlatılanlara göre: İsmini, İbrahim Hakkı Konyalı´nın Abideleri ve Kitabeleri ile Şereflikoçhisar Tarihi adlı eserinde yer alan bilgilere göre, Yahşi Han´dan almıştır. Türk Askeri olan Yahşi Han yaralı olarak askerler ile Sarıyahşi'den geçerken vefat eder. O zamana kadar Sarı olarak bilinen yer, Yahşi ile birleşerek, şimdiki Sarıyahşi ismini alır. Sözlükte Yahşi "Güzel" anlamına gelmektedir. Yani Sarıyahşi, Sarıgüzel anlamına da gelmektedir.

Saryahşi 1957 yılında Kasaba olmuştur. Bağlı olduğu yer Ankara ili Şereflikoçhisar ilçesi iken, 15.06.1989 tarih ve 3587 sayılı kanun ile ilçe olmuş ve yine aynı kanun ile il olan Aksaray'a bağlanmıştır.

Tarihçe[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Sarıyahşi MÖ 323'te Büyük İskender İmparatorluğu sınırları içinde yer almaktaydı.
  • 2. yüzyıl başında Roma İmparatorluğu sınırları içinde yer aldı.
  • 632 yılında Bizans İmparatorluğu sınırları içinde yer aldı.
  • 814 yılında Sarıyahşi Doğu Roma (Bizans İmparatorluğu) sınırları içinde yer aldı.
  • 1040 yılında Büyük Selçuklu İmparatorluğu sınırları içinde yer alan Sarıyahşi 1096 yılında tamamen rayına oturmuş Anadolu Selçuklu Devleti sınırları içinde yer aldı.
  • 1242'den 1356'ya kadar Selçuklu Devleti sınırları içinde yer aldı.
  • 1356 yılında Anadolu'da beylikler kurulmasından sonra, 1402 yılında Osmanlı sınırları içinde kalan Sarıyahşi, Ankara meydan Muharebesinden sonra yeniden kurulan Anadolu Beylikleri yönetimi altına girdi.
  • 1481 - 1914 yılları arasında Osmanlı İmparatorluğu sınırları içine yer aldı.
  • 1918 - 1923 yılları arasında Kurtuluş Savaşı döneminde de Türk sınırları içindeki yerini korudu.
  • Sarıyahşi 1924'de Türkiye Cumhuriyeti sınırları içinde yer aldı. Sarıyahşi'ye tarih boyunca birçok imparatorluk devlet beylik hakim olmuş 1071 malazgirt meydan muharebesinden günümüze kadar Türk egemenliği altında yaşamaktadır

Coğrafya[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Coğrafi bölge olarak İç Anadolu bölgesinde yer almaktadır. Aksaray'a 110 km uzaklıktadır. Sarıyahşi, Hirfanlı barajı gölünün kenarındadır. Kızılırmak'ın güneyinde kurulmuş, sulak, yeşil, tarıma, hayvancılığa, elverişli şirin bir ilçedir.
  • İlçe'de Kara iklimi hakimdir. Yağış (Yıllık ortalama) 30 – 40 cm arasıdır. Tahıl olarak Buğday, Arpa, Çavdar, Nohut, Mercimek ve Pancar ekilmektedir. Her türlü sebze ve meyve yetiştirilebilmektedir.
  • Doğal bitki örtüsü

doğal step (Kır alan) olmasına rağmen oldukça yeşilliğe sahiptir.

  • Ulaşımın tamamı kara yoluyla gerçekleşmektedir. Aksaray'a en uzak olan ilçedir.
  • 2006 yılında Kızılırmak nehri Hirfanlı Baraj Gölü üzerine İlçenin Kırşehir bağlantısını sağlayacak olan bir köprü inşaatına başlanmış olup, 2009 yılında bitmesi planlanan köprünün ulaşıma açılması sonucu İlçenin Kırşehir iline mesafesi 30 km olacaktır.
  • 4. dereceden deprem bölgesinde yer almaktadır.

Nüfus[değiştir | kaynağı değiştir]

Yıl Toplam Şehir Kır
1990 11.573 5.996 5.577
2000[4] 12.120 7.751 4.369
2007[5] 7.346 5.395 1.951
2008[6] 6.520 4.624 1.896
2009[7] 6.729 4.866 1.863
2010[8] 6.304 4.517 1.787
2011[9] 5.827 4.089 1.738
2012[10] 5.481 3.866 1.615
2013[11] 5.615 4.038 1.577
2014[12] 5.220 3.677 1.543
2014[13] 5.220 3.677 1.543
2015[14] 4.898 3.438 1.460
2016[15] 4.866 3.393 1.473

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ http://www.sariyahsi.gov.tr/
  2. ^ http://secim2014.hurriyet.com.tr/il/aksaray-68-2
  3. ^ "2014 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 10 Şubat 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6WFDiJEDC. Erişim tarihi: 10 Şubat 2015. 
  4. ^ "2000 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6Btywue6F. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  5. ^ "2007 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6Bu3DD8qe. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  6. ^ "2008 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6BuCNrqDr. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  7. ^ "2009 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6BuERZPJS. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  8. ^ "2010 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6BuG5kuIb. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  9. ^ "2011 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6BuHHqnhj. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  10. ^ "2012 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 20 Şubat 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6EZyWlyvV. Erişim tarihi: 8 Mart 2013. 
  11. ^ "2013 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 15 Şubat 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6NPVVvO2t. Erişim tarihi: 15 Şubat 2014. 
  12. ^ "2014 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 9 Şubat 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6WD5nFzZ2. Erişim tarihi: 9 Şubat 2015. 
  13. ^ "2014 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 10 Şubat 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6WFDiJEDC. Erişim tarihi: 10 Şubat 2015. 
  14. ^ "2015 genel nüfus sayımı verileri" (html) (Doğrudan bir kaynak olmayıp ilgili veriye ulaşmak için sorgulama yapılmalıdır). Türkiye İstatistik Kurumu. https://biruni.tuik.gov.tr/medas/. Erişim tarihi: 13 Nisan 2016. 
  15. ^ "2016 genel nüfus sayımı verileri" (html) (Doğrudan bir kaynak olmayıp ilgili veriye ulaşmak için sorgulama yapılmalıdır). Türkiye İstatistik Kurumu. https://biruni.tuik.gov.tr/medas/. Erişim tarihi: 7 Mart 2017. 

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]