İçeriğe atla

Sümerbank

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Sümerbank
Slogan"Türkiye'yi ve Sümerbank'ı Çok Seviyorum"
AkıbetiSümerbank'ın finansal hizmetler sunmaya başlaması
Kuruluş11 Temmuz 1933 (92 yıl önce) (1933-07-11)
KurucuMustafa Kemal Atatürk
Feshedilme11 Ocak 2002 (23 yıl önce) (2002-01-11) (Sümerholding Satış Mağazaları'nın kapatılmasıyla birlikte.)
ÜrünSümerbank ürünleri ve deri ve kunduralar
SahibiSumerbank Holdings Corporation (1933-95)
Garipoğlu Şirketler Topluluğu (1995-1999)
TMSF (1999-2001)
OYAK (2001-2002)
Dipnotlar / referanslar
Sümer Holding hala hizmetlerine Sumerbank Holdings Corporation adıyla devam etmektedir
11 Kasım 1934 tarihli Cumhuriyet gazetesinde Cumhurbaşkanı Gazi Mustafa Kemal, Sümerbank sergisinde.

Sümerbank, özel bütçenin temelini oluşturan katma bütçeli idare uygulamasının başladığı 1933 yılında kurulmuş, ticari nitelikte mal üreten kuruluş. Tekstil sanayisi ile aynı anda banka konumunda.

Sanayi fabrikalarının inşaatı ve Türkiye'ye kredi verilmesi konusundaki anlaşmanın hazırlanması için 12 Ağustos 1932'de Türkiye'ye Sovyet uzmanlar geldi. Sovyet uzmanların önerileri tekstil, demir-çelik, kağıt, çimento, cam ve kimya ürünleri üzerinde yoğunlaştı. Hammaddesi yurt içinde üretilen pamukları işlemek üzere Sovyetler Birliği ile işbirliği yapılarak Kayseri'de tekstil fabrikasına karar verildi. Bu işbirliği çerçevesinde Sovyetler Birliği'nin Türkiye'ye yirmi yılda geri ödemeli 8 milyon dolarlık bir kredi açması için mutabakata varıldı. 11 Temmuz 1933 tarihinde Atatürk tarafından Sümer Bank ismi verilen endüstriden sorumlu banka halini aldı. Kayseri'deki fabrika beş yıllık kalkınma planına dahil edilerek, fabrikanın temeli 20 Mayıs 1934'te dönemin Başbakanı İsmet İnönü tarafından atıldı.[1][2] Rus mimar Ivan Sergeevich Nikolaev [en] tasarlandı. İlk büyük kompleksi Eylül 1935'te Kayseri'de açıldı. Fabrika sayesinde Türkiye ham pamuk üreticisi ve ihracatçısı oldu. Pamuk bağımlılığı ciddi derecede azaldı.[3][4]

Adana Bez Fabrikası ve Lojmanları ise 1946 yılında Sümerbank tarafından satın alınarak bünyesine katılmıştır.[5]

Halk tasarrufuyla oluşturulmuştur. Türkiye'de ilk modern tekstil kuruluşu olarak büyük bir üne kavuşmuştu. Demir-çelik tesisleri, çimento fabrikaları, kâğıt ve selüloz tesisleri de Sümer Bank bünyesinde kuruldu ve bunların daha sonra kendi bünyesinden ayrılarak ayrı birer kuruluş olmasını sağladı.

1987 yılında Sümerbank'ın özelleştirilmesi kararı alındı ve banka Kamu Ortaklığı İdaresi'ne devredildi. 1988'de Sümerbank Şirketler Topluluğu kuruldu. Holdingin bankacılık birimi 23 Ekim 1995'te Yüksek Planlama Kurulu kararıyla Sümerbank adı altında yeniden yapılandırıldı. 24 Ekim 1995'te Garipoğlu Şirketler Topluluğuna 103.4 milyon dolara satılarak özelleştirildi. Hayyam Garipoğlu'nun Malki cinayeti ve Türkbank skandalına adının karışması, Sümerbank'ın elinden alınmasına neden oldu.

Sümerbank 21 Aralık 1999'da TMSF'ye devredildi. Ardından 9 Ağustos 2001 tarihinde Oyak Grubuna satıldı. Oyakbank A.Ş.'ye 11 Ocak 2002 tarihinde tescil edilmiştir.

Nazilli Sümerspor

[değiştir | kaynağı değiştir]

Sümerspor veya Nazilli Sümerspor fabrika idare heyeti karar defterinde ki kayda göre 19 Kasım 1937 yılında kurulmuştur. 9 Ekim 1937 tarihinde Mustafa Kemal Atatürk'ün açılışını yaptığı Sümerbank Nazilli Basma fabrikasının spor kulübüdür.[6] Nazilli Basma fabrikası bünyesinde bulunan tesislerde Atletizm, Voleybol, Tenis, Masa Tenisi, Basketbol, Boks, Paten, Bisiklet, Futbol gibi alanlarda faaliyet göstermiştir. Fabrika bünyesindeki Sümer Spor futbol sahası ayrıca yine fabrika bünyesinde basketbol, voleybol sahaları, güreş minderleri, boks ringi, tenis kortu ve paten pisti vardır.[7] 2002 yılında faaliyetlerine son verilmiştir. Rıdvan Dilmen, Doğan Akı bu kulüpte yetişmiştir.[8]

Fotoğraf galerisi

[değiştir | kaynağı değiştir]

Reklam Filmlerinin Tarihçesi

[değiştir | kaynağı değiştir]
  • 1999-Sümerbank, kolaylıklar anahtarı.
  • 1999-Sümerbank'a danışın.
  • 2000-Önce müşteri, Çünkü o Sümer.

1933-95 Sümerbank Grubu

[değiştir | kaynağı değiştir]

1995 Sümerbank Grubu

[değiştir | kaynağı değiştir]

Ayrıca bakınız

[değiştir | kaynağı değiştir]

İlginç bilgiler

[değiştir | kaynağı değiştir]
  • Avrupa Yakası isimli televizyon dizisinin karakteri Gaffur'un çizgili pijaması Sümerbank'ın ürettiği bir üründür.
  • Türkiye'de bir dönem Kloze önlük olarak tabir edilen ilkokul önlüklerinin kumaşları, Sümerbank memurları veya muhtarlıklara dağıtılarak, her öğrenciye ücretsiz dağıtılmıştır.
  • Dünya güzeli Azra Akın Dünya Güzeli olduğunda üzerinde Sümerbank'ın ürettiği elbise bulunmaktaydı.[kaynak belirtilmeli]
  1. ^ "Rus sanayi heyeti mütehassıslar dün akşam geldiler". Cumhuriyet Gazetesi. 2 Mayıs 1934. 22 Ekim 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Ekim 2022. 
  2. ^ "En büyük mensucat fabrikamızın temeli dün Kayseri'de atıldı". Cumhuriyet Gazetesi. 21 Mayıs 1934. Erişim tarihi: 22 Ekim 2022. 
  3. ^ Semiz, Yaşar; Toplu, Güngör (22 Ekim 2019). "CUMHURİYET DÖNEMİNDE DEVLET TARAFINDAN KURULAN İLK SANAYİ KURULUŞU KAYSERİ SÜMERBANK BEZ FABRİKASI". Selçuk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Dergisi: 29-59. doi:10.21563/sutad.636097. ISSN 1300-5766. 
  4. ^ Zürcher, Erik Jan (2017). Turkey : a modern history (İngilizce). Londra: I.B. Tauris. s. 199-200. ISBN 1-85043-614-2. OCLC 31388785. 
  5. ^ "Sümerbank Adana Pamuklu Sanayii Müessesi" (PDF). TBMM Tutanakları20 Ekim 2022. 
  6. ^ "Sümerspor Tarihi". 2 Haziran 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Haziran 2024. 
  7. ^ "Sümerbank Nazilli Basma Fabrikası". 12 Ağustos 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  8. ^ "Rıdvan Dilmen Oynadığı Takımlar". 2 Haziran 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Haziran 2024. 

Dış bağlantılar

[değiştir | kaynağı değiştir]