Proje yöneticisi

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla

Bir proje yöneticisi, proje idaresi alanında bir profesyoneldir. Proje yöneticileri, mühendisliğin herhangi bir alanında, planlama, temin etme ve projenin yerine getirilmesinde sorumluluk sahibidir. Proje yöneticileri bir organizasyonun çeşitli departmanlarında meydana gelen problemlerin ya da uyumsuzlukların daha yüksek otoritelere ulaşmadan önce başvurulması gereken ilk merci noktasıdır.

Proje idaresi, proje yöneticisinin sorumluluğundadır. Bu kişi nihai sonucu meydana getiren olaylara nadiren direkt olarak müdahil olur, ancak karşılıklı etkileşim, çeşitli bölümlerin iş aşaması, sürecin idaresi, bütünün hatasını azaltacak bir yöntem biçimi ile sürece katkıda bulunmak için çabalar, faydaları azaltır ve maliyeti düşürmektedir.

Tanımlama[değiştir | kaynağı değiştir]

Bir proje yöneticisi, proje hedeflerinin başarılmasından sorumlu olan kişidir. Anahtar proje yönetimi sorumlulukları şunları kapsamaktadır;

  • Açık, kullanışlı ve ulaşılabilir hedefleri belirlemek, irtibat kurmak
  • İş gücü, gerekli bilgi, muhtelif mutabakatlar, materyaller ya da proje hedeflerinin elde edilmesi için gerekli olan teknoloji gibi proje gerekliliklerini temin etmek
  • Proje yönetimi üçgeni olan maliyet, zaman, kapsam ve kalite kısıtlamalarının halledilmesi

Proje yöneticisi bir müşteri temsilcisidir ve temsil ettikleri organizasyonun bilgisi desteğinde müşterinin tamda ihtiyacı olanı belirlemek ve yerine getirmek mecburiyetindedir.Proje yöneticilerinin çalıştığı alanda projenin bütün bölümlerini etkili bir şekilde idare edebilmek için uzmanlık gerekmektedir.Müşterinin çeşitli dahili prosedürlerine uyum sağlayabilme kabiliyeti ve yetkili temsilciler ile yakın bağlantılar kurma yeteneği, maliyetin, zamanın, kalitenin vede hepsinin ötesinde müşteri memnuniyetinin garantisi için esasdır.

Proje Yönetim Anahtar Konuları[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Projenin neden önemli olduğunu kesinleştirmek
  • Proje ürünlerinin kalitesini belirlemek
  • Kaynak temini
  • Oluşum süresi
  • Yatırım, ortaklık antlaşması ve kaynak
  • Proje’ye yönetim planının uyarlanması
  • Ekip oluşturma ve motivasyon
  • Risk değerlendirmesi ve projede değişiklik
  • Gözlemleme
  • Hissedar yönetimi
  • Tedarik yönetimi
  • Projeyi bitirme [1]

Proje Araçları[değiştir | kaynağı değiştir]

Bilgi ve teknikler bir projenin yönetiminde sıklıkla müracaat edilmesi gereken yegane araçlardır.Örneğin; iş bölümü yapısı, kritik analiz yöntemi ve kazanılmış değer yönetimidir.Etkili bir proje yönetimi için gereklilikleri iyi olarak bilinen eğitimlerin kavranması, araçların ve tekniklerin uygulanması tek başına yeterli değildir.Etkili bir proje yönetimi, proje yöneticisinin bilgi ve becerilerini en az dört uzmanlık açısından kavramasını ve kullanmasını gerektirir.Proje yönetimi rehberi (PMBOK) uygulama alanı bilgisi, proje yönetimi için ISO tarafından öne sürülen standartlar ve düzenlemeler, genel yönetim becerileri, proje çevre yönetimi[2] bunun örnekleridir. Ayrıca, proje yönetimi yazılımında proje yöneticisi ve ekibinin projelerin işletilmesinde desteği için birçok seçenekte mevcuttur.

Proje Ekipleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Etkili bir ekip görevlendirirken ve oluştururken, yönetici her bir personelin sadece teknik yeteneklerini değil, ayrıca işçilerin birbirleri arasındaki kimya’yı ve önemli rolleride göz önünde bulundurmalıdır.Bir proje ekibi ana olarak üç bileşenden oluşur: Proje yöneticisi, Asıl ekip, Sözleşmeli ekip.

Risk[değiştir | kaynağı değiştir]

Bir projeyi etkileyen çoğu proje yönetim sıkıntıları ne yapacağını bilmemekten kaynaklanan riskden ortaya çıkmaktadır. Başarılı bir proje yöneticisi buna odaklanır ve ana ilgi alanı edinir. Proje katılımcılarının kendi tercihlerini ve endişelerini dile getirebildiklerinden emin olmak için açık bir iletişim yöntemi izleyerek riski önemli derecede azaltmaya çalışır.

Proje Yöneticileri Türleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Yapı Proje Yöneticisi[değiştir | kaynağı değiştir]

Şu ana kadar, Amerikan yapı endüstrisi kendi  uygun gereklilikleri belirleyen standardizasyondan yoksundu ve her eyalet kendi uygunluk gerekliliklerini belirliyordu. Ancak, ABD’de bulunan birkaç ticaret kuruluşu, ortak görüşlü grup vasıfları ve proje yöneticilerinin yeterliliğini belirlemek için sınavları ortaya koymakta yol katetmişlerdir.

  • Amerika yapı yönetim kuruluşu (CMAA) sertifikalı yapı yönetiminin (CCM) görevlendirilmesini uygulamaktadır. Sertifikalı yapı yönetiminin amacı; eğitimi, tecrübeyi ve yapı yönetiminin en üst seviyede pratiği için ihtiyaç duyulan profesyonel anlayışı standartlaştırmaktadır.
  • Proje Yönetim Profesyonelliğinin yaratıcısı olan Proje Yönetim Enstitüsü standartlaşmayı sağlayacak bazı girişimlerde bulunmuştur.
  • Amerikan enstitü yapı inşacılarının yapı sertifika komisyonu yılda iki defa yapılan ülke geneli testler düzenlemektedirler.Sekiz amerikan yapı yönetimi programı , öğrencilerin bu sınavları yapı yönetimi bölümündeki lisans eğitimlerini almadan önce almalarını gerektirmektedir ve on beş diğer üniversite de öğrencilerinin sınavlara girmesini  aktif olarak desteklemektedir.
  • Yapı eğitimi ön lisans okulları, üniversiteler, yapı eğitimi programları için ulusal standartların gelişiminde kayda değer yol kat etmektedirler. Bu alan son zamanlarda birkaç düzine yapı yönetimi bilimi lisans programlarına katkıda bulunabilecek kadar büyümektedir. Aynı zamanda birçok üniversite proje yönetiminde mastır seviyesi eğitim sunmayı teklif etmeye başlamıştır. Bu programlar genellikle proje yönetimi tecrübesi olan profesyoneller ve proje yönetimi  ile alakalı tecrübesi olan, çalışan profesyonellere uyarlanmış olup Proje Yönetimi bilgi birikimini çevreleyen biligi alanlarını daha yoğun ve derin bir eğitim sağlamaktadır..

ABD donanması SeaBees isimli inşaat taburları, her seviyede sertifikada komuta kademesini ciddi eğitimlere tabi tutmaktadırlar. Kıdemli deniz astsubayı olabilmek kendi kazançlarının üzerine birkaç yıl tecrübe kazancı ile birlikte yapı yönetiminde lisans eğitimine eşittir.

Mimari Proje Yöneticisi[değiştir | kaynağı değiştir]

Mimari proje yöneticisi mimarlık alanındaki proje yöneticileridir. Mimari proje yöneticileri yapı endüstrisindeki meslektaşları gibi birçok aynı beceriye sahiptirler. Mimari proje yöneticileri, genel yüklenicinin ofisindeki yapı proje yöneticileri ile sıklıkla beraber çalışır, aynı zamanda dizayn ekibinin işlerini, yapı projesine katkıda bulunan çok sayıda danışmanları koordine eder ve müşteri ile iletişimi sağlarlar. Bütçe problemleri, planlama ve kalite-kontrol ile ilgili işlemler mimar ofisindeki proje yöneticisinin sorumluluğundadır.

Sigorta Talep Proje Yöneticisi[değiştir | kaynağı değiştir]

Sigorta talep endüstrisinde, proje yöneticileri, yangın ya da sel felaketlerinden sonra müşterilerin evinin/ofisinin restorasyonunu denetler ve idare eder. Denetim, elektroniğinden tutun yıkım ve yapı şirketlerine kadar geniş bir alanı kapsar.

Mühendislik Proje Yöneticisi[değiştir | kaynağı değiştir]

Mühendislikte proje yönetimi, bir ürün/aygıtın dizayn/ Ar&Ge (Arge) aşamalarından üretim aşamalarına kadar gözlemleyebilme işleminin

tanımlanmasında kullanılan terimdir. Mühendisliğin farklı alanlarında birçok profesyonel ile çalışılmakta ve kavramdan sonuçlandırılmış ürüne kadar üretim sağlanmaktadır.Bu da opsiyonlu olarak farklı ülkeler tarafından talep edilen farklı versiyonlarda içerebilmektedir.Kanunların bilinmesi ve altyapı gerekliliklerine ihtiyaç duyar.Buna örnek ülkeden ülkeye sıklıkla değişen elektrik voltajları olabilir. 

Yazılım Proje Yöneticisi[değiştir | kaynağı değiştir]

Bir yazılım proje yöneticisi diğer endüstrilerdeki meslektaşları ile birçok aynı beceriye sahiptir. Normalde, yapı ve imal etme gibi endüstrilerdeki geleneksel proje yönetimi ile ilişkilendirilen becerilerin ötesinde, bir yazılım proje yöneticisi, genellikle yazılım geliştirmede geniş çaplı bir tecrübe sahibi olmalıdır. Çoğu yazılım proje yöneticileri bilgisayar bölümü, bilgi teknolojileri, bilgi sistemleri yönetimleri ve diğer ilgili alanlarda diploma sahibidirler.

Geleneksel proje yönetiminde, sıklıkla Şelale Modeli (Waterfall Model) gibi güçlü, öngörülü bir metodoloji kullanılır. Ancak yazılım proje yöneticileri aynı zamanda dinamik sistem geliştirme yöntemi (DSDM), bütünsel esnek ürün geliştirme stratejisi ve geniş çaplı programlama gibi daha hafif ve uygulanabilir yöntemlerde de becerikli olmak zorundadırlar. Bu proje idaresi yöntemleri, yeni bir yazılım geliştirmedeki belirsizlikler üzerine kurulmuş ve daha ufak, azar azar gelişen süreci desteklemektedir. Bu azar azar ilerleyen ya da tekrar eden olaylar zinciri zaman kısıtlamalıdır (genellikle 1 haftadan 4 haftaya kadar bilinen bir zamana indirgenmiştir.) ve her bir turun sonunda ana sistemi oluşturan, çalışan alt sistemler ortaya çıkar. Artan hafif yaklaşımların yeğlenmesi yazılım ihtiyaçlarının değişime geniş çapta hassas olmasından kaynaklanmakta ve yazılım geliştirme işe koyulmadan evvel tek bir proje safhasındaki bütün potansiyel ihtiyaçların aydınlatılması aşırı derecede zor olmasındandır.

Yazılım proje yöneticisinin aynı zamanda “yazılım geliştirme döngüsü” ne aşina olması beklenmektedir.Bu da ihtiyaç desteği, , uygulama geliştirmesi, mantık ve veritabanı dizaynı ve ağ kurma konusunda derin bilgi gerektirmektedir. Bu bilgide genellikle daha önce bahsedilen eğitim ve tecrübenin bir sonucudur. Yazılım proje yöneticileri için geniş ölçüde kabul görmüş bir sertifika bulunmamaktadır ama, birçoğu proje yönetim  enstitüsü tarafından sağlanan PMP, PRINCE2 ya da MSMP gibi ileri seviye teknoloji yönetimi  mezuniyet belgelerine sahip olacaklardır.

Sorumluluklar[değiştir | kaynağı değiştir]

Proje yöneticisi ekipteki herkesin kendi rolünü bildiğinden,herkesin rolünün güçlendirildiğini ve desteklendiğini hissettiğinden, herkesin diğer takım üyelerinin rollerini bildiğinden ve rollerin gerektirdiği şekilde hareket etiğini bilmekten mesuldür[3]. Proje yöneticisinin belirli sorumlulukları bulunduğu endüstriye, şirketin büyüklüğü, şirketin olgunluğu ve kültürüne bağlı olarak farklılıklar gösterebilir. Ancak bütün proje yöneticileri için ortak olan bazı sorumluluklar vardır[4]. Şunlar;

  • Proje planlarını geliştirmek
  • Proje hissedarlarının idaresi
  • İletişim yönetimi
  • Proje ekibinin yönetimi
  • Proje riski yönetimi
  • Proje planı yönetimi
  • Proje bütçe yönetimi
  • Proje çelişkileri Yönetimi
  • Ürün teslimatının yönetimi 

Eğitim ve Sertifikasyon[değiştir | kaynağı değiştir]

Profesyonel sertifikasyon elde etmek isteyen kişiler birçok organizasyonda mevcut olan bir ya da daha fazla hizmetleri değerlendirebilirler.

Proje yönetim enstitüsü proje yöneticilerine aşağidaki ehliyetleri sunmaktadır,

  • Proje yönetim profesyonelliği (PMP)
  • Proje yönetiminde sertifikalı yardım (CAPM)
  • Program yönetim profesyonelliği (PgMP)
  • Risk yönetim profesyonelliği (PMI-RMP)
  • Planlama profesyonelliği
  • Portfolyö profesyonelliği

Diğer enstitüler ve organizasyonlar,

  • AIMS(UK) Proje yönetim enstitüsü,sertifikalı proje yöneticiliği ve proje yönetim programlarında diploma,
  • PMLG sertifikalı proje yönetimi intibak eğitimi
  • Wisconsin üniversitesi proje yönetim mastır sertifikası
  • ComPTIA proje + sertifikasyon
  • Kanada yapı şirketi (CCA) GoldSeal sertifikası
  • Birleşik krallık devlet ticaret dairesi PRINCE2 sertifikasyonu
  • Savunma Edinim Üniversitesi (DAU) ve bunun program yönetim okulu, proje yönetiminin her unsurunda  federal hükümet, savunma endüstrisi ve müttefik uluslara uygulamalı eğitim sunmaktadır.
  • Cape Town Üniversitesi (CTU) proje yönetiminde yüksek diploma (mezuniyet sonrası) vermektedir.
  • Proje ve teknoloji yönetimi alanında MSPM gibi diğer mezuniyet programlarıda vardır.

Uluslararası Proje Yönetim kuruluşu (IPMI),  Birleşik Krallıktaki proje yönetimi kuruluşu gibi ulusal proje yönetim toplulukları için uluslararası bir ağdır.  IPMI, kendi sertifikasyonlarını öneren ulusal toplulukları temsil eden şemsiye organizasyonu görevini yapmaktadır.

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Olay planlama ve üretim
  • Proje yönetimi mastır
  • Proje mühendisi
  • Proje planlaması

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ https://www.apm.org.uk/WhatIsPM
  2. ^ PMBOK Guide Third Edition 2004 p.12
  3. ^ Russell, PMP, D. (2011). Accountability. In Succeeding in the project management jungle: How to manage the people side of projects (p. 29). New York, NY: AMACOM.
  4. ^ Berrie, Michele, Project Manager Responsibilities, PM Hut. Accessed 17. Oct 2009.