Kerte hattı

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Bir kerte hattının gösterimi. Dünya'nın yuvarlaklığı nedeniyle kerte hatları kutuplara doğru spiral oluşturur.

Kerte hattı veya loksodrom, Dünya üzerindeki tüm meridyenleri aynı açı ile kesen varsayımsal hat.[1] Rotanın sürekli güncellenmesini gerektirmediğinden -başta denizcilik olmak üzere- seyrüseferde yaygın olarak kullanılır.

Etimoloji[değiştir | kaynağı değiştir]

Kerte sözcüğü birim çemberde tüm yayı gören özeksel açının 1/360'ı (derece) anlamına gelir.[2] Bir pusula üzerinde yönleri gösteren 32 işaretten her birine de kerte denir. Kerte hattı kavramı, geçmişte gemilerin herhangi bir pusula kertesinde sürekli seyretmesi ile oluşan hatta atfen oluşturulmuştur.

Tarihçe[değiştir | kaynağı değiştir]

Pedro Nunes tarafından 1550'de keşfedilmiştir.[3] Nunes hatalı olarak Dünya üzerindeki iki nokta arasındaki en kısa yolun kerte hattı üzerinde olduğunu düşünmüştür.[3] Sonradan herhangi bir küre üzerindeki iki nokta arasındaki en kısa yolun bir büyük daire üzerinde olduğu keşfedilmiştir.[3]

Özellikleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Kerte hattının hata payı kısa mesafelerde oldukça azdır. Hesaplanması kolay olduğundan seyrüseferde yaygın olarak kullanılır. Merkatör projeksiyonu ile üretilen haritalarda kerte hatları düz bir çizgi olarak görünür.[3]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "rhumb line." Oxford Dictionary of English 2e, Oxford University Press, 2003.
  2. ^ "kerte." BSTS / Matematik Terimleri Sözlüğü, 1983, Türk Dil Kurumu. Erişim: 13 Ekim 2012.
  3. ^ a b c d loxodrome Dictionary.com. Erişim: 13 Ekim 2012.