Kav mantarı

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Fomes fomentarius
Fomes fomentarius 2010 G2.jpg
Bilimsel sınıflandırma Bu sınıflandırmayı düzenle
Âlem: Fungi
Bölüm: Basidiomycota
Sınıf: Agaricomycetes
Takım: Polyporales
Familya: Polyporaceae
Cins: Fomes
Tür: F. fomentarius
İkili adlandırma
Fomes fomentarius
(L.) J.J. Kickx
Sinonimler
  • 1753 Boletus fomentarius L.
  • 1783 Agaricus fomentarius (L.) Lam.
  • 1789 Boletus ungulatus Bull.
  • 1818 Polyporus fomentarius (L.) G. Mey.
  • 1839 Polyporus fomentarius var. excavatus Berk.
  • 1861 Polyporus inzengae Ces. & De Not.
  • 1877 Polyporus mirus Kalchbr.
  • 1882 Fomes mirus (Kalchbr.) P. Karst.
  • 1884 Polyporus introstuppeus Berk. & Cooke
  • 1885 Fomes excavatus (Berk.) Cooke
  • 1885 Fomes introstuppeus (Berk. & Cooke) Cooke
  • 1885 Fomes inzengae (Ces. & De Not.) Cooke
  • 1886 Placodes fomentarius (L.) Quél.
  • 1888 Ochroporus fomentarius (L.) J. Schröt.
  • 1898 Scindalma fomentarium (L.) Kuntze
  • 1898 Scindalma introstuppeum (Berk. & Cooke) Kuntze
  • 1898 Scindalma mirum (Kalchbr.) Kuntze
  • 1900 Ungulina fomentaria (L.) Pat.
  • 1903 Elfvingia fomentaria (L.) Murrill
  • 1914 Elfvingiella fomentaria (L.) Murrill
  • 1915 Fomes nigrescens Lloyd
  • 1916 Fomes griseus Lázaro Ibiza
  • 1916 Ungularia populina Lázaro Ibiza
  • 1917 Ungularia albescens Lázaro Ibiza
  • 1917 Ungularia nivea Lázaro Ibiza
  • 1917 Ungularia subzonata Lázaro Ibiza
  • 1922 Polyporus fomentarius var. lineatus Velen.
  • 1925 Fomes albescens (Lázaro Ibiza) Sacc. & Trotter
  • 1925 Fomes niveus (Lázaro Ibiza) Sacc. & Trotter
  • 1925 Polyporus populinus (Lázaro Ibiza) Sacc. & Trotter
  • 1925 Fomes subzonatus Lázaro Ibiza) Sacc. & Trotter
  • 1963 Pyropolyporus fomentarius (L.) Teng

Kav mantarı (Fomes fomentarius), ağaçlara, özellikle kayın ağacına dadanan ve odunda beyaz çürüklüğe neden olan mantar.

Ağacın tahta olma özelliğini tüketir. Ağaç üretiminde ekonomik zararı, vahşi doğada ise ölü ağaçların tekrar karbon dönüşüm sürecine katılımında faydası vardır.

Mantarın at toynağına benzeyen etli kısmı kav yapımında kullanılmaktadır. Meşe ve kayın kav mantarlarının suda yumuşatılmış orta kısımları dilim dilim kesilir ve tokmakla yumuşatılır, çok yumuşak elyaflara ayrılır. Birçok kullanımı vardır. Elyaflarından eldiven, şapka gibi şeyler yapılabilir. Cerrahlarca kan dindirmede, dişçilerce dişleri kurutmada, balıkçılarca yem olarak kullanılan yapma böcekleri kurutmada kullanılır. Kav mantarlarının içleri küçük küçük ufalanırsa ve üstüne bir kıvılcım düstüğü anda hemen kor olacaktır. Koru içinde uzun süre tutabilen bir mantardır. Doğada ateş yakmak için cok işe yarar. Kül suyu ile kaynatılıp kurutulmuşu, hatta barut ya da güherçile katılmışı daha da yanıcıdır. Ufalanmış olan kav parçacıklarının üstüne çakmak taşı ya da başka kıvılcım çıkaracak bir malzemeyle kıvılcım sıçratıp yanması tetiklenip, başka yanıcı maddelerle avuç içine kundaklanıp uzun ve sıcak üflendiğinde kısa sürede, önce daha fazla kor, sonra alev oluşacaktır. 5000 yıl kar altında kalıp 1991 de bulunan Ötzi'nin üzerinden ateş yakmada kullandığı malzemeler arasından pirit, çakmak taşı ve dört parça kav çıkmıştır.[1][2]

Kesit alanı

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Harding, Patrick (2008). Mushroom Miscellany. HarperCollins. ISBN 978-0-00-728464-1. 
  2. ^ Spindler, Konrad (1995). Der Mann im Eis [The man in ice]. Springer. s. 75. ISBN 978-3-211-82626-3.