Etienne de La Boétie

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şuraya atla: kullan, ara
Étienne de La Boétie
Statue d'Étienne de La Boétie.JPG
Akitanya'daki La Boétie heykeli
Doğumu 1 Kasım 1530(1530-11-01)
Sarlat, Akitanya, Fransa Krallığı
Ölümü 18 Ağustos 1563 (32 yaşında)
Bordeaux, Akitanya, Fransa Krallığı
Çağı Rönesans felsefesi
Bölgesi Batı felsefesi
Okulu Rönesans hümanizmi

Étienne de La Boétie (1 Kasım 1530 – 18 Ağustos 1563), modern siyaset biliminin temellerini atan Fransız yazar, düşünür, yargıç ve siyasetçi. Montaigne'in en yakın dostu olarak bilinir.

Hayatı[değiştir | kaynağı değiştir]

La Boétie, Akitanya'nın Sarlat kentinde dünyaya geldi. Ailesi, monarşiye olan destekleri sayesinde sonradan soylulaşmıştı. Erken yaşta yetim kalan La Boétie, amcasının yanında yaşadı. 1553'te Orléans Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nden mezun oldu. Yaşı küçük olmasına rağmen yetenekliydi. Bu yüzden Kral II. Henri'nin onayıyla Bordeaux Parlamentosu'nda danışman olarak görev yapmaya başladı. Bu görevini 1563'teki zamansız ölümüne değin devam ettirdi. Parlamentoda Fransız deneme yazarı Michel de Montaigne ile tanışan La Boétie, onunla derin bir dostluk kurdu. Öyle ki Montaigne, La Boétie'nin ölümünün ardından “Kanımca çağımızın en büyük insanıydı.” diyecektir.

Danışmanlığın yanı sıra diplomatik arabuluculuk yaptı, Ksenofon ve Plutarkhos'un eserlerini Fransızcaya çevirdi. Pierre de Ronsard'un da içinde bulunduğu bir şair topluluğuyla yakın ilişkiler kurdu ve şiirler yazdı.

La Boétie'nin yaşadığı dönemde Fransız monarşisinin en temel sorunu Reform hareketlerinin etkisiyle başlayan mezhep çatışmalarıydı. Bu çatışmalarda üç farklı grup öne çıkıyordu. İlk grup Katolikler, ikinci grup protestanlığa yakın olan Huguenotlar, üçüncü grup ise her iki tarafa da eşit durmaya çalışan ılımlılardı. Ilımlılar, devletin dininin Katoliklik olarak kalmasını onaylıyor ama aynı zamanda Huguenotların dinî özgürlüklerinin güvence altına alınmasını istiyordu. Bunun için de öncelikle tüm kiliselerin mutlak bir biçimde monarşiye bağlanması gerektiğini öne sürüyorlardı. Bu yaklaşım, zaten güçlerini arttırmak isteyen monarşi yanlılarının çıkarına uygundu. Bu doğrultuda Kral, 1562'de Ocak Fermanı ilân etti. Böylece ülkedeki tüm protestanlara ibadet özgürlüğü tanınıyordu.

Bu ortamda La Boétie, kötülüklerin başlıca kaynağının mezhepsel bölünmeler olduğunu ve bu bölünmeyi düzeltmesi gereken kişinin kral olduğunu belirtmiştir. Bu olaylar hakkındaki görüşlerini Ocak Fermanı Hakkında İnceleme adlı kitabıyla dile getirmiştir.[1]

Düşünceleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Galeri[değiştir | kaynağı değiştir]

Eserleri[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Gönüllü Kulluk Üzerine Söylev, 1576
  • Ocak Fermanı Hakkında İnceleme, 1562

İleri okuma[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Mehmet Ali Ağaoğlulları, Sokrates'ten Jakobenlere Batı'da Siyasal Düşünceler, (s. 382), 5. basım, İstanbul, İletişim Yayınları, 2014