Bombus

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Vikipedi:TaksokutuVikipedi:Taksokutu
Bombus
Erkek Bombus terrestris nektar toplarken
Erkek Bombus terrestris nektar toplarken
Bilimsel sınıflandırma
Alem: Animalia (Hayvanlar)
Şube: Arthropoda
(Eklem bacaklılar)
Alt şube: Hexapoda
Sınıf: Insecta
Takım: Hymenoptera
Familya: Apidae
Alt familya: Apinae
Oymak: Bombini
Cins: Bombus
Latreille, 1802
Türler

Metne bakınız

Bombus; yaklaşık 250 türü olan, bal yapıcı[1] bir arı cinsi. Başlıca Kuzey yarımkürede görülür. Bazı türlerine Türkiye'de tüylü arı denir. Bazı yonca türlerini sadece bu arılar tozlaştırarak çoğalmasında katkıda bulunur.

Bombuslar daha çok ılık iklimlerde görülürler. Afrika'nın büyük kısmında, Hindistan'ın alçak bölgelerinde bulunmazlar. Avustralya ve Yeni Zelanda'ya polenasyona yardımcı olmak için insan eliyle götürülmüşlerdir. Çoğu otoriteye göre yuva yapıcılar (bombus) ve parazitler (psithyrus) olmak üzere iki cins bombini bulunur.[2]

Bombuslar, tüylü ve sağlam yapılı arılardır. Ortalama olarak 1,5-2,5 cm boyunda, çoğunlukla sarı ve siyah renktedirler. Genellikle yerde, terkedilmiş kuş ve fare yuvalarında kovan yaparlar.[2] Organize yaşayan, sosyal böceklerdir. Kovanda bir kraliçe, dölleyici arılar (dronlar) ve işçiler bulunur. Parazit psithyrus cinsinde işçi sınıfı yoktur. Yuvacı bombuslar ile aralarında çok az görünüş farkı olan parazitler, yuvacıların kovanlarına yumurta bırakırlar. Bu yumurtalar yuvanın asıl sakinleri tarafından bakılırlar.[2] Anavatanı Britanya olan P. vestalis isimli parazit bazen bombus kovanının kraliçesini sokarak öldürür. Bu durumda kovanın asıl sakinleri yumurta üretemediğinden, işçiler sadece parazitlerin yumurtaları ile ilgilenirler.[2]

Polenlerle kaplı bir bombus.

Bal[değiştir | kaynağı değiştir]

Bombuslar, yakın akrabaları bal arısı gibi bal üretebilirler. Ancak normal bal, daha konsantre ve daha şekerli olması nedeniyle, bombus balından daha uzun ömürlüdür.[1] Ayrıca bombuslar normal bal arılarından daha az miktarda bal ürettikleri için, bombus balı üretimi çok kazançlı değildir.[1]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ a b c FAQ Bumblebee.org. Erişim: 20 Ocak 2013.
  2. ^ a b c d "Bombus." Encyclopædia Britannica. Encyclopædia Britannica Online. Encyclopædia Britannica Inc.