"Sándor Petőfi" sayfasının sürümleri arasındaki fark

Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla
değişiklik özeti yok
(→‎top: düzeltme AWB ile)
}}
[[Dosya: Szendrey julia.jpg|thumb|Eşi Julia Szendrey]]
'''Sándor Petőfi,''' (d. [[1 Ocak]] [[1823]] – ö. [[31 Temmuz]] [[1849]]) [[Macarlar|Macar]] [[şair]] ve [[liberal]] [[devrimci]].
 
[[Macaristan|Macaristan'ın]] ulusal şairi olarak kabul edilir. Ayrıca [[1848 Macar Devrimi]]'nin en önemli kişilerinden biriydi. Macar Devrimi'nden esinlenen ve özgürlük savaşında önemli yeri olan ''Nemzeti dal'' şiirinin yazarıdır. Segesvár Savaşı'nda öldüğü sanılmaktadır.
 
== Yaşamı ==
1823 yılında Kiskörös'te dünyaya geldi. Asıl adı Aleksandr Petrovics'dir. Köylü kökenli bir aileden geliyordu; annesi hizmetçi, babası kasaptı.<ref name=tarik/>
 
1839 yılında, ailesinin maddî durumunun kötüye girmesi üzerine öğrenimini bırakıp asker oldu fakat sağlık durumu elvermeyince bu mesleği bıraktı.<ref name=naciye>[http://dergiler.ankara.edu.tr/dergiler/26/1249/14286.pdf Naciye Güngörmüş, '''Ölümünün 140. Yıldönümünde Sandör Petöfi''', ''Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Dergisi, Cilt: 34, Sayı 1.2, Yıl: 1990'']</ref> Bir süre gezgin tiyatro topluluklarında çalışmayı deneyip başarılı olamayınca öğrenimine geri döndü. [[Pápa]]'daki öğrenimi esnasında, zamanın büyük edebiyatçılarından [[Mor Jckai]] ile tanıştı.
Bu arada genç şairler ile yazarları destekleyip koruma amacıyla "''Tize k Târsasâg''" adlı derneği kurdu. 1847 yılında Julia Szendrey ile evlendi ve Peşte'ye taşındı. Aynı yıl, "''Összes költeienyei''" adı ile bütün şiirleri yayımlandı.
 
Macar halkınnı Avusturya İmparatorluğu’na karşı giriştiği bağımsızlık mücadelesine faal olarak katılan Petöfi’nin “''Namzeti Dal''" adlı şiiri, Macar özgürlüğünün ilan edildiği 15 Mart 1848 günün yayımlandı. Kısa bir zaman sonra Macarların bağımsızlık mücadelesi yenilgi ile sonuçlanınca Petöfi şiirleri ile mücadeleye devam etti.
 
1848 sonlarında [[Lajos Kossuth]]'tan izin isteyerek savaş meydanından çekildi. 1849 Ocak ayında savaşın halâ sürdürüldüğü [[Erdel]]'e giderek Bern'in ordusuna katıldı; çarpışmaların sonuna kadar savaştı.<ref name=naciye/>
 
Bağımsızlık mücadelesinin bir başka önderi olan Kossuth ile aralarında bir anlaşmazlık çıkınca Petöfi savaş meydanını terk etti. Hayalkırıklığını dile getiren ve son şiiri olan "''Szörnyü idö''" yü yazdı. Erdel'e giderek Bern'in ordusuna katıldı. Binbaş rütbesi ile savaştığı Segesvár Çarpışması'nda yaralandı ve 31 Temmuz 1849'da Sighișoara,’da (bugün Romanya sınırlarında) hayatını kaybetti.
 
Şairin ölüsü bulunamamış; başka ölülerle birlikte ortak çukura gömüldüğü anlaşılmıştır.<ref name=tarik>[http://macarsiir.blogspot.com.tr/2012/06/agac-olurum-eger-agacn-cicegi-isen.html Tarık Tekeş, '''Sándor Petofi''', ''Macarsiir.blogspot sitesi, 25.06.2012'']</ref>
6.485

değişiklik

Gezinti menüsü