Érd

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla
Érd/Hamzabey Palankası
Şehir
Érd
Osmanlı mimaresi
Érd/Hamzabey Palankası bayrağı
Bayrak
Érd/Hamzabey Palankası arması
Arma
Érd/Hamzabey Palankası'nın Hungary'da bulunduğu yer
Érd/Hamzabey Palankası
Érd/Hamzabey Palankası
Ülke Macaristan Macaristan
Bölge Pest ili
İdare
 • Belediye Başkanı T.Mészáros András[1] ((FIDESZ))
Yüzölçümü
 • Şehir 65,04 km² (2.511 mil²)
Nüfus
 (2012)
 • Kent
65.277 ,[2]
Zaman dilimi [[UTCUTC+01.00]] (OAZD)
 • Yaz (YSU) [[UTCUTC+02.00]] (OAYZD)
Alan kodu 23
Resmî site
www.erd.hu

Érd (Osmanlı döneminde: Hamzabey Palankası, Hırvatça: Andzabeg, Almanca: Hanselbeck ) Macaristan'da Pest ili' nin merkez şehridir. Budapeşte Metropolitan Alanı' nda yer almakta olup, başkent Budapeşte' nin 22 km güneybatısındadır.

Tarih[değiştir | kaynağı değiştir]

Alana antik zamanlardan beri yerleşime başlandı. Arkeolojik buluntular tarih öncesi insanların burada 50.000 yıl önce yaşadığını göstermekte.

Érd’nin kendisinden 1243 yılı dökümanlarında bahsedildi. İsim, ya erdő ("orman") ya da ér ("ırmak") kelimesinden gelir.

Osmanlı’nın Macaristanı İşgali döneminde Érd Türkler tarafından 1543 yılında Székesfehérvár kalesinin düşmesi sonrası fethedildi. Osmanlı, burada bir her köşesinde yarım daire tabyası bulunan ve hendekle çevrelenmiş tipik bir palanka inşa etmiştir. Evliya Çelebi seyahatnamesinde kale içerisinde 20 ev ve cami olduğu belirtilmiştir.[3] 1684 yılında Lorraine Dükü V. Charles tarafından yönetilen ordu Türkleri Érd yakınlarında yendi ve yerleşim yaklaşık 150 yıllık Osmanlı egemenliğinden çıktı. 1776 yılında Érd oppidum (kasaba) haline geldi. Burasının Osmanlı işgalinden önce halihazırda oppidum olmuş olduğu olasıdır. 20nci yüzyıl başlarında Érd, Károlyi ailesinin mülkü oldu. Kasaba gelişti fakat esas itibarıyla 1972 yılına kadar bir tarım kasabası olarak kaldı. Birçok yeni tesis yapıldı ve Érd ‘in turistik değeri gelişti.

Érd, Macaristan’da 1991 ve 2001 (%30.6 yukarı) sayımlarında en hızlı gelişen yöreydi. 7 Kasım 2005 tarihinde Parlamento Érd’in 2006 yılı sonbaharında yapılacak olan meclis seçimi tarihinden sonra vilayet haklı şehir derecesini garanti etti.

Ulaşım[değiştir | kaynağı değiştir]

Toplu ulaşım 5 otobüs hattıyla Volánbusz tarafından işletilir. Birçok otobüs, Sóskút, Pusztazámor, Százhalombatta ve ayrıca Budapeşte gibi yakın şehirlere hareket eder.

Şehirde beş demiryolu istasyonu (Érd, Érd alsó, Érd felső, NT-Érdliget, Érdliget) vardır. Yolcular, Budapeşte, Pécs, Nagykanizsa, vs. seyahat edebilir.

Nüfus[değiştir | kaynağı değiştir]

2001 yılı verilerine göre nüfusun; %93,4'ü Macar, %1,0' i Romanlar %0,6'sı Alman, %0,2'si Slovak, %0,2'si Rumenler ve diğer etnik unsurlardan oluşmaktadır.[2]

Görülecek yerler[değiştir | kaynağı değiştir]

Uluslararası ilişkiler[değiştir | kaynağı değiştir]

İkiz kasabalar — Kardeş şehirler[değiştir | kaynağı değiştir]

Resimler[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ [1]
  2. ^ a b [2]
  3. ^ Osmanlı Macaristan' ında Kentler, Kaleler; Burcu ÖZGÜVEN