Çomak (yazılım)

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şuraya atla: kullan, ara
Geliştirici(ler) ÇOMÜ / Tubitak/UEKAE / Pardus
Website comakp.blogspot.com
Kaynak türü Özgür Yazılım
Lisans GPL ve diğer lisanslar
Çekirdek türü Monolitik (Linux)
Güncelleme yöntemi PİSİ (arayüz mevcut)
Kullanıcı arayüzü GNOME fluxbox Enlightenment LXDE Xfce
Paket yöneticisi Paket Yöneticisi

Çomak (ÇOklu MAsaüstü Kurulumu), Linux tabanlı Pardus işletim sisteminin KDE dışındaki masaüstü ortamlarını da desteklemesi amacıyla ile ÇOMÜ öğretim üyesi Necdet YÜCEL tarafından başlatılmış bir projedir. Çomak'ın hedefi Pardus kullanıcılarının farklı masaüstü ortamları için kullanımı ve kurulumu oldukça kolay, güncel ve güvenli bir işletim sistemi sunmaktır.

Çomak, herkesin özgürce kullanabildiği; yayınlamakta, kopyalamakta veya kodlarını özgürce değiştirip geliştirebildiği yazılımlardan oluşur. Bunların çoğunluğu GNU Genel Kamu Lisansı ile güvence altına alınmış, özgür yazılım / açık kaynak yazılımlardır.

Çomak ÇOMÜ Öğretim üyesi Necdet Yücel ve ekibi tarafından geliştirilmektedir.

Tüm Çomak projesinin yaptığı geliştirmeler, Pardus'u da doğrudan geliştirir.

Tarihçe ve Geliştirme Aşaması[değiştir | kaynağı değiştir]

Pardus temelli ilk Çomak sürümü test olarak 27 Ocak 2011 tarihinde yayımlandı. O zamandan beri belirli aralıklarla yeni test sürümleri yayımlanmaktadır.

Çomak paketlerinin çoğunluğu pardus depolarından derlenir. Çomak .pisi paketleri ve paket yöneticisi kullanır.

Çomak proje takvimi[değiştir | kaynağı değiştir]

Pardus Çoklu Masaüstü Kurulumu Projesinde açıklanan takvim şöyle[1]:

  • 27 Ocak 2011: Pardus 2011'in KDE harici bir masaüstü ortamıyla kurulumunu yapabilen bir Pardus 2011 sürümü (BETA).
  • 14 Şubat 2011: KDE içermeyen ve Pardus teknolojilerinin düzgün çalıştığı bir Pardus 2011 sürümü (BETA).
  • 19 Haziran 2011: gnome, enlightenment, xfce, lxde ve fluxbox masaüstleriyle kurulabilen ve tüm Pardus teknolojilerinin KDE'deki gibi çalıştığı bir Pardus 2011 sürümü.

Özellikleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Kurulum[değiştir | kaynağı değiştir]

Kurulumu oldukça kolay olan Çomak; Pardus'a ait yalı kurulum aracını kullanır.

Kurulum için DVD veya USB cihazlara yakılarak arayüzlü olarak başlatılabilir. Bundan sonra kurulum sadece "kur" simgesine tıklayıp birkaç ileri düğmesine basmaktan ibarettir.

Paketler[değiştir | kaynağı değiştir]

Çomak'ta yazılımlar Windows'tan farklı olarak, *.exe değil, *.pisi uzantılı paketler/dosyalar halinde sunulur.

Yeni yazılım (ya da paket) kurmak için tek yapmanız gereken, Çomak ile birlikte gelen Paket Yöneticisindeki kategoriler (Örn. İletişim, Grafik, İnternet gibi) arasından ihtiyacınız olan yazılımı bulup Kura basmaktır.

Seçtiğiniz paket (yani aslında *.pisi uzantılı bir dosya) internetteki sunuculardan indirilir ve otomatik olarak bilgisayarınıza kurulur.

İstediğiniz bir paketi seçtiğiniz zaman onun çalışması için gerekli tüm diğer paketler/bağımlılıklar kendiliğinden seçilip yüklenecektir.

Kaldırmak istediğinizde ise Kurulu Yazılımlar sekmesinden Kaldır demek yeterlidir.

Görsellik[değiştir | kaynağı değiştir]

Çomak Fluxbox, Enlightenment, GNOME, LXDE, Xfce masaüstü yöneticileri ile gelmektedir.

KDE masaüstü yöneticisini tercih eden kullanıcılar Pardus'u yükleyebilirler.

Ticari Lisanslı Yazılımlar[değiştir | kaynağı değiştir]

Bazı lisans kısıtlamaları yüzünden Çomak, ticari ve kapalı kaynaklı yazılımları doğrudan bünyesinde barındırmamaktadır.

Sürümler[değiştir | kaynağı değiştir]

Çomak, kararlı sürümü henüz çıkmamıştır.

Renk Anlamı
Kırmızı Test sürümü
Sarı Güncel test sürümü
Yeşil Kararlı sürüm
Mavi Gelecek kararlı sürüm
Sürüm Kod Adı Test Sürümü Adı Sürüm Tarihi Son Desteklenme Tarihi Özellikler ve Değişiklikler
--- --- --- 27 Ocak 2011[2] ---
  • İlk sürüm
  • LXDE masaüstü ortamını içermektedir
  • 32-64 Bit
--- --- Bonobo 27 Ocak 2011[3] ---
  • LXDE masaüstü ortamı
  • Kaptan harici tüm yöneticiler adapte edildi
  • 32-64 Bit
--- --- Dolly 8 Mart 2011[4] ---
  • Enlightenment masaüstü ortamı
  • 32-64 Bit
--- --- Falco Peregrinus 12 Mart 2011[5] ---
  • Flluxbox masaüstü ortamı
  • 32-64 Bit
--- --- Nusrat 18 Mart 2011[6] ---
  • Xfce masaüstü ortamı
  • 32-64 Bit
--- --- 1 Nisan 1 Nisan 2011[7] ---
  • XFCE masaüstü ortamını içermektedir
  • LXDE masaüstü ortamını içermektedir
  • GNOME masaüstü ortamını içermektedir
  • Fluxbox masaüstü ortamını içermektedir
  • 32-64 Bit
--- --- kozdincer 13 Mayıs 2011[8] ---
  • Fluxbox, Enlightenment, GNOME2, LXDE, Xfce masaüstü ortamları bulunuyor
  • Tüm masaüstü ortamları tek kurulum dosyasında toplandı
  • 32-64 Bit
--- --- 22 Ağustos 16 Mayıs 2011[9] ---
  • GNOME3 masaüstü ortamı bulunuyor
  • 32 Bit
--- --- Bir Anda Çomak 3 Haziran 2011[10] ---
  • GNOME3 masaüstü ortamı bulunuyor
  • 32-64 Bit
--- --- --- 19 Haziran 2011[1] ---
  • Fluxbox, Enlightenment, GNOME, LXDE, Xfce masaüstü ortamlarının çalıştırılması
  • Pardus projesindeki tüm yöneticilerin çomak projesine adaptasyonu

Edinme[değiştir | kaynağı değiştir]

Çomak'ın, henüz kararlı kullanılabilir bir sürümü bulunmamaktadır.

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ a b "Çomak proje takvimi". 15 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160315081631/http://comakp.blogspot.com/2010/12/comak-proje-takvimi.html. 
  2. ^ "İlk sürüm duyurusu". 5 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160305053223/http://comakp.blogspot.com/2011/01/comak-projesinin-ilk-urunu.html. 
  3. ^ "Bonobo sürüm duyurusu". 5 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160305113820/http://comakp.blogspot.com/2011/02/kdesiz-lxdeli-pardus-2011-bonobo.html. 
  4. ^ "Dolly sürüm duyurusu". 26 Aralık 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20141226023407/http://comakp.blogspot.com/2011/02/pardus-2011-enlightenment-dolly.html. 
  5. ^ "Falco Peregrinus sürümü duyuruldu". 5 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160305104125/http://comakp.blogspot.com/2011/03/pardus-2011-fluxbox-falco-peregrinus.html. 
  6. ^ "Nusrat sürümü duyuruldu". 20 Ağustos 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160820130541/http://comakp.blogspot.com/2011/03/pardus-2011-xfce-nusrat.html. 
  7. ^ "1Nisan sürüm duyurusu". 5 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160305121509/http://comakp.blogspot.com/2011/03/nisan-1.html. 
  8. ^ "kozdincer sürüm duyurusu". 20 Ağustos 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160820130548/http://comakp.blogspot.com/2011/05/comak-koleksiyon-surumu-kozdincer-hazr.html. 
  9. ^ "22 Ağustos sürüm duyurusu". 20 Ağustos 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160820130553/http://comakp.blogspot.com/2011/05/gnome3lu-comak-22-agu-hazr.html. 
  10. ^ "Bir Anda Çomak duyurusu". 4 Ekim 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20111004165413/http://comakp.blogspot.com:80/2011/06/64-bit-gnome3lu-comakbirandacomak-hazr.html. 

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]