Yenipazar, Bilecik

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara

Koordinatlar: 40°10′42″N, 30°31′12″W

Yenipazar
—  İlçe  —
Türkiye'de yeri
Türkiye'de yeri
Bilecik İli Siyasi Haritası
Bilecik İli Siyasi Haritası
Koordinatlar: 40°10′42″K 30°31′12″B / 40.17833°K 30.52°B / 40.17833; -30.52
Ülke Türkiye
İl Bilecik
Coğrafî bölge Marmara
Yönetim
 - Kaymakam Mehmet KILIÇ
 - Belediye başkanı Cengiz ARIKAN
Yüzölçümü
 - Toplam 272 km2 (105 mi2)
Rakım 550 m (1.804 ft)
Nüfus (2013)[1]
 - Toplam 3,266
 - Kır 2,202
 - Şehir 1,064
Zaman dilimi DAZD (+2)
 - Yaz (YSU) DAYZD (+3)
Posta kodu 11780
İl alan kodu 0228 - Merkez 431
İl plaka kodu 11
İnternet sitesi: http://www.bilecikyenipazar.gov.tr


Bilecik ilinin bir ilçesidir. 1926'ya dek Söğüt’e bağlı, 1926'dan sonra Gölpazarı ilçesine bağlı bir bucak iken, 3392 sayılı yasa ile ilçe statüsüne alınmış, 11 Ağustos 1988’den itibaren ilçe olmuş. 26 Mart 1989’da Belediye olmuştur.[2]

Tarihçe[değiştir | kaynağı değiştir]

Eski adı Kırka olan ilçe toprakları sırasıyla Hititler, Frigler, Lidyalılar, Perslerden sonra MÖ 336 yılında Büyük İskender'in eline geçmiştir. Helenistik dönemde Bitinya Krallığı'na bağlanan bölge, M. Ö. birinci asırda Pers asıllı fakat Yunanca konuşan Pontus Devleti'nin saldırısına uğradı. Bitinya'nın son kralı Üçüncü Nikomedes Romalıları yardıma çağırdı. Pontus Krallığı yenildi. Bitinya Kralı Üçüncü Nikomedes ölünce vasiyeti icabı bu yöre Roma İmparatorluğuna katıldı. Daha sonra Bizans İmparatorluğuna bağlanan bölge, 1074 yılında Anadolu Selçukluları tarafından fethedildiyse de bu egemenlik kısa sürdü. 1097 yılında bölge yeniden Bizans'ın eline geçti. Daha sonra İznik Rum İmparatorluğu'na bağlanan bölge, 1323 yılında Osmanoğulları bölgeyi ele geçirdi. 1402 yılında Candaroğullarının eline geçen bölge, 1419 yılında yeniden Osmanlıların eline geçti.

Osmanlı döneminde önce Sultanönü (Eskişehir) sancağına bağlandı. 15. yüzyılın başlarında Anadolu eyaletine bağlı Bursa sancağının Göynük kazasına bağlı bir köydü. Daha sonra Göynük kazası 16. yüzyılın yarısında Bolu sancağına bağlandı. 1694 yılında Bolu sancağı voyvodalığa yani bağımsız kazaya, Göynük de kazalıktan bucaklığa indirildi. Bu durum 1811'e kadar sürdü. 1811'de Bolu bağımsız sancak yani Mutasarraflık oldı. 1864 yılında Bolu sancağı Kastamonu vilayetine bağlandı. Bu dönemde Yenipazar ismini alan Kırka, Bolu Sancağının Göynük Kazasına bağlı köydü.

Tarım[değiştir | kaynağı değiştir]

İlçe tarım alanları dağılımıa
Yıllar Toplam alan
(dekar)
Ekilen tarla alanı
(dekar)
Nadas alanı
(dekar)
Sebze bahçeleri alanı
(dekar)
Meyve alanı
(dekar)
2010 70.020 57.387 4.000 4.000 7.716
2009 74.378 63.322 4.350 4.350 5.776
2008 74.378 63.322 4.350 4.350 5.776
2007 79.482 68.470 5.000 5.000 5.082
2006 64.667 59.906 1.000 1.000 2.666
a. Kaynak: TÜİK istatistikleri:[3]

Yıllara sarî Yenipazar'da ekilen alan toplamı yukarıdaki tablodaki gibidir. (Tablodaki 2010 verileri kesin olmayıp değişebilirler.) Ekilen tarla alanının %1,4'ü baklagiller, %67'si tahıllar, %15.5 yağlı tohumlar, %15.5 ise yem bitkileri tarımı için kullanılır. 2010 yılı için Yenipazar'da ekilen tarlanın üretime göre dağılımı ise şöyledir:

İlçe tarla ürünleri dağılımıb
Grup adı Ürün adı Ekilen tarla alanı
(dekar)
Üretim
(ton)
Verim
(kg/da)
Baklagiller Nohut 650 58 89
Fasulye (Kuru) 150 14 93
Tahıllar Yulaf (Dane) 152 53 349
Tritikale (Dane) 50 10 200
Bugday 26.437 4.514 171
Arpa 11.000 1.662 151
Yağlı Tohumlar Ayçiçegi (yağlık) 6.000 627 105
Ayçiçegi (çerezlik) 2.669 525 197
Yem Bitkileri Korunga (Yeşil Ot) 550 440
Fig (Yeşil ot) 7.000 5.600
b. Kaynak: TÜİK istatistikleri:[4]
Yıllara göre ilçe nüfus verileri
Yıllar Merkez Köyler Toplam
2007
2000 1369 3547 4916
1997
1990 1707 4337 6044
1985
1980
1975
1970
1965
1960

Nüfus[değiştir | kaynağı değiştir]

İlçenin nüfusu 2000 genel nüfus sayımına göre 4916'dir. Bunun 1369'si ilçe merkezinde, 3547'i ise kasaba ve köylerde yaşamaktadır. İlçe merkezi 4 mahalleden oluşmaktadır.

İlçe bağlısı olarak merkez hariç olmak üzere ilçe merkezine bağlı; 23 köyden oluşmaktadır. İlçe; kuzeyde ve doğuda Bolu ili'nin Göynük, doğuda Eskişehir ili'nin Sarıcakaya, batısında Gölpazarı, kuzeybatısında Sakarya ili'nın Taraklı, güneyde İnhisar ve Eskişehir'in Mihalgazi ilçeleriyle çevrilidir.

Kurtuluş savaşından sonra Bilecik'in Söğüt ilçesine bağlanan yöre, 1926 yılında ilçe yapılan Gölpazarı ilçesine bucak olarak bağlanmış, 1988 yılında ilçe olmuştur. 1997'de Göynük'ten Kösüre köyünün katılımıyla şimdiki sınırlara ulaşmıştır. Coğrafyasının dağlık ve iş imkânlarının kısıtlı olması nedeniyle ilçe göç vermektedir.

Seçimler[değiştir | kaynağı değiştir]

Yerel seçimler[değiştir | kaynağı değiştir]

2009 yerel yönetim seçimleri[değiştir | kaynağı değiştir]

29 Mart'ta yapılan seçimlerde Yenipazar belediye başkanlığını Adalet ve Kalkınma Partisi'nden Cengiz Arıkan kazanmıştır. Merkez belediye oy dağılımı şöyle gerçekleşmiştir:[5]

Parti Aldığı oy sayısı Aldığı oy oranı
AKP 300 %38,56
CHP 244 %31,36
MHP 233 %29,95
SP 1 %0,13
Toplam 2710 %100.00

Milletvekilliği seçimleri[değiştir | kaynağı değiştir]

2011 Türkiye genel seçimleri[değiştir | kaynağı değiştir]

12 Haziran seçimlerinde seçmen kütüğünde 3030 kişi kayıtlıydı. 2782 kişi ise oy kullandı. Oy kullanma oranı %91,82'dir. İlçenin %61,6'i seçmen olup %38,4'ü seçmen olma vasıfları taşımamaktadır. 12 Haziran seçimlerinde partilerin ilçe seçmenlerinden aldıkları oyların dağılımı şu şekildedir.

Parti Aldığı oy sayısı Aldığı oy oranı
AKP 1310 %48,34
DP 25 %0,92
CHP 680 %25,09
EMEP 10 %0,37
MİLLET 4 %0,15
LDP 1 %0,04
SP 30 %1,11
HEPAR 4 %0,15
HAS 23 %0,85
MHP 605 %22,32
DYP 5 %0,18
TKP 0 %0
MMP 2 %0,07
BBP 9 %0,33
DSP 2 %0,07
Geçersiz oy sayısı Geçersiz oy oranı
72 %2.58
Toplam 2710 %100.00

Önemli gezi yerleri[değiştir | kaynağı değiştir]

İnkaya Mağarası[değiştir | kaynağı değiştir]

İlçenin Karahasanlar köyüne 15 dakika mesafede bulunur. Tek bir galeride (40x44 m), 40 m'yi bulan tavan yüksekliği vardır.[7] Eski zamanlarda iskan edildiği düşünülen mağarada; taban kalın bir fosil toprak ile kaplıdır. Duvarlarda da küçük oyuntular ve kazıntılar bulunmaktadır.

Yenipazar kanyonu[değiştir | kaynağı değiştir]

Kanyon, İnhisar ilçesi ile Yenipazar arasında 2896 metre boyunca uzanır.[8] Kanyonun Yenipazar giriş yüksekliği 538 m olup Gedikkaya diye adlandırılırken, Harmanköy'e ulaşan çıkış yüksekliği 385 m'dir ve Harmankaya olarak anılır.

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]