Mut

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara

Koordinatlar: 36°38′45″N, 33°26′15″E

Mut
—  İlçe  —
Mersin İli Siyasi Haritası
Mersin İli Siyasi Haritası
Türkiye'de bulunduğu yer
Türkiye'de bulunduğu yer
Koordinatlar: 36°38′45″K 33°26′15″D / 36.64583°K 33.4375°D / 36.64583; 33.4375
Ülke Türkiye
İl Mersin
Coğrafî bölge Akdeniz
Yönetim
 - Kaymakam Mustafa Şahin
 - Belediye başkanı Nebi Yılmaz
Yüzölçümü
 - Toplam 2.860 km2 (1.104,3 mi2)
Rakım 250 m (820 ft)
Nüfus (2013)[1]
 - Toplam 62,693
 - Kır -
 - Şehir 62,693
Zaman dilimi DAZD (+2)
 - Yaz (YSU) DAYZD (+3)
Posta kodu 33600
İl alan kodu 0324
İl plaka kodu 33

Mut, Çamlıyayla ile birlikte, Mersin'in denize kıyısı olmayan iki ilçesinden biridir.

Tarihçe[değiştir | kaynağı değiştir]

Mut'ta MÖ 2000 yıllarında ilk yerleşimlerin başladığı tahmin edilmektedir. Dağlık ve ovalık Kilikya olarak iki bölüme ayrılan Kilikya'nın Dağlık bölümünde, tarihte çok önemli olaylara sahne olmuş Sertavul geçidinin hemen güney ağzında kurulmuştur.Denizden ortalama yukseltisi 250-300 metre civarindadir. Bir süre Venedikli ve Kilikyalı korsanlar tarafından elden ele geçtiği, sonrasında Roma hükümetince burada uzun süreli bir hakimiyet sağlandığı söylenir. Mut ve çevresindeki Toros Dağlarının M.S. 700-800 yıllarından itibaren Orta Asyadan kopup gelen Yörük boylarına da ev sahipliği yaptığı bildirilir. Ancak bu yıllardan sonra bölgede kurulan ve Güneydoğu Anadolu bölgesindeki çoğu ili de kapsayacak şekilde hakimiyetini sürdüren Kilikya Ermeni Prensliğinin de 1375 yılına kadar varlığını devam ettirdiği bilinmektedir. Hâtta Toros Dağlarının adının bu prensliğin başında bulunman Thoros isimli prenslerden geldiği de ileri sürülür.Ama bu yanlıştır.

Selçuklu Sultanı I. Alaeddin Keykubad zamanında Karamanoğulları beyliğinin kurucusu olan Nur-e Sofi Bey, bölgeden Ermenileri 1228 yılında kovarak Ermenek , Mut, Gülnar ve daha sonra da Silifke'yi hakimiyeti altına almıştır. Bölgenin Karamanoğlu beyliğinin eline geçmesinden sonra, Karamanoğulları Mut ve çevresini mamur etmişlerdir. Karamanoğlu Mesut bey zamanında Mut, 5 sene Beyliğe başkentlik yapmıştır. La'al Paşa Camii, Kızılminare ve bazı başka yapıların Karamanoğulları zamanında yapıldığı bilinmektedir.

1483 yılı yazında Kasım Bey yanında üç oğlu, otuz yiğit beyi ile Kestel (Dağpazarı) yaylasına gelir. Koyunlar kesilir, kavurmalar, pilavlar, helvalar pişirilir, şerbetler ezilir. Bu ziyafet sırasında Hocantı oğlu zehiri gizlice şerbete katar. Şerbeti içenler Kasım Bey' le beraber otuz dört kişi birden ölürler. (1483) Kasım Bey'den sonra Karamanlılar' ın bazı çırpınışları oldu ise de devlet olabilme özelliği taşımıyor. 1502 Yılından sonra Karamanlılar'ın topluca doğuya (İran'a) göçmeleriyle Karaman toprakları da tamamen Osmanlılar eline geçer.

Ekonomi[değiştir | kaynağı değiştir]

İlçenin ekonomisi genellikle tarıma dayalıdır. önemli miktarda sofralık kayısı üretimi yapılmaktadır (Mut Kayısısı). İlçede yetişen diğer önemli tarım ürünleri zeytin ve erik'tir.

İlçede Kültür ve Sanat[değiştir | kaynağı değiştir]

Nüfus olarak küçülmeler görülse de ilçede uzun yıllardır yörenin yurt çapında tanıtılmasında büyük olanaklar sağlayan bir ulusal festival düzenlenmektedir.Kayısı (bir diğer adıyla Karacaoğlan)Festivali,ilçenin tarımsal,sosyal,sanatsal özelliklerinin ülke genelinde ve yurtdışında tanıtılması ve zenginliklerinin geliştirilmesi açısından önemlidir. 1970 ve 80'li yıllarda , günümüzde olduğundan farklı olarak ilçede yazınsal etkinlikler az olmasına karşın 1'i kapalı 2'si açık hava olmak üzere 3 sineması mevcut idi. Ancak şu an faaliyette olan bir sineması bulunmamaktadır. Bunun yanında belli başlı iki yerel gazete yaklaşık 35 yıldır faaliyet göstermektedir. İlçede halı dokumacılığı , folklor , halk müziği belli başlı sanatsal etkinliklerdendir.Bunlarla birlikte son yıllarda Göksu Erik ve Yörük festivali,Göğden yayla şenlikleri,Güme köyü yayla şenlikleri,Dere incir festivali ,perente şenlikleri de adından söz ettirmeye başlamıştır.

Beldeleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Göksu : nüfus 2.605

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "2013 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 15 Şubat 2014 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6NPUudwCn. Erişim tarihi: 15 Şubat 2014. 

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]