Wanda Adında Bir Balık

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Wanda Adında Bir Balık
A Fish Called Wanda

"Wanda Adında Bir Balık" (A Fish Called Wanda) filminin sinema afişi
Yönetmen Charles Crichton
John Cleese (gayrı resmi olarak)
Yapımcı Michael Shamberg
John Cleese (yürütücü yapımcı olarak)
Senarist John Cleese
Charles Crichton
John Cleese (hikâye)
Oyuncular John Cleese
Jamie Lee Curtis
Kevin Kline
Michael Palin
Müzik John Du Prez
Görüntü yönetmeni Alan Hume
Kurgu John Jympson
Stüdyo Metro-Goldwyn-Mayer
Dağıtıcı Metro-Goldwyn-Mayer
Cinsi Sinema filmi
Türü Suç komedi, kara komedi
Renk Renkli (Technicolor)
Yapım yılı 1988
Çıkış tarih(ler)i 7 Temmuz 1988, New York
1 Aralık 1989, Türkiye
Süre 108 dakika
Ülke Amerika Birleşik Devletleri ABD
Birleşik Krallık İngiltere ortak yapımı
Dil İngilizce, İtalyanca, Rusça
Bütçe $7,500,000
Hasılat $63,493,712 (ABD)
£12,034,000 (İngiltere)
Diğer adları Wanda Adında Bir Balık (Türkiye)
Un poisson nommé Wanda (Fransa)
Un pesce di nome Wanda (İtalya)
Un pez llamado Wanda (İspanya)
Ein Fisch namens Wanda (Almanya)

Wanda Adında Bir Balık 1988 ABD - İngiltere ortak yapımı kara komedi filmidir. Özgün adı A Fish Called Wanda olan film çevrildikten bir yıl sonra, 1 Aralık 1989'da Türkiye'de sinemalarda gösterilmişti.[1]

Senaryosunu kendi hikâyesinden John Cleese'in uyarlayıp yazdığı filmi Charles Crichton yönetmiş, başlıca rollerinde John Cleese, Jamie Lee Curtis, Kevin Kline ve Michael Palin oynamışlardır. İngiliz Monty Python komedi grubunun kurucusu ve yaratıcı üyelerinden biri olan John Cleese, gayrı resmi olarak filmin yönetimine de katkıda bulunmuştur [2][3] Filmin oyuncularından Michael Palin de bu grubun bir üyesiydi. "Wanda Adında Bir Balık" İngiliz yönetmen Charles Crichton'ın (1910-1999) son filmi olmuştur.

Londra'da gerçekleştirdikleri bir elmas soygununun sonunda birbirlerine kazık atmaya çalışan çete elemanlarının öyküsünün kaba güldürü (farce) tarzında anlatıldığı filmin afişlerinde kullanılan esprili tanıtım sloganı şöyleydi: "Cinayet, şehvet, hırs, intikam ve deniz ürünlerini anlatan bir öykü"[4] Atlantiğin her iki yakasının kültürünü de aynı acımasızlıkla hicveden "Wanda Adında Bir Balık", 1980'lerin en iyi kara komedilerinden biriydi.[5][6]

Kevin Kline'a En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu Akademi Ödülü'nün verildiği 1989 Oscar töreninde film ayrıca "en iyi yönetmen" ve "en iyi özgün senaryo" ödüllerine de aday gösterilmişti. Aralarında 2 BAFTA (John Cleese - aktör, Michael Palin) ve bir David di Donatello Ödülü (John Cleese - senarist)'nün de olduğu 7 ödül daha kazanan film, 15 ödüle de aday gösterilmiştir.[7]

Konusu[değiştir | kaynağı değiştir]

İki Amerikalı iki de İngilizden oluşan dört kişilik bir soygun çetesi, Londra'da ünlü bir mücevherat dükkânını soymayı plânlarlar. Birbirinden eksantrik kişiliklere sahip bu elemanlardan George (Tom Georgeson) çetenin beynidir. Sinirli ve ciddi bir adamdır. Elmaslara hastalık derecesinde düşkün, hırslı ve açgözlü bir düzenbaz olan Amerikalı seksi kadın Wanda Gershwitz (Jamie Lee Curtis) amacına erişebilmek için her fırsatta güzelliğini ve dişiliğini kullanmaktan çekinmez. Aynı zamanda çete liderinin de sevgili olan Wanda'nın, yanında İtalyanca ve Rusça konuşulduğunda cinsel olarak tahrik olmak gibi garip bir huyu vardır. Otto (Kevin Kline) ise eski bir CIA tetikçisidir. IQ'su biraz düşük bir aptaldır ama bunu asla kabul etmez, kendisine aptal denmesine de çok kızar. Özünü anlamadığı halde sürekli olarak Nietzsche'nin yazdığı felsefe kitaplarını okur. Okuduklarını genelde hep yanlış yorumlar (Örneğin The London Underground (Londra Metrosu)'nu, içinde "yeraltı" sözcüğü geçtiği için siyasi bir hareket zanneder). Wanda bu yarım akıllı, bıçkın delikanlıyı çeteye erkek kardeşi olarak tanıtmıştır, ama çetenin ikinci Amerikalı elemanı olan Otto'nun Wanda'yla bir ilişkisi vardır. Çetenin sonuncu elemanı İngiliz Ken (Michael Palin) ise nazik ve duyarlı bir adamdır, ileri derecede kekemedir ve hayvanlara olan aşırı sevgisinin yanı sıra akvaryumdaki bir tropik balığa da (onun da adı Wanda) umutsuzca aşıktır.

Çete elemanları, bütün bu uyumsuz ve beceriksiz görünüşlerine rağmen Londra'ya gelerek 20 milyon dolar değerindeki elmas soygunununu tereyağından kıl çeker gibi kolayca gerçekleştirirler ve ganimeti şehir dışında kiraladıkları bir depoya saklarlar. Ancak elmasları diğerleriyle paylaşmak istemeyen Wanda, Otto'yla birlikte, George'u polise ihbar eder. George tutuklanır tutuklanmaz da elmasları almak üzere depoya giderler, ancak duruma hazırlıklı olan George ganimeti çoktan başka bir yere saklamıştır. Elmasları nereye sakladığını öğrenebilmek için Wanda, George'un avukatı Archie Leach (John Cleese)'le yakınlaşır ve ona kur yapmaya başlar.

Orta yaşlı ve başarılı bir avukat olan Leach, sosyal ilişkilerinde resmî, iyi bir aile babasıdır. Soğuk ve mesafeli karısı Wendy (Maria Aitken), terbiyeli ve kuralcı kızı Portia (Cynthia Cleese, gerçek hayatta da John Cleese'in kızıdır) ile birlikte tipik bir orta-üst sınıf İngiliz ailesini oluştururlar. Ailesinin serveti karısından geldiği için ona karşı biraz boynu büküktür. Haliyle Wanda'nın iltifatlarına ve yaptığı kura hemen inanmaya hazırdır. Nitekim de öyle olur ve Leach kendisine aşık olduğunu zannettiği Wanda ile flört etmeye başlar. Elmasların yeni yerini öğrenebilmek için herkesin birbirine kazık atmaya çalıştığı bir süreçte birçok badireler atlatılır ve en sonunda kârlı çıkan Wanda ve Leach olur. Son sahnede onları elmaslarla birlikte Rio'ya giden uçağın içinde görürüz.[5]

Oyuncu Kadrosu[değiştir | kaynağı değiştir]

John Cleese, "Wanda Adında Bir Balık" filminde.
Aktör/Aktris Rolü
John Cleese Archie Leach
Jamie Lee Curtis Wanda Gershwitz
Kevin Kline Otto
Michael Palin Ken Pile
Maria Aitken Wendy
Tom Georgeson George Thomason
Patricia Hayes Mrs. Coady
Geoffrey Palmer Yargıç
Cynthia Cleese Portia
Mark Elwes Mücevher Dükkanındaki Müşteri
Neville Phillips Mücevher Dükkanının Müdürü
Peter Jonfield Müfettiş Marvin
Ken Campbell Bartlett
Al Ashton Gardiyan
Roger Hume Çilingir

Ödülleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Oscar Ödülleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Ödül Kişi
En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu Akademi Ödülü Kevin Kline
Aday gösterilme:
En İyi Yönetmen Akademi Ödülü Charles Crichton
En iyi Özgün Senaryo Akademi Ödülü John Cleese, Charles Crichton

David di Donatello Ödülü[değiştir | kaynağı değiştir]

Ödül Kişi
En İyi Senaryo Yabancı Film John Cleese

Altın Küre[değiştir | kaynağı değiştir]

Ödül Kişi
Aday gösterilme:
En İyi Film Altın Küre Ödülü (Komedi/Müzikal)
En İyi Aktör Altın Küre Ödülü John Cleese
En İyi Aktris Altın Küre Ödülü Jamie Lee Curtis

BAFTA[değiştir | kaynağı değiştir]

Ödül Kişi
En İyi Erkek Oyuncu BAFTA Ödülü John Cleese
En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu BAFTA Ödülü Michael Palin
Aday gösterilme:
En İyi Erkek Oyuncu BAFTA Ödülü Kevin Kline
En iyi Kadın Oyuncu BAFTA Ödülü Jamie Lee Curtis
En İyi Yardımcı Kadın Oyuncu BAFTA Ödülü Maria Aitken
En İyi Yönetmen BAFTA Ödülü Charles Crichton
En İyi Kurgu BAFTA Ödülü John Jympson
En iyi Film BAFTA Ödülü Michael Shamberg, Charles Crichton
En iyi Özgün Senaryo BAFTA Ödülü John Cleese

Altın Perde, Almanya[değiştir | kaynağı değiştir]

Ödül Kişi
Altın Perde Ödülü

Kaynaklar[değiştir | kaynağı değiştir]

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]