Vladislav Tretiak

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şuraya atla: kullan, ara
Vladislav Tretiak
Mayıs 2008'de Tretiak
Kişisel bilgileri
Doğumu 25 Nisan Nisan 1952 (1952-04-25) (65 yaşında)
Orudyevo, Rusya Sovyet Federatif Sosyalist Cumhuriyeti, Sovyetler Birliği
Boy 1,83 m (6 ft 0 in)
Spor
Ülke Sovyetler Birliği
Spor Buz hokeyi (Kaleci)
Takım HK ÇSKA Moskva
Emekli olduğu yıl 1984

Vladislav Aleksandrovich Tretiak, MSM (Rusça: Владисла́в Алекса́ндрович Третья́к, IPA: [trʲɪˈtʲjak]; d. 25 Nisan 1952) Sovyetler Birliği buz hokeyi takımının eski kalecisi. Buz hokeyi tarihinin en iyi kalecilerinden biri olarak kabul edilir. Uluslararası Buz Hokeyi Federasyonu'nun (IIHF) Centennial All-Star Takımının ilk altısına 16 ülkeden 56 uzmanın oylarıyla seçilmiştir.[1] Rusya Buz Hokeyi Federasyonu'nun şimdiki başkanıdır ve Rusya 2010 Kış Olimpiyat takımının başkanlığını yapmıştır.

Gençliği[değiştir | kaynağı değiştir]

Tretiak bir Sovyet ailesinin çocuğu olarak Sumi, Sovyetler Birliği'nde dünyaya geldi.[2] Babası 37 yıl hizmet vermiş bir askeri pilot, annesi ise beden eğitimi öğretmeni olarak görev yapıyordu.[3] Ama o kardeşi gibi yüzücü olmayı seçti, çocukken birçok sporda çok iyiydi, ve hepsinde üstad olmak istiyordu. Ancak, kendi neslindeki çocuğu çocuk gibi hokeyi sevdi, ve 11 yaşında Ordu Merkezi Spor Kulübü'nün (kısaltması CSKA olarak bilinir) çocuk ve gençlik bölümüne girdi.[4] İlk koçu Vitali Erfilov oldu. Kimsenin kaleci olmaya cesaret edemediğini görünce kaleci olmaya karar verdi.[3]

Uluslararası kariyeri[değiştir | kaynağı değiştir]

Tretiak on bir yaşına kadar hiç hokey oynamamasına rağmen (1963), 1971 yılında (on dokuz yaşında) en bilinen hokeycilerden biri oldu. Kızıl Ordu takımında( CSKA Moskova) oynarken, Sovyet Buz Hokeyi Ligi'nin First All-Star takımına seçild. Aynı zamanda Sovyetler Birliği'nin altın madalya kazandığı 1972 Kış Olimpiyatları'nda da oynadı.

Tretiak 1972'de Summit Series'deki performansıyla dünyaca ünlü oldu. Dünyayı ve daha önemlisi Kanada milli takımını şaşırtmayı başardı. Ünlü bir hikaye, Kanadalı izcilerinin seriden önce Tretiak'ın yeteneklerini ciddi şekilde küçümsediğini anlatıyor;Ancak dün gece evlendiğinden habersiz Tretiak'ın bir gecede sekiz gol atmasına tanık oldular.[5] Tüm Sovyet kadrosuna ayriyeten, Kanadalı oyuncular ve taraftarlar Tretiak'ı saygıyla karşıladılar. Tretiak, Phil Esposito, Paul Henderson ve Valeri Kharlamov gibi serinin en ünlü oyuncularından biri oldu. Tretiak'ın muhteşem performansının bir sonucu olarak, pek çok NHL ekibi onu draft yapması için çağırdı.Montreal ekibi 1983 yılında başarıyordu ve Tretiak istekliyken harekete geçti. Ancak Sovyet hükümeti tarafından durduruldu.

1976 Super Serileri zamanında, Tretiak, Montreal Canadiens'e karşı dominant bir oyun sergiledi, 3–3'lük beraberliğe rağmen outshot ile 38–13 kazandılar.[6]

Tretiak, Sovyetler Birliği takımında bir yıldız oldu, takımının 1976 Kış Olimpiyatları ve 1984 Kış Olimpiyatları'nda altın madalya kazanmasını sağladı. Ayrıca 1981 yılında Kanada Kupasını kazandırdı. Tretiak ayrıca Sovyetlerin, IIHF Dünya Şampiyonası ve dokuz Avrupa Buz Hokeyi Şampiyonasını kazanmasında büyük pay sahibi oldu.

1984 yılında sadece 32 yaşındayken, ve halen daha üst düzey hokey oynayabilecek yetenekteyken, Tretiak emekli oldu. Ailesiyle daha fazla vakit geçirmek istediğini söyledi. Evde de uygulayabileceği bir antrenman programı yapabileceğini söylese de, Tikhonov reddetti.[7] Tikhonov'un bu hareketi, Tretiak'ın emekli olma kararına katkıda bulundu.[8]

Emeklilik sonrası[değiştir | kaynağı değiştir]

Tretiak, Montreal Canadiens oyuncusu Ken Dryden'ın 29 numarası 29 Ocak 2007'de emekliye ayrılırken törende konuşan konuklardan biriydi. Dryden, 1972 Summit Series'de Kanada takımının kalecisiydi. Yani Tretiak'ın karşısında yer alıyordu.

Tretiak 1984 yılında, 2–0'lık Çekoslovakya galibiyetinin ardından emekli oldu. 1990 yılında, Mike Keenan, Tretiak'ı, Ed Belfour, Dominik Hašek ve Jocelyn Thibault gibi son 20 yılın en iyi golcülerinin koçluk yapmasına izin veren Chicago Blackhawks için bir kaleci antrenörü olarak kiraladı. Keenan, Tretiak'ın yeteneklerinden çok etkilendi ve 38 yaşındaki Tretiak'ın NHL'de oynamaya devam edebileceğini önerdi.Tretiak bizzat NHL'de oynamak için koçluğun en iyi şey olduğunu söyledi. Blackhawks'tan ayrıldıktan sonra, Belfour, Tretiak'a saygı amacıyla 20 numaralı formayı giydi. Evgeni Nabokov'un da aralarında bulunduğu pek çok forvet, Tretiak'a saygı olarak 20 numaralı formayı giyiyor.[9]

Kızıl Bayrak İşçi Nişanı (1984) ile ödüllendirildi.[10] In 1987 Tretiak wrote an autobiography, Tretiak, The Legend.[11] 1989 yılında, Hockey Hall of Fame'e adını yazdırdı. NHL liginde oynamadan Hall of Fame'e dahil olan ilk Sovyet oyuncu oldu. 2000 yılında, 20. yüzyılın en iyi Rus hokey oyuncusu olarak seçildi.[12] Tarihin en dominant takımlarının hayati dişiydi ve günümüzde hokeyin en büyük elçisi olarak kabul ediliyor.

Tretiak, Birleşik Rusya partisinin bir üyesi olarak Aralık 2003'te Saratov bölgesini temsilen Duma'ya seçildi. Kültür, Spor ve Gençlik Komitesi başkanıdır. Kuzey Amerika ve Rusya'da hokey öğretmeye devam ediyor.

25 Nisan 2006 tarihinde (54. doğum gününde), Tretiak, Rusya Buz Hokeyi Federasyonu başkanlığına seçildi. 96 oyun 93'ün aldı. Geriye kalan 3 oy ise çekimserdi. Birkaç gün sonra 28 Nisanda, Kanada Valisinin Rideau Hall'da düzenlediği bir törende, Tretiak'a Üstün Hizmet Madalyası verildi. Tretiak'ın aldığı bu ödül, aynı zamanda Rusya ve Kanada arasındaki ilişkileri iyileştirdi. Bu ödülü kazanan tek Rus olma şerefine sahiptir.

Ayrıca Toronto, Ontario'da, bir eğitim okulu yürütüyor. Voldislav Tretiak Elite Goaltending Okulu olarak adlandırılan bu okul, dünyadaki en ağır fiziksel cezalandırmaların yapıldığı okullarından biri olarak kabul edilir ve fiziksel durumu iyi olmayan öğrenciler katiyen kabul edilmemektedir. Ayrıca Jose Theodore ve Martin Brodeur gibi birçok meşhur NHL oyuncusu, 90'lı yıllarda Montreal'de bir Goalie Okulunda eğitti. Tretiak, 2000'li yılların başında Detroit Lakes, Minnesota'da bir kaleci hokeyi kampında eğitmenlik yaptı.

28 Mart 2007'de, Tretiak, ilk olaydan 35 yıl sonra 2007 yazında, başka bir Zirve Dizisi düzenlenmesi ihtimalleri hakkında Kanadalı yetkililerle görüşmek üzere Ottawa'ya gitti. Rus Başbakan Mihail Fradkov Kanada Başbakanı Stephen Harper'le başka bir etkinlik yapma olanakları hakkında konuştu.[13] Sonunda, Eylül 2007'de Kanada ve Rusya'nın ulusal çocuk takımları arasında bir seri oyun gerçekleştirildi.

21 Aralık 2012'de, Rusya Devlet Dumasında "Dima Yakovlev Yasası"na lehte oy verdi. Bu mevzuat, ABD vatandaşlarının Rus çocuklarını kabul etmesini yasakladı ve Magnitsky tasarısına verilmiş bir cevaptı.[14][15]

Tretiak, Soçi'deki 2014 Kış Olimpiyatlarının meşale tutucusuydu ve Irina Rodnina ile birlikte açılış töreninde Olimpiyat meşalesini yakmıştır.

Kişisel yaşamı[değiştir | kaynağı değiştir]

Tanıştıktan 6 hafta sonra, 23 Ağustos 1972 tarihinde (1950 doğumlu) Tatyana ile evlendi. Bir yıl sonra Dmitri adında oğulları oldu ve 3 yıl sonra da kızları İrina dünyaya geldi. Artık çalışmasa da Tatyana, bir Rus edebiyat öğretmenidir. Tretiak, dindar bir Rus Ortodoks Hıristiyanıdır.[16]

Kariyer istatikleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Sovyetler Şampiyonlar Ligi[değiştir | kaynağı değiştir]

Sezon Takım Lig OO G M B DK GA SO Ortalama gol
1968–69 CSKA Moskova Sovyetler Ligi 3 2 0.67
1969–70 CSKA Moskova Sovyetler Ligi 34 76 2.24
1970–71 CSKA Moskova Sovyetler Ligi 40 82 2.03
1971–72 CSKA Moskova Sovyetler Ligi 30 78 2.60
1972–73 CSKA Moskova Sovyetler Ligi 30 80 2.67
1973–74 CSKA Moskova Sovyetler Ligi 27 94 3.48
1974–75 CSKA Moskova Sovyetler Ligi 35 104 2.97
1975–76 CSKA Moskova Sovyetler Ligi 33 100 3.03
1976–77 CSKA Moskova Sovyetler Ligi 35 98 2.80
1977–78 CSKA Moskova Sovyetler Ligi 29 72 2.48
1978–79 CSKA Moskova Sovyetler Ligi 40 111 2.78
1979–80 CSKA Moskova Sovyetler Ligi 36 85 2.36
1980–81 CSKA Moskova Sovyetler Ligi 18 32 1.78
1981–82 CSKA Moskova Sovyetler Ligi 41 34 4 3 2295 65 6 1.70
1982–83 CSKA Moskova Sovyetler Ligi 29 25 3 1 1641 40 6 1.46
1983–84 CSKA Moskova Sovyetler Ligi 22 22 0 0 1267 40 4 1.89
Toplam 482 1158 2.31

Uluslararası istatikler[değiştir | kaynağı değiştir]

Yıl Takım Etkinlik OO G M B DK GA SO Ortalama gol
1968 Sovyetler Birliği EJC 1 20 1 0 3.00
1969 Sovyetler Birliği EJC 2
1970 Sovyetler Birliği EJC 2
1970 Sovyetler Birliği Dünya Kupası 6 215 4 1.12
1971 Sovyetler Birliği EJC 3 180 5 1.67
1971 Sovyetler Birliği Dünya Kupası 5 241 6 1.49
1972 Sovyetler Birliği Olimpiyatlar 4 240 10 2.50
1972 Sovyetler Birliği Dünya Kupası 8 430 15 2.09
1972 Sovyetler Birliği SS 8 480 31 3.87
1973 Sovyetler Birliği Dünya Kupası 7 420 14 2.00
1974 Sovyetler Birliği Dünya Kupası 8 440 12 1.64
1974 Sovyetler Birliği SS 7 420 25 3.57
1975 Sovyetler Birliği Dünya Kupası 8 449 18 2.41
1976 Sovyetler Birliği Olimpiyatlar 4 240 10 2.50
1976 Sovyetler Birliği Dünya Kupası 10 577 19 1.98
1976 Sovyetler Birliği Kanada Kupası 5 300 14 2.80
1977 Sovyetler Birliği Dünya Kupası 9 482 17 2.12
1978 Sovyetler Birliği Dünya Kupası 8 480 21 2.63
1979 Sovyetler Birliği Dünya Kupası 7 407 12 1.77
1980 Sovyetler Birliği Olimpiyatlar 5 220 9 2.45
1981 Sovyetler Birliği Dünya Kupası 7 420 13 1.86
1981 Sovyetler Birliği Kanada Kupası 6 360 8 1.33
1982 Sovyetler Birliği Dünya Kupası 8 464 19 2.46
1983 Sovyetler Birliği Dünya Kupası 7 420 4 0.57
1984 Sovyetler Birliği Olimpiyatlar 6 360 4 0.67
Olimpiyat toplamı 19 1060 33 1.87
Dünya Kupası toplamı 98 5445 174 1.92

Super Series istatistikleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Super Series, NHL ekibi ile Sovyet ekipleri arasındaki oyunlar serisidir (genellikle Sovyet Şampiyonlar Liginden bir takım seçilir). Tretiak üç tane seride oynamıştır.

Yıl Takım Etkinlik OO G M B DK GA Ortalama gol SO
1975–76 CSKA Moskova Super-S 4 2 1 1 240 12 3.00 0
1980 CSKA Moskova Super-S 5 3 2 0 300 18 3.60 0
1983 Sovyetler Birliği Super-S 4 0 240 4 1.00

Rekorları ve ödülleri[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Sovyetler Birliği'nde 1979'dan 1984 yılına kadar Sovyetler Birliği Birinci Yıldızlar takımına üst üste seçildi. Bu on dört yılda Kızıl Ordu ekibi ile on üç lig şampiyonluğu kazanan Tretiak, beş kez ligin MVPsi seçildi
  • 1978 yılında, Tretiak Lenin Nişanı kazandı.[17]
  • Hokey Hall of Fame'de yer alan Kuzey Amerik dışında doğmuş tek oyuncudur; aynı zamanda uzun süredir takım arkadaşı olan Valeri Kharlamov ile birlikte, sadece Rusya'da oynayan oyuncular kategorisinde, Hokey Hall of Fame'de yer alan iki Rus oyuncudan biridir. Buna ek olarak, Tretiak ve Kharlamov, tüm kariyerlerini Demir Perde'nin arkasında oynayan oyunculardır. Tretiak, dundan dolayı onur duyan tek kişidir.
  • Sports Illustrated, 2000'de en büyük hokey takımı seçerken, Tretiak'ı, Wayne Gretzky, Bobby Hull, Gordie Howe, ve Bobby Orr gibi oyunculardan kadronun kalecisi seçti.
  • Vatan Fazileti Madalyası 3. (2012) ve 4. (2002) sınıf (Rusya Fedarasyonu)
  • Onur Madalyası (Rusya Fedarasyonu)
  • Lenin Nişanı (SSCB)
  • Kızıl Bayrak İşçi Nişanı (SSCB)
  • Halk Kardeşliği Nişanı (SSCB)
  • Onur Rozeti Nişanı (SSCB)
  • Emek Cesareti Madalyası (SSCB)
  • "SSCB Silahlı Kuvvetlerinin 60 Yılı" Jübile Madalyası (SSCB)
  • Rusya, Soçi'deki 2014 Kış Olimpiyatları'nda, Irina Rodnina ile birlikte Olimpiyat zaferleri için onurlandırıldılar.
  • Üstün Hizmet Madalyası (Kanada)

Diğer sporlara desteği[değiştir | kaynağı değiştir]

Bandy'nin Kış Olimpiyatlarında yer alma teklifini destekliyor.[18][19]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ IIHF Centennial All-Star Team. Iihf.com. Retrieved on 2013-04-05.
  2. ^ Kolesnikov, Boris. "ХК "Донбасс" на открытии новой ледовой арены в Луганске". 7 September 2013. HC Donbass. 28 Ağustos 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170828015553/http://hcdonbass.com/news/donbass_1/khk_donbass_na_otkrytii_novoy_ledovoy_areny_v_luganske/. Erişim tarihi: 7 September 2013. "Третьяк обмолвился, что он корнями-то украинец, родители его с Сумщины" - "Tretiak has mentioned that he is of Ukrainian-roots, his parents are from Sumy"
  3. ^ a b http://www.tretyak.ru/biography/childhood/
  4. ^ "Archived copy". January 15, 2004 tarihinde kaynağından arşivlendi. https://web.archive.org/web/20040115014552/http://www.vor.ru/VIS_A_VIS_new/VTretyak_w1251_arx.html. Erişim tarihi: March 22, 2008. . vor.ru (interview in Russian, 1999)
  5. ^ Vladislav Tretiak. 1972 Summit Series. Retrieved on 2013-04-05.
  6. ^ Legends of Hockey Spotlight The Pinnacle
  7. ^ YouTube'da Вратарь без маски. Goaltender without a mask. Documentary to the 60th anniversary of Vladislav Tretiak.
  8. ^ [1] Tretiak Interview to Vladimir Pozner
  9. ^ Ward, Doug (2 February 2006). "Numbers game for Nabokov". NHL.com. http://www.nhl.com/olympics/2006/nabokov020206.html. Erişim tarihi: 13 April 2008. 
  10. ^ (Russian) Panorama of the 1984 Sports Year. Moscow: Fizkultura i sport. 1985. s. 37. 
  11. ^ Vladislav Tretiak. Hockeygoalies.org. Retrieved on 2013-04-05.
  12. ^ "Archived copy". December 24, 2001 tarihinde kaynağından arşivlendi. https://web.archive.org/web/20011224205352/http://www.iihf.com/news/iihfpr7701.htm. Erişim tarihi: August 8, 2004. . IIHF News
  13. ^ CTV News (28 March 2007). "Russian PM asks Harper to consider Summit Series". CTV. http://www.ctv.ca/servlet/ArticleNews/story/CTVNews/20070328/summit_series_070328/20070328/. 
  14. ^ "Справка о голосовании по вопросу:(третье чтение) О проекте федерального закона № 186614-6 "О мерах воздействия на лиц, причастных к нарушениям основополагающих прав и свобод человека, прав и свобод граждан Российской Федерации"". State Duma. 19 Mart 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170319164732/http://vote.duma.gov.ru/vote/80026. Erişim tarihi: 2013-01-12. 
  15. ^ Д1 (2 чтение) ФЗ №186614-6 "О мерах воздействия на лиц, причастных к нарушению основополагающих прав и свобод человека, прав и свобод граждан РФ" – Система анализа результатов голосований на заседаниях Государственной Думы. Vote.duma.gov.ru (2012-12-19). Retrieved on 2013-04-05.
  16. ^ http://www.tretyak.ru/biography/family/
  17. ^ Legends of Hockey. net. "Vladislav Tretiak Biography". 28 Ağustos 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170828020052/http://www.legendsofhockey.net/LegendsOfHockey/jsp/LegendsMember.jsp?mem=p198903&type=Player&page=bio&list=ByName. Erişim tarihi: 30 March 2007. 
  18. ^ rsport.ru
  19. ^ Vladislav Tretyak considers that bandy must be promoted to the Olympic Games

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]

Ödüller ve başarılar
Önce gelen:
Valeri Kharlamov
Sovyet MVP
1974, 1975, 1976
Sonra gelen:
Helmut Balderis
Önce gelen:
Sergey Makarov
Sovyet MVP
1981
Sonra gelen:
Viacheslav Fetisov
Önce gelen:
Viacheslav Fetisov
Sovyet MVP
1983
Sonra gelen:
Nikolay Drozdetsky
Olimpiyat Oyunları
Önce gelen:
Catriona Le May Doan, Steve Nash, Nancy Greene ve Wayne Gretzky
Kış Olimpiyatları meşale tutucusu (Irina Rodnina ile birlikte)
Soçi 2014
Sonra gelen:
TBA 2018