Vejetatif üreme

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şuraya atla: kullan, ara
Kalanchoe pinnata adlı saksı bitkisinde vejetatif üreme
Çelikleme usulü vejetatif üreme

Vejetatif üreme, yüksek yapılı bitkilerin vejetatif organlarından (yaprak, kök ve gövdeleri) belli kısımlarının, ana bitkiyle aynı genetik yapıya sahip yeni bireylerin oluşturulmasıdır.

Vejetatif üreme, eşeysiz üreme çeşitlerindendir. Tarımda yaygın bir şekilde kullanılan bu çoğalma metodu farklı şekillerde uygulanabilir. Yüksek yapılı bir bitkinin kalıtsal özelliklerinin nesiller boyu değişikliğe uğraması istenmiyorsa vejetatif yolla çoğalması gerekir. Bu üreme çeşidinin adı yerel tarımda aşılama, kalem aşısı, göz aşısı veya budak yama denir. Vejetatif üreme kendi içerisinde birçok kısma ayrılır. Bunlar; Yumru gövde, rizom, sürünücü gövde, çelikle üreme, daldırma yöntemi ile üreme ve doku kültürü ile üremedir.

Örnekler[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Kavak, söğüt ve gül bitkilerinden alınan dallar köklendirilip toprağa ekilir. Bu yapılar gelişerek yeni bireyler oluşur. Buna çelikle üretme denir
  • Patates üzerinde bulunan ve yumru adı verilen bölgelerin her birinden uygun şartlarda yeni bitkiler meydana gelir. Buna yumru gövde denir.
  • Yerelması
  • Zambak ve ayrık otu bitkilerinin rizom denilen toprak altı gövdelerinden yeni bitkiler gelişir.
  • Gözyaşı bitkisinde (Kalanchoe), yaprağın kenarlarında meydana gelen tomurcuklardan küçük bitkicikler gelişir. Daha sonra ana bitkiden ayrılan ve toprağa düşen bu bitkiciklerden yeni gözyaşı bitkileri oluşur.
  • Asma ve benzeri bahçe bitkilerinde sürünücü gövde görülmektedir.
  • Çilek bitkisinde sürünücü gövde üzerindeki gözler köklenerek yeni çilek bitkisi meydana getirir.