Sağ el kuralı

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Sağ elin kullanımı

Sağ el kuralı, 3 boyutlu vektörleri anlamak için matematik ve fizik bilimlerinde kullanılan ortak bir yöntemdir. 19. yüzyılın sonlarında İngiliz fizikçi John Ambrose Fleming tarafından elektromanyetizma etkileşimlerinde kullanılmak için ortaya atılmıştır.[1]

Yön tayini[değiştir | kaynağı değiştir]

Burada başparmak endeks olarak kullanılır. "Başparmak", "düz işaret parmağı" ve "işaret parmağı ile dik açı yapacak şekilde orta parmak" 'tan oluşan koordinat sistemi kurulmuş olur. İşaret parmağı b yönüne , başparmak a yönüne ve orta parmak c yönüne nişan almaktadır.[1]

İki vektörün birbiriyle vektörel çarpımı sonucunda, sonuç vektörünün yönünü göstermeye yarayan bir yöntemdir[değiştir | kaynağı değiştir]

Çapraz çarpımın sonucunda elde edilen vektörün yönünün sağ el kuralı ile bulunması.

Örnekler:

  • \vec{C}=\vec{A}\times\vec{B} vektörel çarpımında, sağ elin dört parmağı \vec{A} vektörü yönünde tutulup \vec{B} vektörüne doğru kıvırıldığında baş parmak \vec{C} vektörünün yönünü verecektir.[1]
  • \vec{-C}=\vec{B}\times\vec{A} Böyle bir çarpımda ise sağ elinizin dört parmağını \vec{B} vektörü yönünde tutup \vec{A} vektörüne doğru kıvırdığınızda baş parmağınız \vec{-C} vektörünü verecektir.[1]

Elektrik akımının telde oluşturduğu manyetik alanın yönü[değiştir | kaynağı değiştir]

Sağ elin kullanımı

Bu uygulama özellikle elektromanyetik alan problemlerinde elektrik ya da manyetik alan vektörlerinin yönünü tayin etmede büyük kolaylık sağlar.[1]

Örneğin; düzgün telde geçen akımın yönü biliniyorsa manyetik alanın yönü bulunabilir. Sağ elin baş parmağı akımın yönü olarak seçildiğinde diğer dört parmak bu baş parmağın etrafında kıvrılır. Elde edilen çevrimsel yön manyetik alanın yönüdür.[1]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ a b c d e f İngilizce Vikipedi Right-hand rule maddesi