Mşatta Sarayı

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla
Mşatta Sarayı'nın büyük giriş kapısının iki yanındaki beşgen kulelerin alt bölümleri, Pergamon Müzesi, Berlin.

Mşatta Sarayı, Ürdün'de, Amman’ın 22 km güneyinde, 8. yüzyılın ortalarına doğru yapıldığı kabul edilen Emevi sarayı.

Tipik bir çöl sarayı olan Mşatta Sarayı, ilk dönem İslam mimarisinin önemli eserlerindendir. II. Velid zamanında yapıldığı düşünülmektedir. [1]Yunan ve İran etkisi taşıyan zengin oyma taş bezemeleri büyük önem taşır. Bu duvar süslemelerinde zig zaglar içinde Assur sanatında rastlanan rozetler, asma dalları, aslanlar, kuşlar, grifon, kentaur ve sfenks gibi mitolojik yaratıklar bulunur.[1] Güneye bakan ana cephesi 1903 yılında II. Abdülhamid'in II. Wilhelm'e hediyesi olarak Almannya'ya taşınmıştı. Günümüzde Berlin'deki Bergama Müzesi'ndedir.

Yapı kare planlıdır. Kaleyi andıran kalın duvarları vardır. Ana malzeme olarak taş ve tuğla kullanılmıştır. Kazılar yapının tamamlanamadığını göstermiştir.

Ana eksen üzerinde, girişte simetrik konumlu mekanlar ve bir mescit, ortada bir şeref avlusu, kuzeyde ise yonca planlı bir taht salonu ve yine simetrik konumlu mekanlar yer alıyordu.

Duvar zikzak çizgilerle üçgenlere bölünmüş, her üçgenin ortasına akantüs yapraklarından oluşan kabartma birer rozet yerleştirilmiştir. Üçgenlerin zemini de ince kıvrık dallar ve hayvan figürleriyle doldurulmuştur. Mescidin bulunduğu yöndeki duvarda bitkisel motiflerle yetinilmiştir, hayvan figürü bulunmaz. Kıble duvarunda hayvan figüründen sakınılmasının sebebnii araştırmacılar Müslümanların ibadetleri sırasında, puta tapma endişelerinden arınarak namazlarını dosdoğru kılmaları düşüncesiyle açıklamıştır.[2]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ a b Sivrlioğlu, Ulaş Töre. "Emevi Saray Tezyinatında Kullanılan Antik Figürler". History Studies, Cilt 5, Sayı 3, Haziran 2013. Erişim tarihi: 3 Haziran 2018. 
  2. ^ Konak, Ruhi. "İslam'da Tasvir Yasağı Sorunu ve Minyatür Sanatı" (PDF). The Journal of Academic Social Science Studies Cilt 6, Sayı 1. Erişim tarihi: 3 Haziran 2018.