Münazara

Vikipedi, özgür ansiklopedi

Münazara, bir konuda karşıt görüşleri savunan takımların fikirlerini çarpıştırdıkları bir tartışma platformudur.

Bir münazara kapışmasının konusu, tartışılabilecek her şey olabilir; ancak ağırlıklı olarak güncel, sosyal ve siyasi meseleler tartışılır. Yarışmacılar maçın başlamasından on beş dakika önce tartışılacak konuyu ve hangi tarafı savunmaları gerektiğini öğrenirler. Münazırlar bu süre içerisinde, maç esnasında aldıkları notlarla son hâlini verecekleri ve sıra kendilerine geldiğinde sunacakları yedi dakikalık konuşmalarının taslağını hazırlarlar. Sunum esnasında bu notlardan yararlanmak serbesttir. Yaklaşık bir saat süren bu tartışma, jüri heyetinin maç boyunca aldığı notlara dayanarak maçın sonucunu açıklamasıyla sonlanır.

Jürinin değerlendirmesini yaparken öncelikli olarak ele aldığı, yarışmacıların argümanlarını ne kadar etkileyici sundukları değil, bu argümanların ne kadar sağlam ve tutarlı olduklarıdır.

Etimoloji[değiştir | kaynağı değiştir]

Munâzara (Arapça: مناظرة) terimi, Türkçeye Arapça üzerinden geçmiştir. İlmî ve edebî tartışmaları nitelemek için kullanılan en yaygın ıstılahlardan biridir.[1]

Parlamenter münazara[değiştir | kaynağı değiştir]

Köken olarak İngiliz Parlamentosuna dayanmaktadır. Ufak bir İngiliz Parlamentosu uyarlaması sayılabilir. Münazarada iki taraf vardır:

  • Hükûmet
  • Muhalefet

Bir oturuma hükûmet yasa tasarısı sunar ve yasa tasarısı belirli kuralar çerçevesinde tasarı tartışılır. Tartışılan konu için birkaç gün süre verileceği gibi -Amerika Parlamento Münazarası-, 15 dakika süre de tanınabilir -İngiliz Parlamento Münazarası-. Konular genelde soyut olmaz. Bir mecliste tartışılabilecek -ya da o anda tartışılan- konular ağırlıktadır. Diğer yandan toplumun genelini ilgilendiren, ama mecliste tartışılamayacak konular da belirlenebilir. Tasarı, şu an uygulanan bir yasa, kendini doğrulayan bir öneri ya da belirli bir kesimi aşağılayan, küçük düşüren bir konu olamaz.

Kuralları[değiştir | kaynağı değiştir]

Hükûmet açılış, hükûmet kapanış, muhalefet açılış ve muhalefet kapanış olmak üzere 4 farklı takım ve her takımda 2 münazaracı olmak üzere bir münazara maçında toplam 8 kişi yarışır. Konuşma süresi genellikle 7 dakika 20 saniyedir. Takımlar verilen konuyu belirli bir disiplin içerisinde tartışmak zorundadır ve ayrıca takımları değerlendiren bir jüri heyeti vardır. Maç sonunda bu jüri heyeti 1. 2. 3. ve 4. olan takımları açıklar ve geri bildirimde bulunur. Geri bildirim, jürinin sıralamayı hangi kriterlere göre yaptığını, maç içerisinde yapılan hataları ve iyi noktaları, ve yarışmacıların anlattıkları dışında başka nelerin anlatılabileceğini içerir.

Edebiyatta münazara[değiştir | kaynağı değiştir]

Halk edebiyatında bu etkinliğe: Deyişme, karşılaşma, karşıberi, karşılama, kovalama, atışma adları da verilmiştir. Türk Edebiyatı'nda manzum ve mensur münazara yapıtları bulunmaktadır. Genellikle ahlâk ve kıssadan hisse telkin etmek amaçlı yazılmışlardır.[2] Bazı münazara örnekleri:

  • Harname, Molla Lutfi
  • Münanzara-i Nefs ü Ruh, Latifi
  • Münanzara-i Latifi, Latifi
  • Münanzara-i Tiğ u Kalem, Şabanzade Mehmed
  • Bengü Bade, Fuzuli

İleri okumalar[değiştir | kaynağı değiştir]

Esat Ayyıldız, Klasik Arap Şiirinde Emevî Dönemine Kadar Hiciv. Ankara: Gece Kitaplığı, 2020. s.126-130.

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Esat Ayyıldız, Klasik Arap Şiirinde Emevî Dönemine Kadar Hiciv. Ankara: Gece Kitaplığı, 2020. s.126-130.
  2. ^ Eski Türk Edebiyat El Kitabı, Grafiker Yayınları, Prof. Mustafa İsen, Prof. Dr. Muhsin Macit,Mustafa İsen,Filiz Kılıç,Dr. Osman Horata,İ. Hakkı Aksoyak /

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "Giriş Yap • Instagram". www.instagram.com. Erişim tarihi: 1 Şubat 2021.