Liber

Vikipedi, özgür ansiklopedi

Antik Roma dini ve mitolojisinde, Liber ( /ˈlbər/ LY-bər, Latin : [Liːbɛr] ; Liber Pater ("özgür Baba") olarak da bilinen "özgür olan") bir bağcılık, şarap, doğurganlık ve özgürlük tanrısıydı. O, Roma'daki pleblerin koruyucu tanrısıydı ve Aventine Triad'larının bir parçasıydı. Liberalia festivaline (17 Mart) ismini vermiştir. Yunan Dionysos / Bacchus'un Romalılaştırılmış biçimleriyle giderek daha fazla ilişkilendirildi.[1]

Etimoloji[değiştir | kaynağı değiştir]

Līber ('özgür') adı Proto- İtalic * leuþero'dan ve nihayetinde Proto-Hint-Avrupa * h₁leudʰero'dan ('insanlara ait', dolayısıyla 'özgür') kaynaklanmaktadır. [2]

Liber, Bacchus ve Dionysus[değiştir | kaynağı değiştir]

Liber'ın şarap, sarhoşluk, sınırsız özgürlük ve güçlünün yıkılmasıyla olan ilişkileri, onu Bacchus olarak Romanlaştırılan Yunan tanrısı Dionysos'a yakın bir eşdeğer yaptı. Graeco-Roma kültüründe Dionysos, tarihi bir figür, kahraman bir kurtarıcı, dünya gezgini ve şehirlerin kurucusu olarak öhemerize edildi. Romalılar Liber'i zamanla az konu aldılar ve Bacchus olarak geçirdiler.

Tapınaklar ve kült resimler[değiştir | kaynağı değiştir]

Pliny the Elder, Aventine Üçlüsü'nün tapınağının Yunan mimarlar tarafından tasarlandığı ve tipik olarak Yunan tarzıyla yapıldığını anlatıyor. Bildiğimiz kadarıyla bugün hiçbir iz kalmadı. Ayrıca tapınağa dair tarihsel ve epigrafik herhangi bir kayıt yok, tam yeri için yalnızca seyrek ayrıntılara sahibiz,

Literatürde[değiştir | kaynağı değiştir]

Liber ve Libera adlı tanrılar, Harry Turtledove ve Judith Tarr'ın bilim kurgu / zaman yolculuğu romanı Ev Tanrıları'nda önemli bir rol oynuyor.

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ ditor's footnote 179, concerning Orosius' use of "Pater" to emphasise "the cruelty
  2. ^ de Vaan 2008.