Gucerat Sultanlığı

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şuraya atla: kullan, ara

Gucerat Sultanlığı, Hindistan'ın batısındaki Gucerat'ta 15-16. yüzyıllar arasında hüküm süren Müslüman devlet.

1298'de Alaeddin Halaci'nin ele geçirdiği Gucerat bu tarihten sonra Delhi sultanlarının atadığı valilerin yönetimine girdi.[1] 1391'de III. Muhammed tarafından Gucerat valiliğine atanan Zafer Han, Tuğlukluların çöküşünden yararlanarak 1407'de Muzaffer Şah adıyla bağımsızlığını ilan etti. Torunu I. Ahmed (hükümdarlığı 1411-42) sultanlığın gücünü ve nüfuzunu artırarak Gucerat'taki Hindu racalarının yanı sıra Malva, Handeş ve Dekkan'ın Müslüman sultanlarıyla savaşlar yaptı. Başkenti, Anahilvara'dan 1411'de kurdurduğu Ahmedabad'a taşıdı. Devletin en uzun saltanat süren hükümdarı Mahmud Begra (hükümdarlığı 1458-1511), Hindulara karşı düzenlediği seferlerle Çampaner'i alarak burayı Muhammedabad adıyla başkent yaptı. Mahmud Begra'nın hükümdarlığının sonuna doğru, Batı ve Güney Hindistan'da Portekizliler yeni bir güç olarak ortaya çıktı. Portekizlilerin Hint ticaretini neredeyse tümüyle ele geçirmeleri, Mısırlı ve Guceratlı tüccarları güç durumda bıraktı. Mahmud Begra, Portekizlilere karşı 1508'de Memlûk sultanı Kansu Gavri ile ittifak kurduysa da, ardından Portekizlilerle barış yapmak zorunda kaldı.

1535'te Malva'yı ele geçiren Bahadır Şah'ın (hükümdarlığı 1526-37) Portekizlilerce öldürülmesinden sonra Gucerat Sultanlığı parçalanmaya başladı. Yönetim 1537'de kısa bir süre Handeş hükümdarı Miran I. Muhammed'in eline geçti. III. Mahmud Şah (hükümdarlığı 1537-54), III. Ahmed Şah (hükümdarlığı 1554-61) ve III. Muzaffer Şah (hükümdarlığı 1561-73) dönemleri soylular arasındaki iktidar mücadeleleriyle geçti. 1573'te Türk-Hint hükümdarı Ekber Şah, Gucerat'ı alarak sultanlığın varlığına son verdi. III. Muzaffer Şah 1583-93 arasında Gucerat'a yeniden egemen olmak için çaba gösterdiyse de başarıya ulaşamadı.

Gucerat Sultanları[değiştir | kaynağı değiştir]

Unvan/Ad[2] Hüküm süresi
I. Muzaffer Şah 1391 - 1403 (1. saltanatı)
I. Muhammed Şah 1403 - 1404
I. Muzaffer Şah 1404 - 1411 (2. saltanatı)
I. Ahmed Şah 1411 - 1443
II. Muhammed Şah 1443 - 1451
II. Ahmed Şah 1451 - 1458
Davud Şah 1458
I. Mahmud Şah 1458 - 1511
II. Muzaffer Şah 1511 - 1526
İskender Şah 1526
II. Mahmud Şah 1526
Bahadır Şah 1526 - 1535 (1. saltanatı)
Hükümdarsız dönem Babür İmparatorluğu: 1535 - 1536
Bahadır Şah 1536 - 1537 (2. saltanatı)
III. Muhammed Şah 1537
III. Mahmud Şah 1537 - 1554
III. Ahmed Şah 1554 - 1561
III. Muzaffer Şah 1561 - 1573
Hükümdarsız dönem Babür İmparatorluğu: 1573 - 1583
III. Muzaffer Şah 1583
Babür İmparatorluğu

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Hindistan Türk Devleti (Delhi Türk Sultanlığı) (1206-1413)
  2. ^ The new Islamic dynasties: a chronological and genealogical manual New Edinburgh Islamic Surveys Series; Author:Clifford Edmund Bosworth ISBN 0-7486-2137-7, ISBN 978-0-7486-2137-8