Friedrich Parrot

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla
Alexander Julius Klünder tarafından 1829'da yapılan portresi.

Johann Jacob Friedrich Wilhelm Parrot (14 Ekim 1791 – 15 Ocak 1841) Hayatını Rus İmparatorluğu'nun Livonya bölgesinde geçiren Alman doğa bilimci ve gezgin. Parrot, 1829 yılında Haçatur Abovyan ile Ağrı Dağı'nın zirvesine tırmanan ilk kişi olmuştur.[1]

Hayatı[değiştir | kaynağı değiştir]

Parrot, 1791'de Karlsruhe'de doğdu. Bugün Estonya'da bulunan Dorpat Üniversitesi'nde tıp ve doğa bilimi eğitimi aldı. 1811'de Moritz von Engelhardt ile birlikte Kırım ve Kafkasya'ya seyahatte bulundu. Bu seyahat sırasında barometre kullanarak Hazar Denizi ve Karadeniz arasındaki deniz seviyesi farkını ölçtü.

Dönüşünde Rus ordusunda cerrah oldu. 1816 ve 1817'de Alpler ile Pireneler'e gitti. 1821'de Dorpat Üniversitesi'nde fiyoloji ve patoloji, 1826'da ise fizik alanlarında profesör unvanını elde etti. 1826-1829 yılları arasındaki Fars-Rus ve Osmanlı-Rus savaşlarının sonucunda Ruslar'ın Kafkasya'yı ele geçirmesiyle Ermenistan'a seyahat etti.

Friedrich Parrot iki başarısız teşebbüsün ardından 9 Ekim 1829'da Ermeni yazar Haçatur Abovyan, üç Ermeni öğrenci ve iki Rus asker ile birlikte 5,137 metre yüksekliğindeki Ağrı Dağı'nın zirvesine tırmandı.[1] Parrot bu tırmanışla Ağrı Dağı'na yapılacak tırmanışlar için öncü oldu ve ayrıca Estonya dağcılık geleneğinin temeline katkıda bulundu.[2] Parrot tırmanış arkadaşı Abovyan'ın bilime olan açlığından etkilenerek, ertesi yıl Abovyan'a Dorpat Üniversitesi'nde burs sağladı.[3]

Parrot, Ağrı Dağı'na tırmanışının ardından bilimsel çalışmalarına devam etti. 1830-1834 yılları arasında Dorpat Üniversitesi'nin rektörlüğünü üstlendi. 1841'de 49 yaşındayken Dorpat'ta vefat etti. Mezarı Tartu'daki Raadi Mezarlığı'ndadır.

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ a b "Early American Expedition Of Mount Ararat". araratexpedition.com. 19 Mart 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Kasım 2015. 
  2. ^ Friedrich Parrot, Journey to Ararat, Tr. W.D.Cooley, New York, 1846, s.191; Postimees, (Tartu) 10 Ocak 1937, s. 4
  3. ^ Bardakjian, Kevork B. (2000). A Reference Guide to Modern Armenian Literature, 1500–1920 s. 255

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]