Doğu Ekspresinde Cinayet

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Doğu Ekspresi'nde Cinayet
Murder On The Orient Express
Agatha Christie-Doğu Ekspresinde Cinayet.jpg
Yazar Agatha Christie
Çevirmen Gönül Suveren
Ülke İngiltere
Dil İngilizce
Tür Roman
Yayım 1934 (özgün)
2006 (Türkçe)
Yayımcı Altın Kitaplar
Sayfa 171
ISBN 9754050945
Seri
Lord Edgware'yi Kim Öldürdü Doğu Ekspresi'nde Cinayet Ceset Dedi Ki

Doğu Ekspresinde Cinayet veya Şark Ekspresinde Cinayet[1], Agatha Christie'nin yazdığı polisiye romandır.

Christie'nin romanlarında sıkça yer verdiği kahramanı dedektif Hercule Poirot'nun, Ortadoğu'dan kalkan Orient (Şark/Doğu) Ekspres'le yolculuğu sırasında, trende bir cinayet işlenir ve Amerikalı yolculardan biri bıçaklanarak öldürülür. Tren idaresinden sorumlu Bay Bouc, cinayetin aydınlatılması için dedektif Poirot'dan yardım ister, Poirot da bu teklifi kabul eder ve tam yetkili olarak araştırmalarına başlar: yolcuların pasaportlarını inceler, onların ifadelerini alır ve valizlerini arayarak cinayetin suçlu ya da suçlularını ortaya çıkarmaya çalışır.

Bu sırada en büyük yardımcısı, Yunan doktor Constantine ve tren işletme sorumlusu Bay Bouc'tur. Poirot, planlı işlenen bu cinayeti zekası, bilgisi ve deneyimi sayesinde aydınlatacak ve ortaya çıkan gerçekler okuyucuyu şaşırtacaktır.

Christie'nin bu romanı 1933 yılında İstanbul'da, Pera Palas Otel'de yazılmıştır. Romanın giriş bölümü de İstanbul'da geçmektedir

Gece yarısından sonra artan şiddetli tipi yüzünden Doğu Ekspresi artık yoluna devam edemez durumdadır. Yılın bu zamanlarında lüks tren tamamen doludur. Ertesi sabah yapılan kontroller sonucu tüm yolcuların sağ salim trende olduğu anlaşılır. Ancak, defalarca bıçaklanarak öldürülen Amerikalı yolcunun kompartımanının kapısı içeriden kilitlidir. Bu yolcu ünlü "Armstrong" davasında çocuk kaçırıp öldürmekle suçlanan biridir.

Sonunda, trende yolculuk etmekte olan Hercule Poriot cinayeti incelemeye başlar. Ancak kimi yolcular cinayetin izlerini yok edebilmek için yaşlı dedektifin dikkatini dağıtmaya çalışırlar. Poriot, kehanet sayılabilecek bir saptamayla cinayeti bir değil iki şekilde çözümlemeyi başarır.

Romandaki karakterler[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Hercule Poirot
  • Bouc, işletme sorumlusu
  • Pierre Michel, kondüktör
  • Dr. Constantine, doktor
Yolcular
  • Samuel Rachett, (esas ismi Casetti) Amerikalı, geçmişi karanlık bir milyoner
  • Hector McQueen, milyonerin sekreteri
  • Edward Henry Masterman, milyonerin uşağı
  • Prenses Dragomiroff, yaşlı bir Rus prensesi
  • Hildegarde Schmidth, prensesin Alman asıllı yardımcısı
  • Caroline Hubbard, Amerilkalı yaşlıca bir kadın, İzmir'de çalışan kızının yanından dönmektedir.
  • Greta Ohlsson, İsveçli bir hemşire, çalıştığı İstanbul'dan dönmektedir.
  • Kont Andreyni, bir diplomat
  • Kontes Andreyni, eşi
  • Albay Arbuthnot, Hindistan'dan dönmekte olan bir albay
  • Cyrus Bethman Hardman, Amerikalı iş adamı
  • Antonio Foscarelli, İtalyan asıllı bir Amerikalı iş adamı
  • Mary Debenham, Irak'tan dönmekte olan bir mürebbiye

Film[değiştir | kaynağı değiştir]

Roman 1974 ve 2017 yıllarında beyaz perdeye aktarılmış, ayrıca Agatha Christie’s Poirot serisinde de yayınlanmıştır. 1974 yapımı film özellikle güçlü kadrosuyla dikkati çeker. Bu filmde Hercule Poirot Albert Finney tarafından canlandırılırken, diğer karakterler Lauren Bacall, Ingrid Bergman, Jacqueline Bisset, Sean Connery, Vanessa Redgrave, Richard Widmark ve Anthony Perkins gibi her biri baş rol oyuncusu olabilecek isimler tarafından canlandırılmıştır.[2]

İrdeleme[değiştir | kaynağı değiştir]

Bu romanda cinayetin sebebi olarak yıllar önceki Armstrong olayından bahsedilir. Bu olay gerçek bir trajedi olan Lindbergh olayından esinlenmiştir. 1927 yılında Atlas Okyanusunu ilk defa uçağı ile geçerek, büyük servet ve ün kazanan Amerikalı pilot Charles Lindbergh'in 20 aylık oğlu kaçırılıp, fidye de ödendiği halde öldürülmüştü. Romandaki Armstrong olayı, 1932 yılında yaşanan bu gerçek olayı andırmaktadır.

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "Agatha Christie - Şark Ekspresinde Cinayet - Gizli Düşman". D&R. 8 Nisan 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  2. ^ "IMDB". 19 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Haziran 2019.