Wine

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Wine
WINE-logo.png
Wineie on ubuntu.png
Ubuntu Linux üzerinde Wine Internet Explorer çalışırken.
Geliştiren(ler) Wine Geliştiricileri[1]
(Katkıda bulunan 1400'den
çok kişi.)
İlk yayınlanma 4 Temmuz 1993
Güncel sürüm 1.6
(27 Eylül 2013)
Önizleme sürümü 1.7.7
(22 Kasım 2013)
İşletim sistemi Linux, Mac OS X, BSD, Solaris ve
POSIX uyumlu diğer işletim sistemleri
Programlama dili C
Yazılım türü Uygulama Katmanı
Dil(ler) Çok dilli (45 tâne)
Platform Çapraz Platform
Lisans LGPL (Sürüm 2.1 veyâ üzeri)
Geliştirilme Durumu Etkin
Resmî sitesi www.winehq.org

Wine, Linux ve Mac OS X gibi POSIX uyumlu işletim dizgelerinde Windows yazılımlarını çalıştırmasını sağlayan özgür bir uygulama katmanıdır. Wine'nin açılımı, Wine Is Not an Emulator (Wine Öykünücü Değildir) idir.

Wine, bir öykünücü (emulatör) değildir. Wine, Microsoft Windows platformunun kapalı kodlu pek çok API'sinin tersine mühendislik yöntemleriyle sıfırdan yazılmasıyla[2] aynı çalışma ortamı süreçlerini Linux üzerinde gerçekleştiren bir uygulama katmanıdır. Wine geliştiricileri tarafından tersine mühendislik yöntemleriyle ve MSDN kaynaklarıyla hangi komutun hangi işleci bulup çalıştırdığı tek tek incelenmiş ve buna göre işleç çevirici denilen bir işleç çağırma kitaplığı oluşturulmuştur. Oluşturulan bu yeni kitaplıklarla Windows yazılımlarının Linux üzerinde çalışması mümkün olabilmektedir.

Wine'ın bütün Windows çizeylemlerini çalıştırması beklenmemelidir. Çünkü daha Windows'un bütün kitaplıkları ve Windows'un diğer bütün yetenekleri tümüyle Linux'e uyarlanamamıştır. Wine'ın çalıştırdığı çizeylemlerin başarım düzeyleri değişken olmakla birlikte Wine ile çalıştırılan bazı çizeylemler, Windows ortamından daha hızlı çalışabilmektedir.

Wine'ın bir çizeylemi çalıştırıyor olması, o çizeylemi sorunsuz bir şekilde çalıştıracağı anlamına gelmez. Wine'ın Uygulama Veritabanı [1] ile Wine ile denenen çizeylemlerin çalışma durumları hakkında ayrıntılı bilgi alınabilir.

Târihçe[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Wine, 1993'te Microsoft Windows 3.x üzerinde çalışan yazılımları Linux üzerinde çalıştırmak için yaşama geçirildi. Bob Amstadt, tasarının ilk eşgüdümcüsüydü. Bob Amstadt, 1994 yılında bu görevi Alexandre Julliard'a aktardı. İlerleyen zamanlarda Win32 desteği ve yazılımın Mac OS X, Solaris ve BSD işletim sistemlerinde çalışma yeteneği sağlandı.
  • 2005'te ilk geliştirme sürümü olan 0.9 sürümü yayınlandı.
  • 1.0 numaralı ilk kararlı sürümü, Wine'ın geliştirilmeye başlamasının 15. yılında, 17 Haziran 2008'de çıkarıldı.
  • 1.2 numaralı kararlı sürümünde "WOW64" desteği eklendi ve çizge tabanı Tango tabanlı olacak şekilde yenilendi.
  • 1.4 numaralı kararlı sürümünde "DIB" altyapısı yenilendi.
  • 1.6 numaralı kararlı sürümünde Mac sürücüsü yenilendi ve Mono desteği sağlandı.

Kullanımı[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Wine yazılımını kurulduktan sonra .exe ya da .msi gibi uzantıya sahip herhangi bir kurulum kütüğü üzerine sağ tıklayıp, çıkan seçkede "Wine ile aç" benzeri bir seçenek kullanılarak o yazılım kurulabilir. Ancak bazı gelişmiş çizeylemlerin düzgün bir şekilde çalışabilmesi için bu kurulum işlemi sonrasında birtakım ek ayarlar yapmak gerekebilir.
  • Wine ile kurulan çizeylemleri kaldırmak için Wine ile beraber yüklenen kendi "Program Ekle/Kaldır" aracı kullanılabilir.
WinRAR'ın .exe uzantılı kurulum kütüğü Wine ile çalıştırılırken.
Wine'ın kendi "Program Ekle/Kaldır" aracından bir görüntü.
"Wine yapılandırması" iletişim kutusundan bir görüntü.
  • Wine kurulduktan sonra kullanıcının ev dizininde ".wine" ismli gizli bir dizin oluşur. Bu dizin içine geçilerek farazî "C" sürücüsü, "Program Files", "Windows" gibi dizinlere ulaşılabilir.
Ev dizini içinde Wine'ın oluşturduğu "Program Files", "Windows" gibi dizinler.

Ek Bilgiler[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Wine'ın ilk kararlı sürümü olan 1.0 sürümünden beri Wine'nın x tek sayı olmak üzere 1.x sürümleri, kararsız sürümleri; y çift sayı olmak üzere 1.y sürümleri, kararlı sürümleri ifade etmektedir.
  • Wine'ın 64-bit sürümleri, 16-bit Windows uygulmalarını çalıştırabilir. Buna karşın 64-bit Windows'ta 16-bit Windows uygulamaları çalışamamaktadır.

Ayrıca Bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]