Türk Tarih Kurumu

Vikipedi, özgür ansiklopedi

Türk Tarih Kurumu, Türk tarihinin ilk kaynaklardan araştırılması amacıyla Atatürk’ün direktifiyle 1931 yılında kurulan araştırma kurumudur. 21 Eylül 1940 gün ve 2/14556 sayılı Bakanlar Kurulu kararnamesiyle kamu yararına çalışan dernekler arasına alınan Türk Tarih Kurumu, 11 Ağustos 1983 gün ve 2876^[1] sayılı yasa ile T.C. Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu'na bağlı bir kuruluş durumuna gelmiştir. Anayasanın ilgili maddesi ise şöyledir :

[değiştir] Geçmiş

15 Nisan 1931’de Türk Ocakları’nın bir uzantısı olan Tarih Tetkik Heyeti’nin yerine kurulan Türk Tarih Tezi'ni Kemalist ideolojiye göre düzenleme amacı ile kurulmuştur. ^[2]:. 1935 yılında adı Türk Tarih Kurumu olarak değişmiştir. 1930 yılında yayınlanan ve başlangıçta sadece 100 adet basılan ^[3]Türk Tarihinin Ana Hatları adlı Orta Asya'da bir Türk uygarlığı ve bu merkezden başlayan göçlerle Türklerin Çin, Hindistan, Mezopotamya, Mısır, İran, Anadolu ve 4'ya giderek o bölgelerin halklarını uygarlaştırdıkları tezini işleyen kitabın ana fikrine uygun okul kitapları yazılması bu topluluğun ilk hedefi olmuştur.^[4]

TTK, 1984 yılında çıkarılan bir yasa ile T.C. Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu’na bağlı bir kuruluş durumuna gelmiştir.

Türkiye Cumhuriyeti’nin ilk cumhurbaşkanı Atatürk, vasiyetnamesinde Türk Tarih Kurumu için de parasal varlığından bir pay ayırmıştır. Kurumun ana geliri, Atatürk’ün Türkiye İş Bankası’ndaki hisse senetlerinden oluşmaktadır. Daha sonra gelen cumhurbaşkanları Türk Tarih Kurumu’nun koruyucu başkanlarıdır.

Kurum, çalışmalarına Ankara’daki Türk Ocağı Halk Evleri binasında başlamıştı. 1940 yılı sonunda Dil, Tarih, Coğrafya Fakültesi binasına taşınmış, 12 Kasım 1967’de ise kendi binasına geçmiştir. Projesi Turgut Cansever’e ait olan ve Nail Çakırgan tarafından yapılan bu bina, Türkiye’de çağdaş mimarlığın önde gelen eserlerinden birisidir ve 1980 yılında Uluslararası Ağahan Mimarlık Ödülü’nü kazanmıştır.mamalıoğlu fikret

[değiştir] Etkinlikleri

Türk Tarih Kurumu, Türk tarihi ve Türkiye tarihini incelemek ve sonuçları yaymak için konferanslar, seminerler, kongreler, anma törenleri, sergiler düzenler; kazılar yaptırır, kitaplar yayınlar; kurumun üyeleri uluslararası kongre ve seminerlere katılarak bildiri sunar.

[değiştir] Yayınlar

• 1937 yılından beri yayınlanan Belleten adlı yayın, dört ayda bir yayınlanır.
• Kurum tarafından 1964’ten beri çıkarılan Belgeler adlı bir başka yayın ise Türk belgeliğindeki (arşivindeki) belgeleri açıklamalı olarak yayınlar.
• 1991 yılında sadeceı raporlarını yayınlamaktadır.

[değiştir] Kazılar

22 Ağustos 1935'te, Kurum'un kendi parası ve kendi elemanlarıyla başlattığı ilk kazı Alacahöyük Kazısı'dır. Bunu Trakya ve Anadolu'nun türlü bölgelerinde yapılan kazı ve arkeolojik araştırmalar izlemiştir. Bu kazılardan çıkan eserler pek çok müzede sergilenmektedir.

[değiştir] Uluslararası Bilim Kurumlarında Üyelik

Türk Tarih Kurumu, Uluslararası Akademiler Birliği’nin (International Union of Academies-IUA) Türkiye’deki tek üyesidir.

[değiştir] Kütüphane

Tarih ve kazıbilim (arkeoloji) alanında ülkenin en büyük kütüphanesi, Türk Tarih Kurumu kütüphanesidir. Kurum, Türkiye’nin son çağlar tarihi için de zengin bir belgeliğe sahiptir..

[değiştir] Başkanlar

• Tevfik Bıyıklıoğlu (14 Nisan 1931 - 8 Nisan 1932)
• Yusuf Akçura (8 Nisan 1932 - 11 Mart 1935)
• Hasan Cemil Çambel (23 Mart 1935 - 17 Aralık 1941)
• Şemsettin Günaltay (17 Aralık 1941 - 19 Ekim 1961)
• Şevket Aziz Kansu (28 Nisan 1962 - 21 Nisan 1973)
• Enver Ziya Karal (21 Nisan 1973 - 18 Ocak 1982)
• Sedat Alp (16 Nisan 1982 - 17 Ekim 1983)
• Yaşar Yücel(17 Ekim 1983 - 16 Mart 1992)
• Neşet Çağatay(Başkan Vekili) (16 Mart 1992 - 21 Ocak 1993)
• İbrahim Agah Çubukçu(Başkan Vekili) (21 Ocak 1993 - 23 Eylül 1993)
• Yusuf Halaçoğlu(27 Eylül 1993 - 23 Temmuz 2008)
• Ali Birinci (1 Ağustos 2008-)

[değiştir] Dış bağlantılar

• Türk Tarih Kurumu genel ağ sayfası

[değiştir] Notlar ve kaynaklar

1. ^ Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu Kanunu; 2876 nolu kanun maddesi
2. ^ F. Üstel. Türk Ocakları (1912-1931) Doktora Tezi. Ankara, 1986.
3. ^ 1931 yılında ise 30.000 adet basılarak Türk Resmi Tarih tezi açıkça ilan edilmiştir
4. ^ Aynı zamanda Türk Tarihi'nin Ana Hatları Kitabının yazarlarıdırlar. Kaynak: Etienne Copeaux. Tarih Ders Kitaplarında (1931-1993) Türk Tarih Tezinden Türk-İslam Sentezine. Tarih Vakfı Yurt Yayınları. 2. Baskı. İstanbul, 2000. ISBN 975-333-078-2 s. 39-40

g • t • d Mustafa Kemal Atatürk
Genel	Hayatı  · Zaman çizelgesi
Düşünsel	Atatürkçülük  · Atatürk İlkeleri  · Atatürk Devrimleri  · Hitabeleri  · Güneş Dil Teorisi
Kurumsal	Vatan ve Hürriyet Cemiyeti  · Cumhuriyet Halk Partisi  · Türk Dil Kurumu  · Türk Tarih Kurumu
Müzeler	Anıtkabir  · Atatürk ve Kurtuluş Savaşı Müzesi

Türk tarihi ile ilgili bu madde bir taslaktır. İçeriğini geliştirerek Vikipedi'ye katkıda bulunabilirsiniz.

Bir kurum veya kuruluş ile ilgili bu madde bir taslaktır. İçeriğini geliştirerek Vikipedi'ye katkıda bulunabilirsiniz.