Mevsim
Vikipedi, özgür ansiklopedi
|
|
|---|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Mevsimler bir yılın farklı astronomik ve iklimsel özelliklere sahip olan bölümleridir. Orta iklimli paralellerde İlkbahar, Yaz, Sonbahar ve Kış'a ayrılırlar. Kutuplarda ve Kutuplara yakın paralellerde bir yıl sadece Yaz ve Kış mevsimi diye ikiye ayrılır. Kutuplarda ayrıca 6 ay gece ve 6 ay gündüz olur.
Mevsimler Dünyanın güneş etrafında dönmesi sonucunda, gün ve gecelerin uzunluğuna bağlı olarak belirlenen, senenin dört bölümünden her biri. Dönme sonucu ortaya çıkan değişiklik, güneşten alınan ısı miktarının da farklı olmasını doğurur. Mevsimler arası sıcaklık değişmesi, özellikle ılımlı bölgelerde kendisini en fazla gösterirken, ekvatorda bu oldukça azdır. Kutuplar ise daima soğuktur. Ancak sıcaklıkta, mevsimlere bağlı olarak bir değişiklik fark edilir.
Mevsimler, ekliptik denilen dünyanın güneş etrafındaki yörüngesinin düzlemiyle dünyanın dönme ekseninin yaptığı açı sonucu ortaya çıkar. Bu sebeple dünyanın güneş etrafındaki hareketi sırasında kuzey ve güney yarım kürelerin yönelmesi değişir. 21 Marttan 23 Eylüle kadar kuzey yarım küre, güneye göre güneşe daha dönüktür ve daha çok güneş tarafından ısıtılır. Bu durum 23 Eylül- 21 Mart arasında tersine döner. Böylece kuzey yarım küresindeki mevsimlere 21 Marttan başlayarak aşağıdaki gibi isim verilmiştir: İlkbahar, 21 Mart-22 Haziran; yaz, 22 Haziran-23 Eylül; sonbahar, 23 Eylül-22 Aralık; kış, 22 Aralık-21 Mart. Güney yarım küresinde mevsimlerin sırası tersine olup, ilkbahar 23 Eylül de başlar. (Bkz. İlgili maddeler)
Mevsimler Dünya'nın kendi dönüşünün, güneşin etrafında döndüğü yörünge ile aynı hizada dönmemesinden kaynaklanırlar. Böylece yeryüzünden gök'e bakıldığında güneş dünyanın heryerinde farklı bir yükseklikte gökyüzünden geçer.
"Kuzey-kışı" döneminde dünyanın Güneyküresi güneşe doğru yöneliktir, ve Kuzeyküresi daha az Güneş ışığı alır. "Güney-kışı" döneminde ise dünyanın Kuzeyküresi güneşe yöneliktir ve kuzeyde sıcak mevsimler başlar. Yani dünyanın Kuzeyküresinde Yaz başladığı zaman Güneyküresinde (örneğin Güney Afrika ya da Avustralya'da) kış başlar.(yazla)
[değiştir] Mevsimler ve takvim
| Küzey yarıküre | Ay | Güney yarıküre | |||
|---|---|---|---|---|---|
| Takvimce | Iklimsel | Astronomik | Iklimsel | Astronomik | |
| Kış | Kış | Kış | Ocak | Yaz | Yaz |
| İlkbahar | Şubat | ||||
| İlkbahar | Mart | Sonbahar | |||
| İlkbahar | Nisan | Sonbahar | |||
| Yaz | Mayıs | ||||
| Yaz | Haziran | Kış | |||
| Yaz | Temmuz | Kış | |||
| Sonbahar | Ağustos | ||||
| Sonbahar | Eylül | İlkbahar | |||
| Sonbahar | Ekim | İlkbahar | |||
| Kış | Kasım | ||||
| Kış | Aralık | Yaz | |||
[değiştir] Mevsimsel resimler
 Kışda, bitkiler dinleniyorlar |
 İlkbaharda, bitkiler tekrar büyüyorlar |
 Yazda, bitkiler daima büyür. |
 Sonbaharda, ağaçlar sarıyı renk değistiryorlar ve yaprakları kaybediyorlar |
[değiştir] Dış bağlantılar
- Die Entstehung der Jahreszeiten-sehr guter Artikel
- WEBGEO-Modul: Erde, Erdbahn, astronomische Jahreszeiten-- WEBGEO: Das eLearning Portal für Geographie und Nachbarwissenschaften
- Warum gibt es Sommer und Winter? -- Vortrag und Merkblatt zu den Jahreszeiten speziell für Kinder (unter Creative Commons Lizenz, zur Weiterverwendung)
