Medeni usul hukuku

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şuraya atla: kullan, ara
Scale of justice 2.svg     Bu maddede yazılanlar yalnızca bilgi verme amaçlıdır.
Yazılanlar, hukuki bir uyarı ya da öneri değildir.

Medeni usûl hukuku, özel hukuk yargılama usulünü konu alan kamu hukuku dalıdır. Çekişmeli ve çekişmesiz yargı şeklinde ikiye ayrılmaktadır.

Medeni usûl (yargılama) hukuku, Türk hukuk eğitimi sisteminde İcra ve İflas Hukuku ile aynı ana bilim dalında yer alır. Genel olarak mahkemelerde görülen yargılama ve işlerin ne şekilde yürütüleceğini konu alan medeni usûl hukukuna esas olarak 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) kaynaklık eder. HMK’dan önce 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu (HUMK) 1927 yılından beri birçok değişikliğe uğrayarak yürürlükte kalmıştı. Medeni usul hukukunun ana başlıkları şunlardan oluşmaktadır:

  • Mahkemeler teşkilâtı
  • Mahkemelerin yargı yetkisinin yer ve zaman bakımından sınırları
  • Hâkimlik statüsü
  • Hâkimlerin cezaî ve hukukî sorumluluğu
  • Hâkimin davaya bakmaktan yasaklılığı ve reddi
  • Mahkemelerin görevi
  • Mahkemelerin yetkisi
  • Dava şartları
  • Davanın açılması
  • Dava açılmasının sonuçları
  • Davada kanunî temsil, belgelenmesi ve yargılamaya etkisi
  • Dava çeşitleri
  • Sübjektif ve objektif dava yığılması
  • Davaya müdahale, davanın ihbarı ve cumhuriyet savcısının davada yer alması
  • Davaya vekâlet
  • Teminat
  • Süreler, eski hâle getirme ve adlî tatil
  • Kazaî tebligat
  • Karşı dava
  • Yargılamaya hâkim olan ilkeler
  • Lâyihalar teatisi
  • Ön inceleme
  • İlk itirazlar
  • İddia ve savunmanın genişletilmesi, değiştirilmesi yasağı ve istisnaları
  • Dava da iradi taraf değişikliği yasağı ve istisnaları
  • Tahkikat
  • İspat ve deliller
  • Senet, belge, delil başlangıcı, ikrar, yemin, tanık
  • Bilirkişi incelemesi, keşif, isticvap, uzman görüşü
  • Davayı sona erdiren taraf işlemleri
  • Karar çeşitleri
  • Soruşturmanın sona ermesi, sözlü yargılama ve hüküm
  • Kesin hüküm, hükmün tashih ve tavzihi
  • Basit yargılama usulüne tâbi davalarda yargılamanın aşamaları
  • Yargılama giderleri, adlî yardım
  • Kanun yolları, temyiz, tashihi karar, yargılamanın iadesi, istinaf
  • Çekişmesiz yargı
  • İhtiyatî tedbir ve delil tespiti
  • Tahkim, arabuluculuk [1]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Muşul, Timuçin: Medeni Usul Hukuku, 3. b. Ankara 2012 (içindekiler bölümü)