IX. Christian

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
IX. Christian
Christian IX of Denmark.jpg
Danimarka Kralı
Hüküm süresi 15 Kasım 1863 - 29 Ocak 1906
Önce gelen VII. Frederik
Sonra gelen VIII. Frederik
Eş(leri) Hessen-Kasselli Louise
Babası Friedrich Wilhelm
Annesi Hessen-Kasselli Louise Karoline
Doğum 8 Nisan 1818
Gottorp, Schleswig
Ölüm 29 Ocak 1906 (87 yaşında)
Kopenhag, Danimarka

IX. Christian (d. 8 Nisan 1818, Gottorp, Schleswig - ö. 29 Ocak 1906, Kopenhag, Danimarka), 1863-1906 arasında Danimarka kralı. Schleswig-Holstein bunalımının doruğuna ulaştığı 1863'te tahta geçmiş ve sonradan Danimarka'da tümüyle parlamentoya dayalı hükümetlerin işbaşına gelmesine karşı çıkmıştır.

Schleswig-Holstein-Sonderburg-Beck Hanedanı'ndan Dük William'ın (1825'ten sonra Glücksburg dükü) oğluydu. 1835'te Danimarka ordusuna girdi ve Schleswig Savaşı'na (1848-50) katıldı. 1842'de, çocuğu olmayan Danimarka kralı VII. Frederik'in kuzini ve varisi olan, Hesse-Kassel Hanedanı'ndan Louise ile evlendi. Karısı, Hessen-Kasselli Louise'in hakları sayesinde VII. Frederik tarafından halef olarak seçildi ve bu durum, büyük devletlerle (1852'de Londra'da imzalanan bir antlaşmayla Danimarka, Schleswig-Holstein ve Lauenburg tahtlarının varisi oldu) parlamento (1853) tarafından onaylandı.

Kasım 1863'te babası Frederik'in ölümü üzerine tahta çıktığında, halkın isteği üzerine Schleswig'i Danimarka'ya katan ve Alman devletleriyle savaşı kaçınılmaz duruma getiren Kasım Anayasası'nı istememesine rağmen onaylamak zorunda kaldı.

Alman düklükleri bu durumu protesto ettiler ve dük Frederik Augustenborg, Kiel'e yerleşerek Schleswig ve Holstein düklüklerini talep etti. Frankfurt Diyeti'ne başvurdu ve böylece Avusturya-Prusya'nın işe karışmasına, sözü edilen düklüklerin Danimarka'dan kopmasına yol açan İkinci Schleswig-Holstein Savaşı'nın çıkmasına neden oldu.

1864'te Danimarka'nın yenilgisiyle sonuçlanan savaşı izleyen yıllarda giderek güçlenen demokratik güçlere karşı, tutucu azınlık hükümetlerini destekledi. 1849 Anayasası gözden geçirilerek hazırlanan yeni anayasa 1866'da ilan edildi ve uzun sürecek çatışmalara yol açtı. Ama 1901'de bir çoğunluk hükümeti atayarak, demokratik güçlere boyun eğmek zorunda kaldı. Bu değişim, Danimarka'da tümüyle parlamentoya dayalı hükümetlerin işbaşına gelmesini sağladı.

Kaynaklar[değiştir | kaynağı değiştir]

Önce gelen:
VII. Frederik
Danimarka Kralı
15 Kasım 1863 - 29 Ocak 1906
Sonra gelen:
VIII. Frederik