Biber

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Vikipedi:TaksokutuVikipedi:Taksokutu
Biber
Capsicum annuum
Bilimsel sınıflandırma
Âlem: Plantae (Bitkiler)
Bölüm: Magnoliophyta
(Kapalı tohumlular)
Sınıf: Magnoliopsida
(İki çenekliler)
Takım: Solanales
Familya: Solanaceae
(Patlıcangiller)
Cins: Capsicum
L.
Türler
  • C. annuum
  • C. chinense
  • C. pendulum
  • C. pubescens
  • C. minimum
  • C. baccatum
  • C. abbreviatum
  • C. anomalum
  • C. breviflorum
  • C. buforum
  • C. brasilianum
  • C. campylopodium
  • C. cardenasii
  • C. chacoense
  • C. ciliatum
  • C. chlorocladium
  • C. coccineum
  • C. cordiforme
  • C. cornutum
  • C. dimorphum
  • C. dusenii
  • C. exile
  • C. eximium
  • C. fasciculatum
  • C. fastigiatum
  • C. flexuosum
  • C. galapagoensis
  • C. geminifolum
  • C. hookerianum
  • C. lanceolatum
  • C. leptopodum
  • C. luteum
  • C. microcarpum
  • C. minutiflorum
  • C. mirabile
  • C. parvifolium
  • C. praetermissum
  • C. schottianum
  • C. scolnikianum
  • C. stramonifolium
  • C. tetragonum
  • C. tovarii
  • C. villosum
  • C. violaceum
Dış bağlantılar
Commons-logo.svg Wikimedia Commons'ta Biber ile ilgili çoklu ortam belgeleri bulunur.
Wikispecies-logo.svg Wikispecies'te Biber ile ilgili detaylı taksonomi bilgileri bulunur.

Biber (Capsicum), patlıcangiller (Solanaceae) familyasından Capsicum cinsini oluşturan, Türkiye'de bol yetişen, aynı adla anılıp tazeyken yeşil ve çoğu zaman acı meyveleri olan bitki türlerine verilen ad.

Çeşitleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Sivri biber.

Sivri biber, sulak yerde yetiştiği zaman tatlı olsa da genellikle acıdır.[kaynak belirtilmeli] Taze iken yeşildir. Fazla olgunlaşırsa veya güneşte kurutulursa kızarır. Çarliston biber, sivri biberden daha kalın, daha etli ve genellikle tatlıdır. Domates biberi, domatese benzer, yayvan yapılıdır. Rengi kırmızıdır,acı değildir fakat farklı bölgelerde ona benzeyen acı kırmızı biber de vardır. Dolmalık biberin yeşil ve sarı cinsleri vardır. Dolmalık biber de fazla olgunlaşınca veya güneşte kurutulunca kızarır. Türkiye'de, Avrupa'da Paprika diye anılan cins biber ise taze iken bile kırmızıdır ve genellikle çok acıdır. Macarların ünlü [gulaş] ve benzeri yemeklerinde kullandıkları biber budur. Bütün biberler kurutulup kırmızı bir renk aldıktan sonra toz durumuna getirilir, buna "kırmızı biber" adı verilir ve "çok acı", "acı", "az acı" ve "tatlı" olarak ayrı ayrı satılır. Kırmızı renkli domates biberinden "biber salçası" yapılır. Biber salçası Anadolu'da çok kullanılmaktadır. Bazı bölgelerde güneşte kızarmış tatlı biberlerden de biber salçası yapılmaktadır.

Biberlerin acılık miktarını ölçmek için Scoville ölçeği kullanılır.

Tarihçe[değiştir | kaynağı değiştir]

Kafasına sepet geçirmiş köpek figürü Aztek tapınaklarının bir çoğunda rastlanan ve kabul görmüş genel bir kanıya göre bir yarı tanrıyı temsil eden bir figürdür. Eski Aztek dilinde "beiberaxql" olarak geçmektedir ve aslen "yüzünü gizleyen tanrı" anlamındadır. Aztek hiyerogliflerinin yeni yeni çözülmeye başlandığı yıllarda yanlışlıkla "biber" olarak okunmuş ve günümuze de bu adla kalmıştır. Efsaneye göre, tanrı Quetzalcouatl ile kraliçe Axayacati'nin birleşmesinden doğmuştur. Görevi, o meşhur insan kurban etme törenlerinde, kurbanın ruhunu ölüler ülkesi Tenochtitlan'a götürmek ve orada, onu olümden sonra bekleyen yazgıyı açıklamaktı. Fransız arkeolog ve Aztek tarihçisi Matilde Lacroix, "Dieux et deesses a l'epoque des Azteques" adlı kitabında bu konuya değinmiş, ve biberin başındaki sepetin simgesel işlevini açıklamıştır. Buna göre, tanrılara adak sunma törenlerinde genellikle kullanılan bir eşya olarak sepet bolluk ve bereketi simgelemekte, böylelikle de yolculuk sırasinda kurbanın ruhunun rahat etmesini sağlamaktadir. Bir başka iddiaya gore ise, ölüler ülkesinin kapısı Teotihuacan'da biber başındaki sepeti çıkaracak ve ruh kendi yazgısıyla yüzleşecektir.

Sağlık[değiştir | kaynağı değiştir]

Yeşil biber C Vitamini yönünden oldukça zengindir. İçeriğinde bulunan kapsaisin (capsaicin) maddesinin oranına göre meydana gelen acılık iştahı arttırıcı vasfı ile birlikte sindirim sistemine bir çeşit dezenfekte edici madde olarak etki eder. Kırmızı biber, yüksek oranda A vitamini içerir. Ayrıca B6, E vitamini, C vitamini, riboflavin, potasyum and manganez içerir.[1]. Kan dolaşımını hızlandırıcı etki yapar.[2]

Galeri[değiştir | kaynağı değiştir]