Tetris

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Tipik bir tetris

Tetris (Rusça: Те́трис), ilk olarak Sovyet bilgisayar mühendisi Aleksey Pajitnov tarafından tasarlanan, 6 Haziran 1984 tarihinde yayınlanmış bir bulmaca oyunudur.[1] Bilgisayar ortamında oynandığı gibi, asıl olarak bu oyuna yönelik çıkan oyun aletlerinde de popüler olmuştur. Özellikle 1990'larda oldukça popüler olmuştur. Pajitnov, oyunun ismini nümerik önek Tetra ile sevdiği spor olan tenisin birleşmesinden türetmiştir.

Rekorlar kitabının verilerine göre tüm zamanların en çok oynanan 6. oyunudur.[2] Aleksandr Serebrov, 1 Temmuz 1993 yılında Mir Uzay İstasyonundaki görevinde yanına bir Game Boy alarak uzayda Tetris oynamıştır. Bu sayede uzayda ilk video oyun oynayan insan olarak Guinness Rekorlar Kitabına girmiştir. Uzayda oynanan ilk oyun ise Tetris olarak tarihe geçmiştir.[3]

Tetriste oyuncular, oyun alanına inen farklı şekilli parçaları (tetrominolar) hareket ettirerek çizgileri tamamlalamaya çalışırlar. Tamamlanan çizgiler kaybolur ve oyuncuya puan verilir ve oyuncu boş alanları doldurmaya devam eder. Oyun, temizlenmemiş çizgiler oyun alanının tepesine ulaştığında sona erer.

Tetrisin Nintendo tarafından Tetris (Game Boy), Atari tarafından Tetris (Atari), Sega tarafından Puyo Puyo Tetris gibi birçok oyun konsolu için yayınlanmış versiyonları mevcuttur.

Oynanışı[değiştir | kaynağı değiştir]

Tetris oyununun amacı, iki boyutlu olan oyun alanına yukarıdan düşen blokların denetimli bir şekilde düşmesini sağlayarak, arada hiç boşluk olmayacak şekilde yatay sıralar oluşturmaktır. Bloklar saat yönünde (veya bazı türlerinde saat yönünün tersine) döndürülerek ve yatay eksende sağa-sola hareket ettirilerek kontrol edilebilir. Her blok dört parçadan oluşmaktadır. Bu parçalara tetromino denir ve benzedikleri harflere göre adlandırılırlar. Bu harfler I, J, L, O, S, T ve Z'dir.

Bilişsel etkiler[değiştir | kaynağı değiştir]

Plymouth Üniversitesi Biliş Enstitüsü'nden Jackie Andrade, Jon May ve doktora öğrencisi Jessica Skorka-Brown, Tetris oynamanın iştahı dağıtabileceğini ve diyete bağlı kalmakta zorlanan insanlar için "hızlı ve yönetilebilir" bir çözüm sağlayabileceğini gösteren bir araştırma yürüttüler. Sigara ve alkol bağımlılığının da önüne geçilebileceği düşünülüyor.[4]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "At 25, Tetris still eyeing growth". 6 Kasım 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Mart 2013. 
  2. ^ Pajitnov interview, G4 "Icons", ep. 305 11 Mart 2005 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
  3. ^ "First person to play a videogame in space". Guinness Dünya Rekorları. 27 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Ocak 2022. 
  4. ^ "'Playing Tetris could help with weight loss and smokers' cravings'". The Independent (İngilizce). 2014-02-24. Erişim tarihi: 2022-09-30. 

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]