Sibel (mitoloji)

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla

Sibel - Türk mitolojisinde bereketi ve bolluğu simgeleyen bir tanrıça.

Bir görüşe göre Kibele adlı Anadolu tanrıçasının Türk kültüründeki adıdır.[1][2][3] Başka bir yaklaşımda ise daha eski çağlarda zaten var olan bir Türk tanrıçası Anadoluda Kibele ile özdeşleşmiştir.[4][5] Türk mitolojisindeki Cembil adlı başka bir tanrıça ile bazı noktalarda benzerlikler gösterir. Bolluğun, bereketin, toprağın, çoğalmanın simgesidir. Pek çok batı diline (okunuş olarak) Sibele veya Sibela şeklinde geçmiştir. Örneğin Fransızca'da Cybèle (Sibele okunur) biçimde yer alır.[6][7] Araplardaki Hübel ile de eşdeğerdir. Dolayısıyla aslında insanlığın mitoloji algısındaki ortak simgelerden birisidir. Taştan doğmuş olduğu rivayet edilir.

Anadoluda kızlara verilen Sibel adının kökeni doğrudan bu tanrıçadır.Ayrıca sözcük Farsça yağmur damlası manası taşır ve bu dilde Sebil (Su, Çeşme) kelimesi ile aynı kökten gelir. Buğday başağı anlamına da gelir. Kelimenin Yunanca büyücü veya kahin kadın manası taşıdığı da iddia edilmektedir.[8] Dolayısıyla Sibel, pek çok kültürün kesişim noktasında duran ortak bir kişiliktir.

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Maarten Jozef Vermaseren, Corpus Cultus Cybelae Attidisque, Leyde, coll. "Études préliminaires aux religions orientales dans l'Empire romain", t. III 1977, t. VII 1977, t. IV 1978, t. II 1982, t. V 1986.
  • Vassileva, Maya (2001). "Further considerations on the cult of Kybele". Anatolian Studies (British Institute at Ankara) 51, 2001: 51. DOI:10.2307/3643027. JSTOR 3643027. 
  • James Mellaart: Çatal Hüyük - Stadt aus der Steinzeit. 2. Auflage, Lübbe, Bergisch Gladbach 1973

Dipnotlar[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Anadolu'ya Farklı Pencerelerden Bir Bakış, Saffet Emre Tonguç (Çatal Höyüklü Kibele)
  2. ^ Anadolu Medeniyetleri ve Kibele - Anatolian Civilizations and Kibele (Kibele'den Sibel'e), Sibel Göğen
  3. ^ Anadolu Mitolojisi, Milli Eğitim Bakanlığı,224TF0011 no.lu Modül
  4. ^ Arkeo, Eflatun Pınar Anıtı, (Sibel)
  5. ^ Eflatun Pınar
  6. ^ Ph. Borgeaud, La Mère des dieux. De Cybèle à la Vierge Marie, Le Seuil, 1996.
  7. ^ Henri Graillot, Le culte de Cybèle, Mère des dieux, Paris, 1912.
  8. ^ Yunan Mitolojisi Kökenli Kavramlar, Sözcükler, Deyimler - "Sibyl"

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]