NGC 253

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şuraya atla: kullan, ara

Koordinat:Sky map 00s 47d 33sn; -25º 17' 18″

Heykeltıraş Gök Adası
NGC253HunterWilson.jpg
NGC 253, Heykeltıraş Gök Adası
Kaynak: Courtesy Hunter Wilson
Gözlem verisi
Dönem J2000
Takımyıldız Heykeltıraş
Bahar açısı (α) 00s 47d 33sn[1]
Yükselim (δ) -25° 17′ 18″[1]
Galaksi sınıfı SAB(s)c[1]
Açısal boyut  (V) 26,91′ × 5,89′[2]
Görünür parlaklık  (V) +7,3[3]
Yüzey parlaklığı  (SB) +12,9[3]
Fiziksel özellikler
Bağlı birlik Heykeltıraş Grubu
kırmızıya kayma (814 ± 20) ∙ 10-6[2]
Dikey hız 244 ± 6 km/s[2]
Uzaklık 11,4 ± 0,7 · 106 Iy (3,5 ± 0,2 ∙ 106 pc)
Tarihçe
Kâşif İngiltere [[Caroline Herschel]]
Keşif yılı 1783
Katalog başlıkları
NGC 253 • IRAS 00450-2533 • 2MASX J00473313-2517196 • ESO 474-29 • H 5.1 • h 61 • MCG -4-3-9 • PGC 2789 • UGC 13 • MRC 0045-255
Ayrıca bakınız:
Galaksi
Galaksiler listesi

Heykeltıraş Galaksisi (NGC 253), Sculptor takımyıldızı yönünde bulunan bir ara sarmal galaksi. Caroline Herschel tarafından 23 Eylül 1783 tarihinde keşfedilmiştir. Heykeltıraş Galaksisi bir yıldız patlama galaksisidir ve şu anda yoğun yıldız oluşumları devam etmektedir.

Gözlem tarihi[değiştir | kaynağı değiştir]

NGC 253'ün Hubble Uzay Teleskobu (HUT) tarafından alınan yakın görünüşü. Kaynak: HST/NASA/ESA.

NGC 253, düzenli bir şekilde kuyruklu yıldız aramaları yapan Caroline Herschel tarafından 23 Eylül 1783 tarihinde keşfedilmiştir.[4][5] Yaklaşık yarım yüzyıl sonra John Herschel, 460 mm (18 in) metal aynalı teleskobuyla Ümit Burnu'nda gözlemler yaptı.[5]

B. Y. Mills, Heykeltıraş Gök Adası'nda oldukça güçlü bir radyo kaynağı keşfetti.[5]

1998 yılında Hubble Uzay Teleskobu NGC 253'ün soldaki fotoğrafta görülen yakın bir görünümünü elde etti.[6]

Süpernovalar[değiştir | kaynağı değiştir]

NGC 253'de yoğun yıldız oluşumu etkinliği sürmektedir. Her ne kadar süpernovalar bu tür etkinliklerin sürdüğü ortamlarda ortaya çıkma eğilimini gösterseler de, NGC 253'de ancak bir adet süpernova (SN 1940E) gözlemlenmiştir.[1] Süpernova SN 1940E, galaksi çekirdeğinin yaklaşık olarak 50′ güneybatı bölgesinde bulunur.[7] Kasım 1940'da keşfedilmiştir.[7]

Son uzaklık tahminleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Son on yıl içinde Heykeltıraş Gök Adası'nın uzaklığını ölçmek için en az iki teknik kullanılmıştır.

2006 yılında Gezegenimsi bulutsu aydınlatma işlevi metoduyla uzaklık yaklaşık olarak 10,89 +0,85−1,24 MIy (3,34 +0,26−0,38 Mpc) olarak hesaplandı.[8]

Uzaklığı ölçmek için galaksiye yakın kırmızı dev türleriyle (TRGB) metodu da kullanılabilir. 2004 yılında bu teknik kullanılarak Heykeltıraş Gök Adası'nın tahmini uzaklığı 12,8 +1,2−{{{2}}} MIy (3,94 +0,37−{{{2}}} Mpc) olarak hesaplanmıştır.[9][10]

En güvenilir uzaklık tahmin yöntemlerinin ulaştığı sonuçlar birleştirilerek, elde edilen otalama tahmini uzaklık 11,4 ± 0,7 MIy (3,5 ± 0,2) Mpc) olarak hesaplanabilir.[8]

Galaksi grubu bilgisi[değiştir | kaynağı değiştir]

Heykeltıraş Gök Adası, Heykeltıraş Grubu'nun merkezinde bulunmaktadır[11] ve grup içindeki en parlak galaksidir. NGC 247, PGC 2881, PGC 2933, Sculptor-dE1 ve UGCA 15, grup merkezi yakınlarında çekirdeğe kütle çekimi etkisiyle bağlı diğer üyelerdir. Grubun üyesi olan diğer galaksiler ise bu çekirdeğe sadece zayıf bir kütle çekimi etkisiyle bağlıdır.[11][12]

Popüler kültür[değiştir | kaynağı değiştir]

The Event isimli dizide dünyadışı varlıkların geldiği yer olarak belirtilmiştir.

Kaynaklar[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ a b c d "NASA/IPAC Extragalactic Database". NGC 253 için genişletilmiş sonuçlar. 14 Mayıs 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20110514100451/http://nedwww.ipac.caltech.edu/. Erişim tarihi: 25-11-2006. 
  2. ^ a b c SIMBAD
  3. ^ a b SEDS
  4. ^ Dreyer, J. L. E. (1888). "A New General Catalogue of Nebulae and Clusters of Stars,being the Catalogue of the late Sir John F.W. Herschel, Bart., revised, corrected, and enlarged". Memoirs of the Royal Astronomical Society 49: 1–237. http://adsabs.harvard.edu/cgi-bin/nph-bib_query?bibcode=1888MmRAS..49....1D. 
  5. ^ a b c Burnham, Robert (1978). Burnham's Celestial Handbook; An Observers Guide to the Universe Beyond the Solar System; Volume Three, Pavo Through Vulpecula. Dover Publications, Inc.. s. 1736. ISBN 0-486-24065-7. 
  6. ^ "HubbleSite NewsCenter". NGC 253 için sonuçlar. 4 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160304112403/http://hubblesite.org/newscenter/archive/releases/1998/42/image/a/. Erişim tarihi: 05-04-2007. 
  7. ^ a b R. Barbon, E. Cappellaro, F. Ciatti, M. Turatto, C. T. Kowal (1984). "A revised supernova catalogue". Astronomy & Astrophysics Supplement Series 58: 735–750. http://adsabs.harvard.edu/abs/1984A&AS...58..735B. 
  8. ^ a b Rekola, R.; Richer, M. G.; McCall, Marshall L.; Valtonen, M. J.; Kotilainen, J. K.; Flynn, Chris (2005). "Distance to NGC 253 based on the planetary nebula luminosity function". Monthly Notices of the Royal Astronomical Society 361 (1): 330–336. DOI:10.1111/j.1365-2966.2005.09166.x. http://adsabs.harvard.edu/cgi-bin/nph-bib_query?bibcode=2005MNRAS.361..330R. 
  9. ^ I. D. Karachentsev, V. E. Karachentseva, W. K. Hutchmeier, D. I. Makarov (2004). "A Catalog of Neighboring Galaxies". Astronomical Journal 127: 2031–2068. DOI:10.1086/382905. http://adsabs.harvard.edu/abs/2004AJ....127.2031K. 
  10. ^ Karachentsev, I. D.; Kashibadze, O. G. (2006). "Masses of the local group and of the M81 group estimated from distortions in the local velocity field". Astrophysics 49 (1): 3–18. DOI:10.1007/s10511-006-0002-6. http://adsabs.harvard.edu/cgi-bin/nph-bib_query?bibcode=2006Ap.....49....3K. 
  11. ^ a b I. D. Karachentsev (2005). "The Local Group and Other Neighboring Galaxy Groups". Astronomical Journal 129: 178–188. DOI:10.1086/426368. http://adsabs.harvard.edu/abs/2005AJ....129..178K. 
  12. ^ I. D. Karachentsev, E. K. Grebel, M. E. Sharina, A. E. Dolphin, D. Geisler, P. Guhathakrta, P. W. Hodge, V. E. Karachentseva, A. Sarajedini, P. Seitzer (2003). "Distances to nearby galaxies in Sculptor". Astronomy and Astrophysics 404: 93–111. DOI:10.1051/0004-6361:20030170. http://adsabs.harvard.edu/abs/2003A&A...404...93K. 

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

  • 2MASX J00482185-2507365 NGC 253 fotoğrafıyla keşfedildi.
  • Küresel yıldız kümesi NGC 288, Heykeltıraş Gök Adası'nın 1.8° güney-güneydoğusundadır.

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]