Giacomo Leopardi

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şuraya atla: kullan, ara
Giacomo Leopardi
Leopardi, Giacomo (1798-1837) - ritr. A Ferrazzi, Recanati, casa Leopardi.jpg
Doğum Giacomo Taldegardo Francesco di Sales Saverio Pietro Leopardi
Recanati, Papal States
Defin yeri Parco Virgiliano, Napoli, İtalya
Milliyet İtalyan
Meslek Şair, düşünür, dil bilimci, deneme yazarı
Dönem 19. yüzyıl
Önemli eser(ler) Şarkılar, Hisseli Kıssalar
Ebeveyn(ler) Adelaide Antici Leopardi, Monaldo Leopardi

Giacomo Taldegardo Francesco di Sales Saverio Pietro Leopardi (Italian: [ˈdʒaːkomo leoˈpardi]; 29 Haziran 1798 – 14 Haziran 1837) İtalyan şair, düşünür, deneme yazarı ve dil bilimci. 19. yüzyılın en radikal ve kamçılayıcı düşünürleri arasında gösterilmektedir.[1][2] Batı uygarlığı mirasını, metinleri özgün dillerinden okuyarak özümseyen, Yunan-Roma kültürü konusunda büyük bilgi birikimi sahibi Leopardi'nin düşüncelerinin ve yazılarının merkezini, yanılsama ile gerçeklik arasındaki bitimsiz diyalektik savaşım oluşturur. Leopardi, iki ünlü çağdaşı Ugo Foscolo ve Alessandro Manzoni ile İtalya'nın büyük Romantik üçlüsü ve Avrupa Romantik akımının en ünlü yazarları arasında yer almaktadır.

Yaşamı[değiştir | kaynağı değiştir]

Leopardi, 1798'de Kont Monaldo'nun oğlu olarak Recanati'de doğdu. Ailesinin içinde bulunduğu ekonomik sıkıntı Leopardi'nin kendine özgü bağımsız bir yaşam biçimi geliştirmesini engellemiş ve o yılların geri kalmış bölgelerinden biri olan Recanati'de bu kısa yaşamının büyük bölümünü sürdürmek zorunda kalmıştır. Bir ara ailesi tarafından rahip olmaya zorlanan şair, daha çocukluğundan başlayarak derin bir yalnızlığa itilmiş olması hem yaşamının hem de yapıtlarının temel izleklerinden birinin oluşmasına yol açmıştır.

Babasından ve iki rahipten aldığı ilk eğitiminden sonra babasının çok kapsamlı kütüphanesine kapanmış ve yedi yıl boyunca (1809-1816), kendi deyişiyle, "çılgınca ve umutsuzca"[3] çalışmıştır. bu soluksuz çalışma, genç yaşta sağlığını bozmuştur. Ne ki, Leopardi klasik dillerin yanı sıra İbranice ve modern dilleri öğrenmiş; ilk ürünlerini vermeye başlamış ve çeviriler yapmıştır. 1815-1816 yıllarında araştırmacı yönüyle ürettiği yapıtlardan vazgeçip kendisini şiire vermiştir. Bu arada Alfieri, Foscolo ve Goethe gibi yazarları okumaya başlar. Bu yapıtlar şairin romantik duyarlılığını olgunlaştırmıştır.

1819'da Recanati'nin kapalı ortamından sıkılarak evden kaçmak istese de başaramaz. 1822'de babasının izniyle Roma'ya, teyzesine gider. Özlemle beklediği dış dünya onu düş kırıklığına uğratır. Şiire ara verir. 1824'te henüz yirmi altı yaşındayken Operette Morali (Hisseli Kıssalar) 'yi yazar.

Leopardi ölüm döşeğinde, 1837

1825-1828 yılları arasında önce Milano, ardından Bologna, Floransa ve Pisa'da kalır. Sonunda burada yeniden şiire döner. 1830'da Toscanalı dostlarının yardımıyla Floransa'ya yerleşir. I Canti (Şarkılar) gün ışığına çıkar. Antonio Ranieri ile tanışır ardından Fanny Targioni Tozzetti'ye aşık olur. Bu aşk düş kırıklığıyla sonlanır.

1833'te Napoli'ye yerleşir. Ranieri ve kız kardeşi Paolina'nın himayesi altındadır. Giderek kötüleşen sağlık durumunun yanı sıra yaşamla ilgili düşüncelerinin daha karamsarlık kazandığı bir dönemde ünlü şiiri Ginestra'yı yazar. 14 Haziran 1837'de otuz dokuz yaşındayken Napoli'de Ranieri'nin evinde hayatını kaybetti.[4]

Eserleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Leopardi
  • Zibaldone
  • Canti (1818)
  • Idilli (1819-1821)
  • Canzoni (1820–1823)
  • Operette morali (1824)
  • Canti Pisano-Recanatesi (1823–1832)
  • Canti (1832–1837)
  • Palinodia al marchese Gino Capponi
  • Paralipomeni della Batracomiomachìa
  • Pensieri (1837)

Türkçe'de Leopardi[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Hisseli Kıssalar (Operette morali, çev: Kemal Atakay)
  • Şarkılar (çev: Necdet Adabağ)

Popüler kültürde[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ https://newrepublic.com/article/115276/giacomo-leopardis-zibaldone-reviewed-adam-kirsch
  2. ^ http://www.birmingham.ac.uk/research/activity/leopardi/projects/index.aspx
  3. ^ G. Leopardi, Lettera a Pietro Giordani, Milano, 2 Mart 1818
  4. ^ G. Leopardi, Şarkılar, Ankara, Kültür Bakanlığı 2002, Çeviren: Necdet Adabağ