Burçin Mutlu Pakdil

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla
Burçin Mutlu-Pakdil
Dr.BurcinMP.jpg
Doğum Burçin Mutlu
Milliyet Türk
Vatandaşlık Türkiye
Eğitim Beşiktaş Atatürk Anadolu Lisesi
Bilkent Üniversitesi
Texas Tech Üniversitesi
Minnesota Twin Cities Üniversitesi
Bilimsel kariyeri
Dalı Astronomi
Doktora
danışmanı
Marc S. Seigar[1]

Burçin Mutlu-Pakdil, Türk gök bilimci, PGC 1000714 katalog numarasıyla kayıtlara geçilen galaksinin kaşifidir.[2] Galaksi, popüler bilim medyasında "Burçin'in Galaksisi" adıyla anılmaktadır.[3][4]

Kariyeri[değiştir | kaynağı değiştir]

Dr. Mutlu-Pakdil, ortaöğrenimini Beşiktaş Atatürk Anadolu Lisesi'nde tamamladıktan sonra Bilkent Üniversitesi Fizik Bölümü'nden 2009 yılında mezun oldu. Texas Tech Üniversitesi'nde yüksek lisansını tamamladıktan sonra Minnesota Üniversitesi'nden Astrofizik üzerine doktorasını aldı. Galaksilerin yapılarını inceleyerek kara delikler ve içlerinde bulundukları galaksilerin evrimi üzerine çalışmalar yapmaktadır. En son yaptığı çalışmayla ilk defa çift halka yapılı bir eliptik galaksinin tanımını yapmıştır. Bu çalışması dünya basınında büyük yer almıştır. Ağustos 2017'den itibaren Arizona Üniversitesi'nde doktora sonrası araştırmacı olarak çalışmalarına devam etmektedir. 

Yaptığı araştırmaları geniş kitlelere ulaştırabilmek için Kuzey Karolina Doğal Bilimler Müzesi'nden bilim insanlarıyla yürüttüğü çalışmaların yanında, bilim dünyasında kadınların yolunun açılması için çeşitli platformlarda aktif görev almaktadır.

Burçin'in Galaksisi[değiştir | kaynağı değiştir]

Ultraviyole bandında PGC 1000714 (Burçin'in Galaksisi)

Dr. Mutlu-Pakdil, sonuçları 2017 yılında Monthly Notices of the Royal Astronomical Society’de yayınlanan çalışmasında, literatürde ilk defa, eliptik bir galaksinin iki halka yapısına sahip olduğunu kanıtladı. PGC 1000714 olarak daha önce kataloglanan galaksinin fotometrik bir çalışmasını yaparak, bu galaksinin literatürde daha önce tanımlanmamış bir özelliği olan Hoag tipi bir galaksi olduğunu keşfetti. Hoag Cismi’ne olan yakın benzerliğinin yanında, merkezinde oldukça simetrik ikinci bir halka yapısı olduğunu keşfetti. Şu an için bu ikinci yapının nasıl oluşabileceğini açıklayabilecek hiçbir teori yok. Bu çalışmayı önemli ve farklı kılan, yıllar sonra ilk defa Hoag tipi galaksi keşfinin yanı sıra, galaksi oluşumu ve evrimi hakkında bildiğimiz teorilere ve tahminlere meydan okuyor olmasıdır. Bu heyecan verici keşif, Dünya ve Türkiye basınında büyük yer almıştır. Space.com bu galaksi için türüne en az rastlanan galaksilerden biri derken, Science Alert yepyeni bir galaksi türü diye okuyucularına duyurmuştur. Popüler basında, bu olağandışı galaksiye “Burçin’in Galaksisi (Burcin’s Galaxy)” adı verildi.

Diğer çalışmaları[değiştir | kaynağı değiştir]

Sonuçları 2016 yılında Astrophysical Journal’da yayınlanan çalışmasında, literatürde ilk defa, sadece görüntü verileri kullanılarak, dev karadeliklerin hangi kütle aralığında daha çoğunlukta bulunduklarını hesapladı. Bu çalışmanın en büyük başarısı, daha önce literatürde genellikle ihmal edilen az kütleli (sönük) galaksiler hakkında çok hassas bir ölçüm sunmasıdır. Daha önceden tahmin edilenin aksine, dev karadeliklerin az kütleli rejimdeki bireylerinin, az kütleli (sönük) galaksilerin merkezinde aktif bir rol oynadıklarını ve bu galaksilerin evrimini yakından etkilediklerini kanıtlamış oldu. Bu çalışmanın en büyük katkısı; kullanılan yöntemin sadece görüntü verilerinden yararlanıyor olması, çok ciddi görüntü işlem analizleri gerektirmiyor olması, ve özellikle de az kütleli (sönük) galaksiler ve merkezlerindeki dev karadelikler hakkındaki bilgimizi derinleştirmiş olmasıdır.

Sonuçları 2017 yılında Astronomy & Astrophysics’te yayınlanan Avrupa, Avustralya ve Amerika'dan bilim insanlarıyla birlikte yürüttüğü çalışmasında, literatürde ilk defa, dev karadeliklerin kütlesini ölçmek için kullanılan ilişkilerden dördünün birbirini destekleyen sonuçlar verdiğini, ve bu ilişkilerin sadece büyük (parlak) galaksiler için değil az kütleli (sönük) galaksiler için de hassas ölçümler sunduğunu kanıtladılar. Bu çalışmanın en büyük başarısı, bu dört ilişkinin birlikte kullanılarak uzaktaki (sönük ya da parlak fark etmez) galaksilerin merkezindeki karadelikler için hassas bir ölçüm olanağı sunabileceğini göstermesidir. Bu yöntem kullanılarak, özellikle de sönük galaksiler incelenerek, orta ölçekli karadeliklerin keşfi için önemli bir zemin hazırlanmış oldu.

Ödülleri[değiştir | kaynağı değiştir]

  • 2018 TED Fellow
  • 2017 TOYP Türkiye Bilimsel Önderlik kategorisinin birincisi
  • Temmuz 2017 Amerikan Fizik Topluluğu Ayın Kadın Fizikçisi ödülü
  • 2017 Linda Larson Yılın Kadını ödülü
  • 2016 Dr. Nancy "Rusty" Barceló Bursu

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "Burcin Mutlu-Pakdil". physics.umn.edu (İngilizce). The University of Minnesota. 12 Mart 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Mart 2017. 
  2. ^ "395 Milyon Işık Yılı Uzakta "Burçin'in Galaksisi"". Bianet. bianet.org. 6 Ocak 2017. Erişim tarihi: 12 Mart 2017. 
  3. ^ "Burçin Mutlu Pakdil galaksi keşfetti, "Burçin'in Galaksisi" adı verildi". Habertürk Gazetesi. haberturk.com. 8 Ocak 2017. Erişim tarihi: 11 Mart 2017. 
  4. ^ "Burçin Mutlu Pakdil Tarafından Tanımlanan Sıradışı ve Çift Halkalı Galaksi!". Burçin Mutlu Pakdil Tarafından Tanımlanan Sıradışı ve Çift Halkalı Galaksi!. Evrimagaci.org sitesi, 7 Ocak 2017. Erişim tarihi: 8 Mart 2017. [ölü/kırık bağlantı]