Brno ölüm yürüyüşü

Vikipedi, özgür ansiklopedi

Brno Ölüm yürüyüşü (Almanca: Brünner Todesmarsch) II. Dünya Savaşının sona ermesinin ardından işgal altındaki Brno kentinden Alman yerleşimcilerin zorla Avusturya sınırına doğru zorla göç ettirilmesi anlamına gelen Almanca kökenli bir terimdir. Yürüyüş 30 Mayıs 1945 tarihinde gece yarısı başlatıldı.[1]

25 Mart 1945 tarihinde 2. Ukrayna Cephesi'nin Romen ve Sovyet orduları Brno ve çevre şehir kurtarmak için Brno-Bratislava Taarruzunu başlattı. Taarruz sonucunda 26 Nisan 1945 tarihinde Brno 6 yıllık Alman işgalinden kurtuldu. Ertesi gün Nazi iktidarı düşürüldü ve yerine Brno Halk Komitesi getirildi. 1945 yılının başlarında Brno'da yaklaşık 58,000 Alman yerleşimci bulunuyordu. Sovyetlerin ilerlemesi nedeniyle şehirdeki Almanlar tahliye edilse bile savaşın ardından şehirde yaklaşık 26,000 Alman bulunuyordu. Bu kişiler beyaz kolluklarla işaretlendi ve Nazilerin Yahudilere yaptıkları gibi kısıtlamalara maruz kaldılar.

Savaşın sona ermesinin ardından Çekoslovakya Alman azınlığın acilen ülkeden atılmasına karar verdi. 30 Mayıs'ta 78/1945 numaralı yasa kabul edildi ve bütün kadınlar, 14 yaşın altındaki oğlanlar ve 60 yaşın üstündeki bütün erkeklerin, çalışan erkeklerin ise işlerini değiştirdikten sonra şehri terk etmesine karar verildi.

29 Mayıs 1942 akşam 6 civarında polis ve yardımcı birlikler "D" olarak işaretlenen Almanları toplamaya başladı. 30 Mayıs akşam 10 civarında ise yaklaşık 18,072 kişiden oluşan ilk Alman grubu 55 kilometre uzaklıkta bulunan Avusturya sınırına doğru yürümeye zorlandı.[2]

Gece saatlerinde Almanlar Brno'ya 15 km uzaklık bulunan Rajhrad şehrine ulaştılar. 1 Haziran'da yürüyüşe zorlanan insanların büyük bir kısmı yorulmuştu gardiyanlar yürüyecek durumda olan yaklaşık 10.000 kişiyi seçip onları Avusturya sınırındaki Mikulov şehrine gönderdi. Brno'daki Avusturya ve Avusturya'daki Sovyet makamları büyük sayıdaki bu göçü protesto etti ve Çekoslovakya hükümetini sınır dışı faaliyetlerini durdurmak için ikna etti. Bu sayede sürgün edilenlerin yaklaşık yarısı 7 Temmuz'a kadar terk edilmiş Pohoelice kampında kaldı.

Kayıplar[değiştir | kaynağı değiştir]

Avusturyalı araştırmacılara göre 1,950 kişi yürüyüş sırasında, 2,000 kişi Pohoelice kampında, 190 kişi çevre köylerde olmak üzere yaklaşık 4140 Alman Brno bölgesinde, 1062 Alman ise Avusturya'da hayatını kaybetti.[1]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]