Victoria Gölü

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Viktorya Gölü
Viktorya Gölü - Viktorya Gölü'nün uydu görüntüsü
Viktorya Gölü'nün uydu görüntüsü
Konum Doğu Afrika
Göl türü Tatlı su
Kaynakları Kagera Nehri
Çıkışları Beyaz Nil Nehri
Havza ülkeleri Tanzanya, Uganda ve Kenya
Uzunluk 337 km
Genişlik 240 km
Yüzölçümü 68.800 km²
Ortalama derinlik 40 m
En büyük derinlik 84 m
Su hacmi 2.750 km³
Kıyı uzunluğu 3.440 km
Yüzey rakımı 1.133 m
Adalar 3.000
Sese Adaları, Uganda
Yerleşimler Bukoba, Tanzanya
Mıvanza, Tanzania
Kisumu, Kenya
Kampala, Uganda
Entebbe, Uganda

Viktorya Gölü, Afrika'nın doğusunda Tanzanya, Uganda ve Kenya topraklarında bulunan Dünya'nın en büyük ikinci tatlı su gölüdür. Afrika'nın en büyük gölüdür.

Nil Nehrinin başlıca su kaynağını oluşturur. Büyük bölümü Tanzanya ve Uganda'da kalır; küçük bir bölümü Kenya'ya taşar. Toplam 68.422 km²'lik bir alanı kaplar. Dünya'daki tatlı su gölleri arasında Kuzey Amerika'daki Superior Gölü'nden sonra ikinci sırada yer alır. Kenarları düzgün olmayan bir dörtgen biçimindedir; batı kesimi dışında kıyıları derin girintilerle örülüdür. Kuzey-güney doğrultusunda uzunluğu 337 km'yi bulur; en geniş yeri ise 240 km'dir. Suları, Batı ve Doğu Rift vadileri arasında uzanan büyük platonun ortasındaki sığ bir çukuru doldurur. Göldeki 200'den fazla balık türünden ekonomik açıdan en önemlisi Tilapia'dır. Gölün su toplama alanı 238.900 km²'dir.

Viktorya Gölü'nün haritası

Göl kıyıları birbirinden çok farklı özellikler gösterir. Güneybatı kıyısının hemen gerisinde 90 metreye varan uçurumlar yükselir. Bu uçurumlar batı kıyısında yerini Kagera Irmağının deltasını oluşturan, papirüs ve bölgeye özgü dikenli ağaçlarla kaplı bataklıklara bırakır. Derin girintilerle oyulmuş kuzey kıyısı ise düz ve çıplaktır. Kuzeydoğu kıyısında ortalama 25 km genişliğinde bir koy 64 km kadar Kenya içlerine sokulur.

Uganda'nın Kampala ve Entebbe kentleri gölün kuzey kıyısında kuruludur. Gölün güneydoğu köşesinde Speke, güneybatı köşesinde ise Emin Paşa körfezleri yer alır. Göldeki sayısız adanın en büyüğü Speke körfezinin kuzeyindeki Ukerewe'dir. Kuzeybatı köşesinde ise 62 adayla Sese Adaları yer alır.

Gölü besleyen ırmakların en büyüğü ve en önemlisi olan Kagera 1° güney enleminin hemen kuzeyinde, batıdan göle dökülür. Gölün batıdan aldığı öteki ırmaklardan yalnızca Kagera'nın kuzeyindeki Katonga önemli su taşır. Gölün tek gideğeni ise kuzey kıyısındaki Viktorya Nili'dir.

Nil'in kaynağını arayan Avrupalılardan İngiliz kaşif John Hanning Speke, 1858'de gölü gördü ve daha önce Araplarca Ukereve olarak bilinen göle İngiltere kraliçesinin onuruna Viktorya adını verdi. Gölün ayrıntılı araştırmasını 1901'de Sir William Garstin gerçekleştirdi.

Bu gölün nile açılan yerine ; "Ripon Falls" denir.Bu keşfi de "Speke" yapmıştır.Fakat bu keşifte ona eşlik eden "Grand" gibi isimleri hastalık(sıtma) ve sakatlıklarından ötürü geride bırakmıştır.

Mart 1964 de nilin başka bir kaynağı olan başka bir göl keşfedildi.Bu göle de Prenses Victoria nın ölmüş eşi "Albert" ın adı verildi.