Sungurlu, Çorum

Vikipedi, özgür ansiklopedi
(Sungurlu sayfasından yönlendirildi)
Atla: kullan, ara


Sungurlu
Sungurlu Saat Kulesi
Sungurlu Saat Kulesi
Çorum İli Siyasi Haritası
Çorum İli Siyasi Haritası
Harita
Türkiye'de yeri
Türkiye'de yeri
Bilgiler
Toplam nüfus: 57385
Şehir nüfusu: 33546
İlçe nüfusu: 64.631
Köy ve belde nüfusu: 23839
Nüfus itibariyle: 2007
Nüfus Kaynak: [1]
Koordinatlar °′, °′
Genel bilgiler
Ülke: Türkiye Bayrağı Türkiye
İl: Çorum
Posta kodu: 19300
Alan kodu: 0364
Plaka: 19
Kaymakam: Gürsoy Osman Bilgin
Belediye başkanı: Selahaddin Uzunkaya
Belediye web sitesi: sungurlu-bld.gov.tr

Sungurlu, İç Anadolu'da Çorum ilinin yönetim sınırları içinde yer alan bir ilçedir.

Karadeniz ile başkent arasında yer alan otoyol üzerinde olması nedeniyle ilçe merkezi gelişmiş olup aynı zamanda Çorum ilçeleri arasında da en fazla merkezi nüfusa sahiptir.

Konu başlıkları

[değiştir] Tarihi

Sungurlu'nun, adını sunğuroğlu mehmet bey’den aldığı rivayet edilir. Sungurlu, Osmanlı döneminde Sivas eyaletine bağlıydı.

Sungurlu yöresi, sırasıyla Asurlular, Hititler, Frigler, Kimmerler, Moğollar, İskender, Galatlar yönetiminde bulunduktan sonra Romalıların sonra da Bizanslıların eline geçmiştir. Anadolu kapılarının Türklere 1071 Malazgirt Meydan Muharebesi ile açılmasından sonra Sungurlu ve yöresi Danişment Ahmet Gazi tarafından Bizanslılardan alınarak Türklerin idaresine ve egemenliğine geçmiştir.

Anadolu'nun birçok bölgesi gibi bu bölge de ilk çağlardan beri gelmiş geçmiş çeşitli, kültür medeniyetlerin izlerini taşır. Yörede ilk yerleşmeler Kalkolitik dönemde (M.Ö. 3000) olmasına rağmen, uygarlığın gelişmesi daha sonraki yıllarda olmuştur. M.Ö. 1800-M.Ö. 1200 yıllarında Anadolu'da yaşayan yerli kavimlerden Hattiler bu bölgeyi önemli bir yerleşim merkezi haline getirmiştir. Daha sonra bölgeye hakim olan Hititler ise Hattuşa'yı (Boğazköy'ü) başkent yapmışlardır.

Asurlu tüccarların yapmış olduğu "Karum" denilen iş merkezinin burada kurulması, Karadeniz, Akdeniz ve Ege havzasının Kuzeydoğu Anadolu ile İran Yaylası'na bağlanan ve tarihte "Kral Yolu" olarak bilinen, ünlü ticaret yolunun da burdan geçmesi bölgenin önemini iyice arttırmıştır. Tarihi Kral Yolu'nun tabiat şartları etkisiyle, bölgede hangi güzergahı takip ettiği bilinmemekle beraber bazı ipuçlarından yola çıkarak, Sarıkaya Köyü'nün doğusunda Hacıbağ, güneyinde Dutluk (Öteyüz mevkii), Müdü Köyü'nün güneybatısında bulunan Karice'nin Gedik mevkiinden geçmiş olması muhtemeldir. Bu düşünceyi kuvvetlendiren bulgular arasında;

  1. Mezar kalıntılarının doğu ve batı ekseninde olması,
  2. Yukarıda bahsettiğimiz güzergahta bulunan sivri tepelerin oyularak, geçişe uygun hale getirilmesi.
  3. Adı geçen güzergahın yol için elverişli olması
  4. Delice'nin Höyük'e geçişin kısa mesafeli olması gibi...

Çorum sungurluda bulunan mimarı başlıca yapıtlar:

  • Ulu Cami
  • Eski Hamam.
  • Eski karakol
  • Saat kulesi (Restore edildi)
  • Sungurlu konakları
  • Taş Köprü

Eski karakol yapısı Rumların 1891 tarihli kilsesinden kalmadır taş sutun ve kemerlerin güzel örneklerini taşıyan bu binada uçmak için gün saymaktadır. bu eserlere acilen sahip çıklıp restorasyon çalışmaları bir an önce başlatılmalıdır Özellikle eski hamamın durumu içler acısı bir vaziyettedir. (İlçede az sayıdaki tarihi değer taşıyan kültür mirası, ecdat yadigarı bu yapılarla ilgili bir kurtarma projesi geiştirilmesini bekliyoruz)

Saat kulesi mimari bir yapıttır fakat tarihi nitelik taşımamaktadır. Ulu cami ise selçuklu beylerinden sungsr beyden kalmadır. ulu cami belediye binasının yanında yer almaktadır.ayrıca mesire yerleri vardır. örneğin toplu dağ ve şehitler tepesi gibi.

Sungurlu adı ulu cami ve hamamını yaptıran selçuklu beyi sungur handan gelmektedir.

Tarihi eser yerleri olmamasına karşın çokta uzak olmayan Alacahöyük,Hattuşaş vb. yerleri gezebilirsiniz. Alışveriş imkânları ve insanlarının oldukça sıcakkanlı olması sebebiyle tamda yaşanabilir bir yerdir.


Cumhuriyet Dönemi:


1921 yılına kadar Ankara Vilayetine bağlı bir sancak merkezi olan Çorum, sonradan müstakil bir sancak, 24 Nisan 1924 tarihinde de il (vilayet) olmuştur. Alaca, İskilip, Mecitözü, Osmancık ve Sungurlu İlçeleri de Çorum’a bağlanmıştır. Boğazkale Bucağı ilçemize bağlı iken 04.07.1987 gün ve 3392 sayılı kanunla müstakil bir ilçe haline gelerek ilçemizden ayrılmıştır.


Sungurlu İlçesinin tarihte iki yerleşim merkezi olmuştur:


1.Eski Sungurlu: Bugünkü Sungurlu’nun batısındadır. Şimdiki Kuzuluk (Akçay ve Tuğcu arasında) denilen yerde kurulmuştur. Eski Sungurlu “Küçük Kıyamet” adı verilen 1509 tarihinde 40 aralıkla süren depremle yıkılmış ve şehir bugünkü yerine inşa edilmiştir. Eski Sungurlu’nun çok geniş yer kapladığı, 80.000 nüfusa ve 20.000 haneye sahip olduğu tahmin edilmektedir.

2.Yeni Sungurlu: Eski Sungurlu’nun depremle yok olmasından sonra şehir biraz doğuya doğru Sarıtepe eteklerinde yeniden kurulmuştur. Yeni Sungurlu kurulduğu günden beri 4 isim değiştirmiştir.

a) Kalınsaz: Yavuz Sultan Selim 1515 tarihinde doğu seferine giderken, şimdiki bağların içinden geçen göç yolundan (Gökkaya mevkiinden Karşıyaka Semtine gelen mezarlığın yanından geçen yol) Sungurlu’ya geldiği ve Manastır Tepesinin ön tarafındaki boşlukta konaklamıştır. Yavuz Sultan Selim’in “amma da sazlık” demesinden dolayı Kalınsaz adını almıştır.

b) Budaközü: Şehrin ortasından geçen Budaközü Çayına ithafen söylenmiştir.

c) Sungurlu: Maraş Bey’in zulmünden kaçıp gelen Sungur Bey’e ithafen denmiştir.


Sungurlu, Osmanlı İmparatorluğu Döneminde 1866 yılında ilçe ve belediye olmuştur. İlk belediyebaşkanlığı görevine de Ermeni asıllı Gregoryan Efendi atanmıştır.


EVLİYA ÇELEBİ’NİN SEYAHATNAMESİ’NDE SUNGURLU (III.CİLT, SAYFA 185)


Sunguriçi Nahiyesi. Bu nahiye Hüseyinova Kazası’nda büyük bir nahiyedir. Sunguroğlunun hânedânı dibinde, 400 yıldan beri taşları aşınmamış bir su değirmeni vardır. Büyük evliyaların nazargâhı olan bir değirmendir. Buralardaki Kazovası, Tokat’a bir konaktır. Çok zengin bir yerdir. Asıl Kazova Kasabası Tokat Şehri toprağında 150 akçelik kazadır.

[değiştir] Nüfus

Merkez nüfusu 36,000’dir. İlçeye bağlı 5 kasaba nüfusu 15.332, 104 köy nüfusu 31.624 olup 2002 yılında yapılan son nüfus tespitinde ilçe genel nüfusu 74.730 olmuştur.

Yıllara göre ilçe nüfus verileri[1][2][3]
Yıllar Merkez Köyler Toplam
2007 34.227 30.404 64.631
2000 35.397 45.443 80.840
1997 32.999 44.842 77.841
1990 30.521 57.806 88.327
1985 28.780
1980 24.309 75.691 100.000
1975 21.641
1970 16.993 73.013 90.006
1965 16.635
1960 16.491 59.891 76.382
1950 62.429
1927 40.405
1907 39.793
1893 67.607

[değiştir] Kaynaklar

  1. ^ "Çorum il ve ilçe nüfusları". 15 Şubat 2008 tarihinde erişilmiştir.
  2. ^ "Yerel.Net'teki Çorum ve ilçeleri sayfası". 16 Şubat 2008 tarihinde erişilmiştir.
  3. ^ "Devlet İstatistik Enstitüsü 2000 yılı nüfus sayım sonuçları". 16 Şubat 2008 tarihinde erişilmiştir.

[değiştir] Dış Bağlantılar


Çorum Haritası Sungurlu beldeleri ve köyleri Türk Bayrağı

İl: Çorum | İlçe Merkezi: Sungurlu
Beldeler: Arifegazili | Demirşeyh | Kaledere | Kavşut | Tuğlu | Yörüklü
Köyler:
Akçakoyunlu | Akçalı | Akdere | Akpınar | Alembeyli | Arabaçayı | Arıcı | Asayiş | Aşağı beşpınar | Aşağıfındıklı | Ayağıbüyük | Aydoğan | Bağcılı | Bağdatlı | Bahşılı | Balkaya | Beşdam | Beşkız | Beylice | Beyyurdu | Boztepe | Bozyayla | Bunalan | Büyükincesu | Büyükpolatlı | Cevheri | Çamoluk | Çavuş | Çavuşçu | Çayan | Çayyaka | Çiçekli | Çiçeklikeller | Çiftlik | Çingiller | Çukurlu | Çulhalı | Dayıncak | Denizli | Derekışla | Dertli | Ekmekçi | Eşme | Gafurlu | Gökçam | Gökçeköy | Göller | Gülderesi | Güvendik | Hacıosman | Hilalli | İkizli | İmirli | İnegazili | Kalenderoğlu | Kamışlı | Karacabey | Karaçay | Karakaya | Karakocalı | Karaoğlu | Kemalli | Kertme | Kırankışla | Kışla | Körkü | Kula | Kurbağalı | Kuşçalı | Kuzucak | Küçükincesu | Küçükpolatlı | Mahmatlı | Mehmetaliçiftliği | Mehmetbeyli | Muratkolu | Oğlaközü | Ortakışla | Ortaköy | Oyaca | Salman | Saraycık | Sarıcalar | Sarıkaya | Şekerhacılı | Tatlı | Tatlısu | Terzili | Tokullu | Topuz | Tuğcu | Turgutlu | Türkhacılarhanı | Üçoluk | Yarımsöğüt | Yeni hacılarhanı | Yeşilova | Yeşilyurt | Yirce | Yorgalı | Yukarıbeşpınar

Çorum ilçeleri: Merkez | Alaca | Bayat | Boğazkale | Dodurga | İskilip | Kargı | Laçin | Mecitözü | Oğuzlar | Ortaköy | Osmancık | Sungurlu | Uğurludağ

Kişisel araçlar
Ad alanları
Türevler
Eylemler
Gezinti
Katılım
Yazdır/dışa aktar
Araçlar
Diğer diller