Sungurlu, Çorum
 |
Bu maddenin doğruluğu konusunda şüpheler var. (Madde içeriğinde doğruluğu kesin olmayan kısımlar tespit edilmiştir.) Lütfen konuyla ilgili tartışmaya katılın. Gerekirse kaynak gösterin. |
| Sungurlu | |
|---|---|
 |
|
 |
|
| Harita | |
 |
|
| Bilgiler | |
| Toplam nüfus: | 57385 |
| Şehir nüfusu: | 33546 |
| İlçe nüfusu: | 64.631 |
| Köy ve belde nüfusu: | 23839 |
| Nüfus itibariyle: | 2007 |
| Nüfus Kaynak: | [1] |
| Koordinatlar | |
| Genel bilgiler | |
| Ülke: |  Türkiye |
| İl: | Çorum |
| Posta kodu: | 19300 |
| Alan kodu: | 0364 |
| Plaka: | 19 |
| Kaymakam: | Gürsoy Osman Bilgin |
| Belediye başkanı: | Selahaddin Uzunkaya |
| Belediye web sitesi: sungurlu-bld.gov.tr | |
Sungurlu, İç Anadolu'da Çorum ilinin yönetim sınırları içinde yer alan bir ilçedir.
Karadeniz ile başkent arasında yer alan otoyol üzerinde olması nedeniyle ilçe merkezi gelişmiş olup aynı zamanda Çorum ilçeleri arasında da en fazla merkezi nüfusa sahiptir.
Konu başlıkları |
[değiştir] Tarihi
Sungurlu'nun, adını sunğuroğlu mehmet bey’den aldığı rivayet edilir. Sungurlu, Osmanlı döneminde Sivas eyaletine bağlıydı.
Sungurlu yöresi, sırasıyla Asurlular, Hititler, Frigler, Kimmerler, Moğollar, İskender, Galatlar yönetiminde bulunduktan sonra Romalıların sonra da Bizanslıların eline geçmiştir. Anadolu kapılarının Türklere 1071 Malazgirt Meydan Muharebesi ile açılmasından sonra Sungurlu ve yöresi Danişment Ahmet Gazi tarafından Bizanslılardan alınarak Türklerin idaresine ve egemenliğine geçmiştir.
Anadolu'nun birçok bölgesi gibi bu bölge de ilk çağlardan beri gelmiş geçmiş çeşitli, kültür medeniyetlerin izlerini taşır. Yörede ilk yerleşmeler Kalkolitik dönemde (M.Ö. 3000) olmasına rağmen, uygarlığın gelişmesi daha sonraki yıllarda olmuştur. M.Ö. 1800-M.Ö. 1200 yıllarında Anadolu'da yaşayan yerli kavimlerden Hattiler bu bölgeyi önemli bir yerleşim merkezi haline getirmiştir. Daha sonra bölgeye hakim olan Hititler ise Hattuşa'yı (Boğazköy'ü) başkent yapmışlardır.
Asurlu tüccarların yapmış olduğu "Karum" denilen iş merkezinin burada kurulması, Karadeniz, Akdeniz ve Ege havzasının Kuzeydoğu Anadolu ile İran Yaylası'na bağlanan ve tarihte "Kral Yolu" olarak bilinen, ünlü ticaret yolunun da burdan geçmesi bölgenin önemini iyice arttırmıştır. Tarihi Kral Yolu'nun tabiat şartları etkisiyle, bölgede hangi güzergahı takip ettiği bilinmemekle beraber bazı ipuçlarından yola çıkarak, Sarıkaya Köyü'nün doğusunda Hacıbağ, güneyinde Dutluk (Öteyüz mevkii), Müdü Köyü'nün güneybatısında bulunan Karice'nin Gedik mevkiinden geçmiş olması muhtemeldir. Bu düşünceyi kuvvetlendiren bulgular arasında;
- Mezar kalıntılarının doğu ve batı ekseninde olması,
- Yukarıda bahsettiğimiz güzergahta bulunan sivri tepelerin oyularak, geçişe uygun hale getirilmesi.
- Adı geçen güzergahın yol için elverişli olması
- Delice'nin Höyük'e geçişin kısa mesafeli olması gibi...
Çorum sungurluda bulunan mimarı başlıca yapıtlar:
- Ulu Cami
- Eski Hamam.
- Eski karakol
- Saat kulesi (Restore edildi)
- Sungurlu konakları
- Taş Köprü
Eski karakol yapısı Rumların 1891 tarihli kilsesinden kalmadır taş sutun ve kemerlerin güzel örneklerini taşıyan bu binada uçmak için gün saymaktadır. bu eserlere acilen sahip çıklıp restorasyon çalışmaları bir an önce başlatılmalıdır Özellikle eski hamamın durumu içler acısı bir vaziyettedir. (İlçede az sayıdaki tarihi değer taşıyan kültür mirası, ecdat yadigarı bu yapılarla ilgili bir kurtarma projesi geiştirilmesini bekliyoruz)
Saat kulesi mimari bir yapıttır fakat tarihi nitelik taşımamaktadır. Ulu cami ise selçuklu beylerinden sungsr beyden kalmadır. ulu cami belediye binasının yanında yer almaktadır.ayrıca mesire yerleri vardır. örneğin toplu dağ ve şehitler tepesi gibi.
Sungurlu adı ulu cami ve hamamını yaptıran selçuklu beyi sungur handan gelmektedir.
Tarihi eser yerleri olmamasına karşın çokta uzak olmayan Alacahöyük,Hattuşaş vb. yerleri gezebilirsiniz. Alışveriş imkânları ve insanlarının oldukça sıcakkanlı olması sebebiyle tamda yaşanabilir bir yerdir.
Cumhuriyet Dönemi:
1921 yılına kadar Ankara Vilayetine bağlı bir sancak merkezi olan Çorum, sonradan müstakil bir sancak, 24 Nisan 1924 tarihinde de il (vilayet) olmuştur. Alaca, İskilip, Mecitözü, Osmancık ve Sungurlu İlçeleri de Çorum’a bağlanmıştır. Boğazkale Bucağı ilçemize bağlı iken 04.07.1987 gün ve 3392 sayılı kanunla müstakil bir ilçe haline gelerek ilçemizden ayrılmıştır.
Sungurlu İlçesinin tarihte iki yerleşim merkezi olmuştur:
1.Eski Sungurlu: Bugünkü Sungurlu’nun batısındadır. Şimdiki Kuzuluk (Akçay ve Tuğcu arasında) denilen yerde kurulmuştur. Eski Sungurlu “Küçük Kıyamet” adı verilen 1509 tarihinde 40 aralıkla süren depremle yıkılmış ve şehir bugünkü yerine inşa edilmiştir. Eski Sungurlu’nun çok geniş yer kapladığı, 80.000 nüfusa ve 20.000 haneye sahip olduğu tahmin edilmektedir.
2.Yeni Sungurlu: Eski Sungurlu’nun depremle yok olmasından sonra şehir biraz doğuya doğru Sarıtepe eteklerinde yeniden kurulmuştur. Yeni Sungurlu kurulduğu günden beri 4 isim değiştirmiştir.
a) Kalınsaz: Yavuz Sultan Selim 1515 tarihinde doğu seferine giderken, şimdiki bağların içinden geçen göç yolundan (Gökkaya mevkiinden Karşıyaka Semtine gelen mezarlığın yanından geçen yol) Sungurlu’ya geldiği ve Manastır Tepesinin ön tarafındaki boşlukta konaklamıştır. Yavuz Sultan Selim’in “amma da sazlık” demesinden dolayı Kalınsaz adını almıştır.
b) Budaközü: Şehrin ortasından geçen Budaközü Çayına ithafen söylenmiştir.
c) Sungurlu: Maraş Bey’in zulmünden kaçıp gelen Sungur Bey’e ithafen denmiştir.
Sungurlu, Osmanlı İmparatorluğu Döneminde 1866 yılında ilçe ve belediye olmuştur. İlk belediyebaşkanlığı görevine de Ermeni asıllı Gregoryan Efendi atanmıştır.
EVLİYA ÇELEBİ’NİN SEYAHATNAMESİ’NDE SUNGURLU (III.CİLT, SAYFA 185)
Sunguriçi Nahiyesi. Bu nahiye Hüseyinova Kazası’nda büyük bir nahiyedir. Sunguroğlunun hânedânı dibinde, 400 yıldan beri taşları aşınmamış bir su değirmeni vardır. Büyük evliyaların nazargâhı olan bir değirmendir. Buralardaki Kazovası, Tokat’a bir konaktır. Çok zengin bir yerdir. Asıl Kazova Kasabası Tokat Şehri toprağında 150 akçelik kazadır.
[değiştir] Nüfus
Merkez nüfusu 36,000’dir. İlçeye bağlı 5 kasaba nüfusu 15.332, 104 köy nüfusu 31.624 olup 2002 yılında yapılan son nüfus tespitinde ilçe genel nüfusu 74.730 olmuştur.
| Yıllara göre ilçe nüfus verileri[1][2][3] | |||
|---|---|---|---|
| Yıllar | Merkez | Köyler | Toplam |
| 2007 | 34.227 | 30.404 | 64.631 |
| 2000 | 35.397 | 45.443 | 80.840 |
| 1997 | 32.999 | 44.842 | 77.841 |
| 1990 | 30.521 | 57.806 | 88.327 |
| 1985 | 28.780 | ||
| 1980 | 24.309 | 75.691 | 100.000 |
| 1975 | 21.641 | ||
| 1970 | 16.993 | 73.013 | 90.006 |
| 1965 | 16.635 | ||
| 1960 | 16.491 | 59.891 | 76.382 |
| 1950 | 62.429 | ||
| 1927 | 40.405 | ||
| 1907 | 39.793 | ||
| 1893 | 67.607 | ||
[değiştir] Kaynaklar
- ^ "Çorum il ve ilçe nüfusları". 15 Şubat 2008 tarihinde erişilmiştir.
- ^ "Yerel.Net'teki Çorum ve ilçeleri sayfası". 16 Şubat 2008 tarihinde erişilmiştir.
- ^ "Devlet İstatistik Enstitüsü 2000 yılı nüfus sayım sonuçları". 16 Şubat 2008 tarihinde erişilmiştir.
