Rawtenstall

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara

Koordinatlar: 53°41′56″N, 2°17′28″W

Rawtenstall
Rawtenstall
Rawtenstall panoraması
Rawtenstall panoraması
Rawtenstall'un Lancashire ve İngiltere içinde konumu
Rawtenstall'un Lancashire ve İngiltere içinde konumu
Koordinatlar: 53°41′56″K 2°17′28″B / 53.69889°K 2.29111°B / 53.69889; -2.29111
Ülke Birleşik Krallık Birleşik Krallık
Kurucu Ülke İngiltere İngiltere
Bölge Kuzey Batı İngiltere
"Shire" Kontluk Lancashire
Metropoliten Olmayan borough yerel idaresi Rossendale Borough
Nüfus (2001)
 - Toplam 22.000
  Nüfus Sayımı
Zaman dilimi GMT (0)
 - Yaz (YSU) BAZD (-1)
Alan kodu 01706
İnternet sitesi: Rossendale Borough yerel idaresi websitesi


Rawtenstall Birleşik Krallık İngiltere ülkesi Kuzey Batı Bölgesinde birinci seviye "shire"-tipi yerel idare olan Lancashire kontluğuna bağlı bulunan "metropoliten-olmayan borough" statülü ikinci seviyede bir yerel idaresi olan Rossendale (borough)'nun merkez kentidir. Borough sınırları içinde nüfusu (2001 Nüfus Sayımı) itibariyle 22.000 kişidir.


Coğrafi konum[değiştir | kaynağı değiştir]

Rawtenstall Lancashire Kontluğu'nu güney batısında bulunan "Rossendale Vadisi" içinde konumlanmıştır. Rosendale Vadisi İrwell Nehri ve ona katılan derelerin oluşturduğu dik yamaçlı bir vadidir ve bu vadi baş kırsal ve kıraç "moor" tipi arazide derin vadilerdedir. Vadinin dibinde bulunan nehir geçitleri kurulan kent, kasaba ve koyler Rawstenstall ve Bacup arasında devamlı bir yerleşke halindedir. Rosendale vadisindeki önemli kasabalar Rawtenstall yanında Bacup, Haslınden ve [Ramsbottom]]'dur. Bu yerleşkelerde sanayi, özellikle dokuma sanayi, gelişmiştir. Bu devamlı yerleşkede yollar ve dokuma fabrikaları, yüksek tuğla bacaları ve birbirine birleşik iki katlı tuğladan yapımış ufak işçi evlerinden oluşan binalar vadinin dip taraflarındadır.

Rawtenstall kenti bölge merkezi olan Manchester'in 29 km kuzeyinde, kontluk merkezi olan Preston'dan 35 km. doğuda ve Lancaster'den 72 km doğudadır. Rawstenstall'a komşu olan küçük kasabalar "Loveclough", Haslıngden ve Crawshawbooth'dir.

Tarihçe[değiştir | kaynağı değiştir]

Rawtenstall isminin asli için iki değişik açıklama vardır. Birine göre Orta ve Eski Anglosakson dilinden "kükreyen nehir golcüğü" <--(Ekwall 1922)--> veya 1324'de yerleşke nevkiinde bulunan bir hayvan çifliğine atıfla "yazın yaylada otliyan sığırların kışın kaldığı ahır"

Rawstenstal ortaçağlarda dağınık küçük basit köy evlerinden oluşmaktaydı. 15. ve 16. yy. niçinden geçen Irwell Nehiri üzerinde un değirmenleri kuruldu ve bir köy şeklini aldı. Nehrin su gücüünü kullanan dokuma fabrikaları İngiltere sanayi devrimi ile bu köyü kasabaya dönüştürdü. Bu dönemde kentte ve vadideki diğer yerleşkelerde iklim şartları ve nemlilik dolayisıyla pamuklu dokuma sanayi gelişmeye başladı. Bu gelişmeye İngiltere'nin pamuklu sanayi merkezi olan Manchester'e İrwell Nehrinin bir doğal yol açması da bir amil oldu. 19.yy ikinci yarısından itibaren Rawstenstall hızla gelişti. Bu kentte dokuma fabrikatörleri basında "David Whitehead" ve kardeşleri gelmekteydi ve bunlar vadideki en eski fabrikjalari yaptıklari gibi günümüzde kentte binası hala bulunan İlex dokuma fabrikasını kurdular. Holly Mount adlı bir mevkide kendilerine büyük bir malikane yaptırdılar ve ayrıca işçileri birbirine yapışik sıra sira küçük tuğladan (tetrrace) evler inşaa ettirdiler. Bu dönemde kente önemli taşocaklari ve kömür maden ocakları da açıldı ve ticaret sektörü de kentin büyüyüp gelişmesine önemli katkılarda bulundu. Rawstenstall'un nüfusu 19.yyin ilk yarısında dört misli artti ve ikinci yarısında ikiye katlandı. 1891'de Rawtenstall'da bir belediye borough'su kuruldu.

20. yy pamuklu dokuma sanayisinin gelişmiş olduğu diğer Lancashire kasaba ve kentleri gibi Rawtenstall'da da bu sanayinin büyük bir kriz geçirip çökmesi üzerine, kentte ıssizlık ve fakirlik artıp kent büyük bir bulanım geçirdi. Rawstenstall'in 1911'de 30.000 kadar olan nufusu 1971'de 21.500 kişi civarına düştü.

Dokuma sanayinin sona ermesi ile Rawstenstall'da en büyük sanayi sektörü 20. yy ortasında ayakkabı sanayii oldu. Bu sanayi de yüzyıl sonunda dış ülkelerden rakabete dayanamayıp çöktü ve Rawtenstall'un yakınlarındaki "Waterfoot"'da yerleşik son ayakkabı fabrikası olan H. W. Tricketts yeni yüzyıl girmeden kapandı.

Resimler[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  • İngilizce Wikipedia "Rawtenstall" maddesi [1] (İngilizce)

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]

Commons-logo.svg
Wikimedia Commons'ta
Rawtenstall ile ilgili çoklu ortam belgeleri bulunmaktadır.