Lincos

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara

Lincos (Latincede "uzay dili" anlamına gelen lingua cosmica kısaltması), ilk kez 1960 yılında Hollandalı matematik olan dr. Hans Freudenthal tarafından Lincos: Design of a Language for Cosmic Intercourse, Part 1 kitabında tanımlanmış bir yapay dildir. Bu, herhangi bir mümkün dünya dışı zeki yaşam formu tarafından anlanabilmek ve yıldızlar arası radyo yaymalarında kullanılmak için yaratılmış bir dil. Freudenthal böyle bir dilin Dünyadaki diller tanımayan varlıklar için anlanabilmeli olduğunu düşündü. Lincos, "bildiğimizin tam kütlesini" kapsayabilmek için tasarlanmıştır.

Örnekler[değiştir | kaynağı değiştir]

Freudenthal'ın eserindeki 3. bölümünde bir kişinin başka bir kişiye sorular sorduğunu gösteren örnek:

Lincos cümlesi Anlam
Ha Inq Hb ?x 2x=5 Ha, Hb'a der: 2x=5 iken x kaçtır?
Hb Inq Ha 5/2 Ha, Hb'a der: 5/2.
Ha Inq Hb Ben Ha, Hb'a der: İyi.
Ha Inq Hb ?x 4x=10 Ha, Hb'a der: 4x=10 iken x kaçtır?
Hb Inq Ha 10/4 Ha, Hb'a der: 10/4.
Ha Inq Hb Mal Ha, Hb'a der: Kötü.
Hb Inq Ha 1/4 Ha, Hb'a der: 1/4.
Ha Inq Hb Mal Ha, Hb'a der: Kötü.
Hb Inq Ha 5/2 Ha, Hb'a der: 5/2.
Ha Inq Hb Ben Ha, Hb'a der: İyi.

"İyi-kötü" ile "doğru-sahte" ayrılığını dikkat edin. 10/4 doğru bir yanıt iken, Ver ("doğru") kullanılmalı olsaydı, ama indirgenlenmemiş olduğundan dolayı Hb'in istediği bir şey olmadı, bu yüzden Mal ("kötü") cevabını verdi.

Meta-konuşmayı gösteren örnek:

Lincos cümlesi Anlam
Ha Inq Hb ?x 4x=10 Ha, Hb'a der: 4x=10 iken x kaçtır?
Hb Inq Hc ?y y Inq Hb ?x 4x=10 Ha, Hb'a der: x'in 4x=10 iken kaç olduğunu soran kimdir?
Hc Inq Hb Ha Ha, Hb'a der: Ha.

Edebiyat[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Hans Freudenthal (1960). Lincos: Design of a Language for Cosmic Intercourse. Amsterdam: North-Holland.

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]