Johannes de Sacrobosco

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Sacrobosco' nun üzerine çok sayıda not alınmış olan De Sphaera adlı eserinin bir kopyası

Johannes de Sacrobosco ya da Sacro Bosco (Holywood'lu John, d. 1195 civarı – ö. 1256 civarı), Paris Üniversitesinde ders vermiş ve orta çağın ünlü astronomi metni Tractatus de Sphaera adlı eseri yazmış olan İngiliz bilim insanı, astronom ve astrolog.

İngiliz olarak tanınsa da doğum yeri belirsizdir. Uzun yıllar Halifax doğumlu olduğuna inanılsa da bu düşünce gözden düşmüştür çünkü Halifax'ın anlamı[1] 'kutsal koru' değil 'kutsal saç'tır' .[kaynak belirtilmeli]. Oxford Üniversitesinde eğitim görmüştür. 17. yüzyıldan kalma bir kayıtta Paris Üniversitesi'ne 5 Haziran 1221 tarihinde ulaştığından bahsedilir ancak buraya sanat öğrencisi olarak mı yoksa lisans eğitimi için mi geldiği belirsizdir [2] Zamanında Paris Üniversitesinde matematik alanında dersler vermiştir. 1230 yılı civarında, en bilinen yapıtı olan Tractatus de Sphaera yayınlandı. Bu kitapta, Sacrobosco Dünya ve onun Evrendeki yerini tartışır. Bu eser gelecek dört yüzyıl boyunca Batı Avrupadaki öğrencilerin başucu kitaplarından biri olacaktır. Dünyayı bir küre olarak tanımlaması ve bu fikrin ünü, 19. yüzyılda var olan ve ortaçağ bilim insanlarının istisnasız hepsinin dünyayı düz olarak tasavvur ettikleri fikrinin yanlışlığını gözler önüne sermiştir. İlk eseri olduğu kabul edilen Algorismus adlı kitabında karşımıza matematikte Arap metotlarının güçlü bir savunucusu olarak çıkar. Algorismus, Hindu-Arabik numaraların ve bunlarla yapılan işlemlerin ilk kez Avrupa üniversitelerinin müfredatında yer almasını sağlayan metindir.[3]

Ancak Sacrobosco'nun ününün asıl kaynağı Jülyen takvimi hakkında yaptığı eleştirilerdir. Computus adlı eserinde, De Anni Ratione (1235), Jülyen takviminin on gün ileri olduğunu ve bu sebeple düzeltilmesi gerektiğini iddia eder. Sacrobosco biriken bu on günlük hatayı düzeltmek için her hangi bir teklifte bulunmadı ancak geleceğe bakarak her 288 yılda takvimden bir gün çıkartmayı teklif etti.[4] Bu kitapta, Caesar Augustus'un Şubat ayından bir gün alarak Ağustos ayına verdiği şeklindeki yanlış bilgiyi uydurdu.[kaynak belirtilmeli]

Öldüğü yıl kesin olmasada deliller ışığında 1234, 1236, 1244 ya da 1256 yıllarından birisidir.[5] Yazıtlar defin yeri olarak Paristeki Saint-Mathurin manastırını işaret eder ve onu zamanı hesaplama konusunda uzman birisi olarak tasvir eder.[6]

Ay yüzeyinde buluna kraterlerden birine onun anısına Sacrobosco adı verilmiştir.

Notlar[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ http://en.wikisource.org/wiki/Catholic_Encyclopedia_(1913)/Joannes_de_Sacrobosco maddesi, (İngilizce), 2008-20-03 tarihinde erişildi.
  2. ^ Olaf Pedersen, "In Quest of Sacrobosco," Journal for the History of Astronomy, ("Sacrobosco'nun araştırmalarında." Astronomi tarihi için dergi) 16(1985): 175-182.
  3. ^ Olaf Pedersen, "In Quest of Sacrobosco," Journal for the History of Astronomy, ("Sacrobosco'nun araştırmalarında." Astronomi tarihi için dergi) 16(1985): 199-200.
  4. ^ Olaf Pedersen, "In Quest of Sacrobosco," Journal for the History of Astronomy, ("Sacrobosco'nun araştırmalarında." Astronomi tarihi için dergi) 16(1985): 209-10.
  5. ^ Olaf Pedersen, "In Quest of Sacrobosco," Journal for the History of Astronomy, ("Sacrobosco'nun araştırmalarında." Astronomi tarihi için dergi) 16(1985): 186-9, 192.
  6. ^ Olaf Pedersen, "In Quest of Sacrobosco," Journal for the History of Astronomy, ("Sacrobosco'nun araştırmalarında." Astronomi tarihi için dergi) 16(1985): 181.

Kaynaklar[değiştir | kaynağı değiştir]

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]