Altunizade, Üsküdar
 |
Bu madde veya bir kısmı, Vikipedi standartlarına uygun değildir ve bu nedenle düzenlenmesi gerekmektedir. Sayfayı Vikipedi standartlarına uygun biçimde düzenleyip, geliştirerek Vikipedi'ye katkıda bulunabilirsiniz. NOT: Gerekli değişiklik yapılmadan bu şablon kaldırılmamalıdır. Bu madde Ocak 2012 tarihinden beri, düzenleme isteğiyle etiketlidir. |
| Altunizade | |
| — Mahalle — | |
 |
|
 |
|
| Ülke |  Türkiye |
|---|---|
| Bölge | Marmara |
| İl | İstanbul |
| İlçe | Üsküdar |
| Yönetim | |
| - Muhtar | |
| Zaman dilimi | DAZD (+2) |
| Posta kodu | |
| Alan kodu | (+90) 212 |
| Plaka kodu | 34 |
Altunizade mahallesi, İstanbul ilinin Üsküdar ilçesine bağlı bir mahallesidir.
Altunizade semtinin üzerine kurulduğu alan 19 yüzyıla kadar İstanbul'un doğal yaşam alanlarından birisi idi. Bu dönemde semte komşu olan ve 17. yüzyılda kurulan Bağlarbaşı semti İstanbul'un doğudaki sınırlarından birisini oluşturmakta idi.
Altunizade Mahallesi, 19. yüzyılın 2. yarısında Altunizade İsmail Zühdi Paşa tarafından kurulmuştur. İstanbul'un köklü ailelerinden birisine mesup Seyyîd İsmâil Zühtü (Altûnîzâde), altmışdört gemisi olan ve Mısır ile kereste ticareti yapan babasının 1829 tarihinde âni vefatı ile deniz ticaretini bizzat idareye başlar. Bu arada devletin otuz bin altın lira navlun borcunu hazineden tahsil etmek için, komşusu bulunan serasker Hüsrev paşa ile berâber Sultan II. Mahmut'un huzuruna çıkarlar. Sultan kendisine "vay Altunizade vay" diye hitap ederek iltifatta bulunur ve böylece İsmail Zühtü efendi "Altunizade" lakabını almış olur. Sohbetleri sırasında Altûnizade'nin bina inşaat işleri ile ilgilendiğini öğrenir ve bunun üzerine enderûn'a kaydedilmesini ister. Cuma günleri namazda kendisi ile beraber bulunmasını irâde ile taltif eder. Enderûn'da iki sene tahsil eden Altunizade, 1831 tarihinde mezun olur. o esnada inşa edilmekte olan Mekteb-i Tıbbiye Mekteb-i Sultani (şimdiki Galatasaray lisesi)'nin nezareti ile kendisine mimar ağalığı ünvanı verilir. İsmail Zühdi Paşa semtin camisini, karakolunu, hamamı ve akaretlerini 1866 yılında inşa ettirmiştir. Camii'nin minaresinde ve kubbesinde bulunan altın hilaller Altunizade'den Kırım Savaşı'na gidenlerin anısı üzerine Sultan tarafından semte hediye edilmiştir.Caminin önünde bir çesme, Altunizade ailesine ait bir mezarlık yer alır. Mezarlıkta � Zühtü Pasa, esi Habibe Nevres Hanım, kız kardesi Emine Serife Hanım, oglu Ali Necip Bey ve torunu Emine Rabia Hanım yatmaktadır. Caminin bitisigindeki akaretler adı verilen evlerde kira ödemeden imam ve müezzinler otururdu. Diger evlerin, dükkanların fırın ve hamamın iradı camiye verilirdi. Altunizade 19. yüzyıl sonunda Küçük Çamlıca'nın mesire yeri olması üzerine yol üzerinde kaldığı için hareketlenmişitr. Bu dönemde semtte pek çok köşk yaptırılmıştır. Altunizade Köskü, Sürre Emini, Behiç Bey Köskü bunlardan bazılarıdır. Hüseyin Haki Köskü 1922’de gazeteci yazar Burhan Felek’in amcası tarafından satın alınmıs 1947‘de Burhan Felek tarafından Emniyet Genel Müdürlügü’ne satılmıstır. Halen Polis Prevantoryumu olarak kullanılmaktadır. Adile Sultan Kasrı ve Abdülaziz Av Köskü halen bakımlı olarak ayakta durmaktadır. Abdülaziz Av Köşkü girişinde Mimar Balyan tarafından inşa edilen ve günümüze kadar gelen su sarnıcı bulunmaktadır. Altunizade‘nin diger ünlü köskleri arasında Nafiz Köskü, Rauf Pasa Köskü ve Sermet Efendi Köskü sayılabilir. Muhlis Bey’in Köskü’nün yerinde Marmara Üniversitesi Hastanesi ve Huzur Evi bulunmaktadır. Saffet Bey’in Kösk ve bagının yerinde ise STFA sirketinin genel müdürlük binaları yükselmektedir. Milli Egitim Bakanlıgı’na ait Validebag Prevantoryumu’nun bahçesinin kuzey kesimine son yıllarda yapılan okul binasına Haydarpasa Lisesi yapılmıstır. Altunizade Camii’nin arkasındaki İptidai Mektebi’nin adı Cumhuriyet’ten sonra Altunizade İlkokuluna dönüstü. Bu okul 1923 –1938 arasında millet bahçesine yakın bir yerde Kısıklı tramvay caddesi üzerinde oldukça harap ahsap bir binaydı. Bina yıkılınca okul yeniyol adlı kavsaktaki kagir bir binaya tasındı. 1954’te İsmail Zühtü Pasa’nın torunu Saime Altunigil Altunizade‘de köske ait kırk dönüm bahçeyi parselletti ve 1800 m2 büyüklügünde bir arsayı okul yapılması kosuluyla Milli Egitim Bakanlıgı‘na bagısladı. Milli Egitim Bakanlıgı buraya bir okul insa etti. Altunizade'de ilk okul bugün semtin önemli alışveriş merkezi Capitol'ün yanında yer almakta idi. Altunizade semtinin Üsküdar Kısıklı tramvay caddesinin bulundugu kuzey kesimine eskiden Tophanelioglu denirdi. Simdi Tophanelioglu adı bilinmeyen bir nedenle Kosuyolu’na inen caddeye verilmistir. Bu dönemde Kalfayan manastır ve yetimhanesi semtin sınırıdır. Ayrıca 19 yy sonunda mahallenin Bağlarbaşı sınırında kurulan Frere Maristes Saint Vincent Okulu 1934 yılında kapanana kadar semtteki azınlık öğrencilerine Fransızca eğitim vermiştir. Bu bina günümüze dış yapısı itibari ile ulaşabilmiştir. Ayrıca 1870-1898 yılları arasında semte Bar ve Burrel, Albania Veneta'dan gelen Klanlaretler semtin gelişmesinde önemli rol oynamıştır. Klanlaretler değişik klanlardan gelen ailelerin toplu ismidir. Günümüzde bu dönemi özetleyen bir bronz heykel Altunizade'de bulunmaktadır.
Altunizade'de 1960'lı yıllarda semtte sosyal ve sportif faaliyetlerin ana merkezi Altınyurt Spor Klubü olmuştur. Ayrıca semtte doğmuş ve yaşamış ünlüler arasında Selahattin Taşpınar, Nazım Hikmet bulunmaktadır. Mahallenin ismi, günümüzde İstanbul Boğaz Köprüsü'nün Anadolu yakası çıkışı olmasıyla meşhurdur. Üsküdar ilçesine bağlı olan Altunizade mahallesi, Büyük ve Küçük Çamlıca'yı, Kısıklı'yı, Koşuyolu'nu ve Acıbadem'i, Üsküdar merkez ve sahile bağlayan bir ara geçiş görevi de üstlenmiş durumdadır. Avrupa yakasından gelen birçok şehir otobüsü Altunizade durağını yoğun şekilde kullanırlar. Özellikle son 15 sene içinde çehresi çok hızlı değişen Altunizade, mahalleye açılan birçok işmerkezi ve alışveriş merkezleri nedeniyle kalabalıklaşmış ve her sene altyapı yatırımlarına ihtiyaç duyar hale gelmiştir. Bu nedenle Üsküdar ve Büyük Şehir belediyelerinin her sene yatırım yaptığı ender mahallelerdendir. İstanbul Anadolu yakasında ilk açılan büyük alışveriş merkezi olan Capitol, Altunizede'de bulunmaktadır.
[değiştir] Dış bağlantılar
|
||||||||
 |
Bir mahalle hakkındaki bu taslağı geliştirerek Vikipedi'ye katkıda bulunabilirsiniz. |
