76-mm tümen topu M1902/30

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
76-mm tümen topu M1902/30
76.2 mm divisional gun M1902-30 L40 2.jpg
Çeşidi Tümen topu
Uyruğu Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği SSCB
Hizmet geçmişi
Kullanıldığı savaşlar II. Dünya Savaşı
Üretim tarihi
Üretici Artillery Factory No. 92
Üretildiği tarih 1931-1937
Özellikler
Ağırlık 1,350 kg
taşınma: 2,380 kg
 uzunluğu 40 kalibre
Yükseklik -5° ile 37° arası
Namlu Çapı 76.2 mm

Yükseklik -5° ile 37° arası
Atış hızı 10 – 12 adet/dk
Etkili menzil 13,29 km


76-mm tümen topu model 1902/30 (Rusça: 76-мм дивизионная пушка образца 1902/30 годов) SSCB tarafından Büyük Vatanseverlik Savaşı sırasında kullanılan bir toptur. Silah Çarlık Rusyası döneminde tasarlanan ve I. Dünya Savaşı sırasında kullanılan 76-mm tümen topu model 1902nin geliştirilmiş bir modeliydi.

Tarihi[değiştir | kaynağı değiştir]

M1902 topu Çarlık Rusyası nın I. Dünya Savaşı sırasında kullandığı en önemli topçu silahıydı. Bunun haricinde Rus İç Savaşı sırasında Bolşevik güçler ile Çarlık kuvvetleri tarafından ve Polonya ile Finlandiya tarafından kullanıldı. I. Dünya Savaşı sırasında savaş şartları içi mükemmmel olan top savaşın ardından modası geçti.

Üstelik M1902 topunun ateş gücünü arttıracak yapısı vardı. Bu sebepten ötürü Bolşevik İhitlalinin ardından bu topların Kızıl Ordu bünyesinde kalmasına karar verildi. 1928 yılında Kızıl Ordu ya ait ordonat fabrikalarının elinde 2,500 adete yakın top malzemesi bulunuyordu ve bunların büüyk bir çoğunluğu M1902 topuna aitti. 1930 yılında Sovyet tasarımcılar top üzerinde ağır bir çalışma yaptılar. Bu çalışmalar sonucunda ortaya çıkan yarı yeni topun ateş gücü büüyk bir ölçüde arttı.

Bu çalışmalarda namlu çapı 30 mm den 40 mm ye çıkartıldı. Tek kuyruklu taşıma sehpasında delik açılarak topun yükselme açısı arttırıldı. Yeni sabitleme mekanizması ve panoramik dürbün takıldı. Sonuçta namlu ilk çıkış hızı 662 m/s ye, yükselme açısı 17 den 37 dereceye azami menzili ise 8,500 den 13,290 metreya çıktı. 1931 yılında sadece yeni L40 namlusu üretildi. 1930 yılların ortalarında yeni 6.3 kglık zırh delici mermi geliştirildi. Bu mermi M1930 topuna 500 m 30 derecelik çarpma açısı ile 56 mm lik ve 1000 metreden aynı çarpma açısı ile 49 mm lik zırhı delme özelliği kazandırdı. 820 m den 2 metrelik hedeei doğrudan vurabiliyordu. M1930 topu 1930 lu yıllarda herhangi bir tankı kolaylıkla etkisiz hale getirebiliyordu örneğin Fransız yapımı son model Somua S-35 ve B1 bis.

Geliştirme çalışmaları sırasında topun düşük hareket kabiliyeti ve yanal atış açısı geliştirilmedi. Bu sebepteb atlar tarafından çekilen topun süspansiyu olamyan shpası azami 6 veya 7 km/s hızla ilerliyebiliyordu. Bu sınırlı hareket özelliğinden ötürü azda olsa tanksavar topu olarak kullanılan M1902/30 manevra topu olarakta etkisizdi ve 1937 yılında üretimi durduruldu. Yerini F-22 bıraktı.

Kullanımı[değiştir | kaynağı değiştir]

Büyük Vatanseverlik Savaşının başlarında M1902/30 kullanılan top yerini daha etkili F-22, F-22USV ve ZiS-3 model 76.2-mm tümen toplarına bıraktı. Ön cephedeki topçu birliklerinden geri çekilen toplar piyade birlikleri bünyesinde kullanıldıktan sonra yerlerini ZiS-3 modeline bıraktı.

Kaynakça ve dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Shunkov V. N. - The Weapons of the Red Army, Mn. Harvest, 1999 (Шунков В. Н. - Оружие Красной Армии. - Мн.: Харвест, 1999.) ISBN 985-433-469-4
 
 
SSCB ait Büyük Vatanseverlik Savaşı topları
Tanksavar topları
37-mm top1-K | 45-mm top M1937 | 45-mm top M-42 | 57-mm top ZiS-2 | 100-mm top BS-3
Dağ topları
76-mm dağ topu M1938
Alay topları
76-mm top M1927 | 76-mm top M1943
Tümen topları
76-mm top M1902/30 | 76-mm top F-22 | 76-mm top USV | 76-mm top ZiS-3
122-mm obüs M1909/37 | 122-mm obüs M1910/30 | 122-mm obüs M-30
Kolordu ve Ordu topları
122-mm top A-19 | 152-mm obüs M1909/30 | 152-mm obüs M1910/37
152-mm obüs M-10 | 152-mm obüs D-1 | 152-mm top M1910/30
152-mm topM1910/34 | 152-mm top-obüs ML-20
Ağır toplar
152-mm top M1935 | 203-mm obüs B-4 | 210-mm top M1939
280-mm havan topu M1939 | 305-mm obüs M1939
Uçaksavar topları
25-mm top 72-K | 37-mm top61-K | 76-mm top M1938 | 85-mm top 52-K