37-mm uçaksavar topu M1939 (61-K)

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
37-mm uçaksavar topu M1939 (61-K)
Armata plot wz39=37mm RB.jpg
61-K in Poznan citadel, Polonya
Çeşidi Uçaksavar
Uyruğu Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği SSCB
Hizmet geçmişi
Kullanıldığı savaşlar II. Dünya Savaşı
Özellikler
Ağırlık 2100 kg
Yükseklik -5° ile 85° arası
Namlu Çapı 37 mm

Yükseklik -5° ile 85° arası
Atış hızı 60 mermi/dk
Azami menzil 8500 m


Sovyet M1939 37 mm IDF/AF Müzesi, Chatzerim hava üssü, İsrail.

37-mm uçaksavar topu 1939 (61-K) (Rusça 37-мм автоматическая зенитная пушка образца 1939 года (61-К), 37-mm avtomaticheskaya zenitnaya pushka obraztsa 1939 goda (61-K)) SSCB tarafından geliştirilen, 1930 lu yılların sonlarına kadar üretilen ve II. Dünya Savaşı sırasında Kızıl Ordu tarafından kullanılan 37 mm kalibrelik uçaksavar sınıfında bir toptu. Kara modeli 1950 li yıllarda yine Sovyet yapımı ZSU-57-2 ile yer değiştirdi. Bu top türleri II. Dünya Savaşı sırasında Ön Doğu cephesinde alçak ve orta yükseklikte uçan veya sorti yapan uçaklara karşı çok başarılı oldu. Ayrıca hafif zırhlı yer hedeflerine karşı da etkiliydi. 37-mm lik uçaksavar topu ile savaş boyunca 14,657 adet Mihver ülke uçağı düşürüldü. [1]. Bu da ortalama olarak her bir düşman uçağı için 905 adet 37-mm lik top mermisi kullanıldığını gösteriyor. [1].

Geliştirilmesi[değiştir | kaynağı değiştir]

1935 yılında Rus Donanması için satın alınan 25 mm lik Bofors Model 1933 topları yapılan denemeler sonunda çok başarılı bulundu. Bu topun 45 mm lik modeli geliştirildi ve 49-K adı verildi. Geliştirme işinde Sovyetlerin önde gelen mühendisleri M. N. Loginov, I. A. Lyamin ve L. V. Lyuliev çalıştı. Ancak orduya göre bu silah otomatik atış yapacak bir silah için biraz büyük kalibreye sahipti. Ocak 1938 tarihinde Kaliningrad bulunan 8 Numaralı Topçu Fabrikasına aynı dizayna sahip ama 37 mm lik bir top geliştirmesi emri verildi. Bu işten fabrikanın baş şef mühendisi Mikhail Loginov ve asistanı Lev Loktev sorumlu oldu. Atış denemelerinin ardından Ekim 1938 tarihinde 61-K adı verilen silah onaylandı.

1940 yılında 61-K ve Bofors 40 mm/56 arasında yapılan karşılaştırma atışlarının ardından iki top arasında büyük bir fark bulunamadı.

Kara modeli[değiştir | kaynağı değiştir]

Top aslında 4 tekerlekli ZU-7 top arabası üzerinde tek namlulu olarak tasarlandı ve kısa sürede servise hazır hale getirildi. Başlangıç olarak 900 adet sipariş verildi. Top 7 kişilik mürettebat ile kullanılıyordu .’’’5’’’ li halde toplamda 200 mermilik mühimmat taşıyordu. 1945 yılına kadar yani savaşın sonuna kadar Sovyetler toplamda 20,000 adet top üreitldi. Bunun yanında bu top Polonya, Çin ve Kuzey Kore tarafındanda üretildi.

Zırh delici (AP) mermisi ile 37 mmlik Rolled homogeneous armour(RHA) zırhını 60°li vuruş açısıyla 500 metreden ve yine 28 mm lik RHA zırhını 90° lik vuruş açısıyla 1500 metreden geçebiliyordu.

Deniz modeli[değiştir | kaynağı değiştir]

Deniz kuvvetleri için üretilen 70K modeli Nazi Almanyasının SSCByi işgalnden önce gemilerde kullanılmaya başlandı. İleride yerini 45 mm/46 21-K topuna bıraktı. Sovyet Donanmasında bulunan bütüb gemilerde özellikle T301 tipi mayın döşeme gemilerinde II. Dünya Savaşı boyunca kullanıldı. V70K 1955 yılına kadar toplamda 3,113 adet üretildi.

70K modelinin tek kötü özelliği her 100 mermi atışının ardında namlusunun değiştirilmesiydi. Bunun üzerine geliştirilen silahın ikiz namlulu su soğutmalı W-11 modeli 1946 ordu servine girdi ve 1957 yılına kadar üretildi. Toplamda 1,872 adet W-11 modeli üretildi.

Ardından 85 kalibre namlu uzunluğuna sahip 45 mm/85, 1954 yılında geliştirilerek ordu servisine girdi. İki ve dört namlulu Neustrashimy, Kildin türü gemilerde ve Kotlin sınıfı destroyerlerde kullanıldı. Bu topta yerini ileride ZIF-31 ikiz 57 mm lik topa bıraktı.

37 mm lik ikiz namlulu top Çin e de satıldı. Çin bu topu "Type 65" adıyla üretti ve kullandı. Taret için üretilen modeli 1980 li yıllara kadar üretildi ve adı "Type 76" veya H/PJA 76 idi.

ZSU-37[değiştir | kaynağı değiştir]

ZSU-37 modeli II. Dünya Savaşı sırasında üretilen tekli 37 mm lik toptu. Ve top üstü açık tareti bulunan SU-76 şasesi üzerinde kullanıldı.

Özellikleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Designation M1939 70K (deniz) W-11-M (deniz) 45 mm (deniz)
Namlu sayısı 1 1 2 4 or 2
Kalibre 37 mm 45 mm
Namlu uzunluğu 2.73 m 2.3 m 2.3 m 3.8 m
Namlu çıkış hızı 880 m/s 900 m/s
Ağırlığı 2,100 kg 1,750 kg 3,450 kg  ?
Uzunluğu 5.5 m 3.8 m 3.8 m 6 m
Genişliği 1.79 m 2.2 m 2.75 m
Yüksekliği 2.11 m 2.2 m 1.8 m
Yükselme açısı +85 to
-5 degrees
+85 to
-10 degrees
+85 to
-10 degrees
+90 to
0 degrees
Yükselme hızı  ? 15 derece / saniye 13 derece / saniye  ?
Yanal dönüş hızı  ? 20 derece / saniye 17 derece / saniye  ?
Namlu atış hızı
(Deneme) 160 ila 170 m/dk 160 ila 170 m/dk 160 ila 170 m/dk
(Çatışma) 80 m/dk 100 rpm
Menzil (azami) 9,500 m  ?
Çatışmada (kara) 4 km 9 km
Çatışmada (hava) 3 km 6 km
Azami yüksekliği 6,700 m  ?
Gerçek yükseklik 3,000 m 6,000 m
Mürettebat 8 6 3 4
  • Geri tepme mesafesi: 150 ila 175 mm

Mühimmatı[değiştir | kaynağı değiştir]

Top 37×252SR mermisi kullanıyordu. Mühimmatı Çin, Rusya, Mısır, Pakistan ve Yugoslavya tarafından üretildi. The projectiles themselves are identical to those fired by the NS-37 anti-tank gun. The explosive shells are fitted with point detonating fuzes making them unsuitable for engaging fast moving or small targets.

Türü FRAG-T FRAG-T AP-T HVAP HE
Kalibre 37 mm 37 mm 37 mm 37 mm 45 mm
Ülke Russia
Adı OR-167 OR-167N BR-167  ?  ?
Füze MG-8 PD
or MG-37 PD
B-37 PD
or MG-37 PD
n/a n/a  ?
Mermi 651 g 651 g 737 g  ? 1.5 kg
Başlık 1.43 kg 1.43 kg 1.47 kg  ?
Patlayıcı 35 g
of A-IX-2
40 g
of A-IX-2
or A-1Kh-2
n/a n/a  ?
Namlu
çıkışı
880 m/s 960 m/s 900 m/s
Zırh geçme özelliği  ?  ? 47 mm at 500 m
37 mm at 1000 m
57 mm at 1000 m  ?

Modelleri[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Norinco (Çin)
    • Type 55 – tek namlulu 37 mm M1939 kopyası
    • Type 63 - ikiz 37 mm top ve dikey sabitlemeli T-34 şaseli
    • Type 65 – ikiz namlulu 37 mm top
    • Type 74 – geliştirilmiş Type 65 ile üstün atış sıklığı.
    • Type 74SD - Type 74 ile Type 800 laserli güdümleme sistemi.
    • Type 79-III – geliştirilmiş Type 74 ile elektronik optik sistemi ve güçlendirilmiş yükselme ve yanl dönme sistemi.
    • Type 76 – Deniz modeli ikiz 37 mm.
    • P793 – Gelişmiş ikiz namlulu model ile elektronik erken uyarı sistemi yüksek atış sıklığı uzatılmış namlu boyu ile daha hızlı namlu çıkış hızı (1,000 m/s). 5 veya 6 kişilik mürettebatı bulunuyor.
  • Kuzey Kore
    • Kundağı motorlu obüs modeli

Kullanan ülkeler[değiştir | kaynağı değiştir]

Bu listeye Çin Type 55 ve Type 65 silahları da dahildir.

Afganistan, Arnavutluk, Cezayir, Angola, Bangladeş, Bulgaristan, Kamboçya , Kamerun , Çin, Kongo, Küba, Mısır, Etopya, Batı Almanya, Gabon, Gine, Guinea-Bissau, Irak, İsrail, Kuzey Kore, Laos, Mali, Marutanya, Moğolistan, Faz, Mozambik, Nikaragua, Pakistan, Rusya, Romanya, Sırbistan Karadağ , Somali, Sudan, Suriye, Tanzanya, Tayland, Togo, Tunus, Uganda, Vietnam, Yemen, Yugoslavya, Zaire, Zambiya, Zimbabwe.

Notlar[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ a b Shunkov V. N. - The Weapons of the Red Army

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Janes, Ammunition handbook 2003-2004
  • Janes, Land Based Air Defense 2005-2006
  • Shunkov V. N. - The Weapons of the Red Army, Mn. Harvest, 1999 (Шунков В. Н. - Оружие Красной Армии. — Мн.: Харвест, 1999.) ISBN 985-433-469-4
SSCB ait Büyük Vatanseverlik Savaşı topları
Tanksavar topları
37-mm top1-K | 45-mm top M1937 | 45-mm top M-42 | 57-mm top ZiS-2 | 100-mm top BS-3
Dağ topları
76-mm dağ topu M1938
Alay topları
76-mm top M1927 | 76-mm top M1943
Tümen topları
76-mm top M1902/30 | 76-mm top F-22 | 76-mm top USV | 76-mm top ZiS-3
122-mm obüs M1909/37 | 122-mm obüs M1910/30 | 122-mm obüs M-30
Kolordu ve Ordu topları
122-mm top A-19 | 152-mm obüs M1909/30 | 152-mm obüs M1910/37
152-mm obüs M-10 | 152-mm obüs D-1 | 152-mm top M1910/30
152-mm topM1910/34 | 152-mm top-obüs ML-20
Ağır toplar
152-mm top M1935 | 203-mm obüs B-4 | 210-mm top M1939
280-mm havan topu M1939 | 305-mm obüs M1939
Uçaksavar topları
25-mm top 72-K | 37-mm top61-K | 76-mm top M1938 | 85-mm top 52-K