İşçi Partisi (İrlanda)

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
İşçi Partisi
Genel başkan Eamon Gilmore
Kurucu James Connolly,
James Larkin,
William X. O'Brien
Kuruluş tarihi 1912
Merkez 17 Ely Place, Dublin 2,
İrlanda
İdeoloji Sosyal demokrasi, Demokratik sosyalizm
Siyasi pozisyon Merkez sol
Uluslararası üyelik Sosyalist Enternasyonal
Dáil Éireann
35 / 166
Seanad Éireann
12 / 60
Avrupa Parlamentosu
231 / 1.627
labour.ie

İşçi Partisi (İrlanda dilinde Páirtí an Lucht Oibre), İrlanda'da siyasi parti. James Larkin'in 1912'de İşçi Sendikaları Kongresi'ne (Trades Union Congress, TUC) bağlı olarak kurduğu ve 1930'da bağımsız bir siyasal kuruluş durumuna gelen siyasal parti. James Connolly, İngilizler tarafından öldürüldüğü 1916'ya değin partinin liderliğini üstlenmiştir.

Tarihçe[değiştir | kaynağı değiştir]

Serbest İrlanda Devleti'nin kuruluşundan sonra, 1922-26 arasında Dáil Éireann'da (İrlanda Meclisi) ilk muhalefet partisi olan İrlanda İşçi Partisi, hiçbir zaman tek başına iktidar olamadı. 1937-38 arasında Eamon de Valera hükümetine dışarıdan destek sağlayan parti, 1948-51, 1954-57, 1973-77, 1981-82 arasında ve kısa bir dönem dışında 1982-87 arasından çoğunlukla Fine Gael'le (Gael Ulusu) kurduğu koalisyon hükümetleriyle iktidara ortak oldu.

1990'da bağımsız olarak seçimlere giren ve İrlanda'nın ilk kadın devlet başkanı seçilen Mary Robinson'ı destekledi. 1992'de Demokratik Sosyalist Parti İşçi Partisi'ne katıldı. 1992 genel seçimleri'nde rekor bir oy oranı alarak Dáil Éireann'ndaki sandalye sayısını ikiye katladı, seçimlerden sonra Fianna Fáil ile bir koalisyon hükümeti kurdu. Haziran 1994'te yapılan ara seçimlerde İşçi Partisi'nin uğradığı oy kaybı Fianna Fáil ile yapılan koalisyonun seçmen tarafından onaylanmadığını gösterdi. Seçimlerden hemen sonra değişen meclis aritmetiğine bağlı olarak koalisyon hükümeti sona erdi. 1994 ile 1997 arasında İşçi Partisi, Fine Gael (Gael Ulusu) ve Demokratik Sol arasında Gökkuşağı Koalisyonu (Rainbow Coalition) adı verilen bir koalisyon hükümeti kuruldu.

1997 genel seçimler'indeki ağır yenilgiden sonra Ruairi Quinn İşçi Partisi'nin yeni lideri oldu, 1999'da Demokratik Sol İşçi Partisi'ne katıldı. 2002 yılındaki genel seçimlerde partinin aldığı kötü sonuç nedeniyle Quinn'den boşalan liderlik koltuğuna, bu görev için parti tarihinde ilk kez doğrudan parti üyelerinin katıldığı seçimde Pat Rabbitte seçildi. Fianna Fail'in büyük bir zaferle çıktığı 2007 genel seçimleri'nde İşçi Partisi, Dáil Éireann'daki 166 sandalyeden 20'sini kazanabildi. Seçimlerden sonra istifa eden Ruairi Quinn'in ardından Eamon Gilmore parti liderliğine seçildi.

5 Haziran 2009 tarihinde yapılan yerel seçimlerde sahip olduğu yerel meclis üyelikleri sayısını bir önceki seçime göre % 30 artırdı. Aynı gün yapılan Avrupa Parlamentosu seçimlerinde sandalye sayısını 1'den 3'e çıkardı.

İrlanda'nın küresel ekonomik krizden şiddetli biçimde etkilendiği bir dönemde yapılan 2011 genel seçimleri'nde hükümetin büyük ortağı olan Fianna Fail büyük bir yenilgi aldı.[1] Seçimlerden sonra Fine Gael ile kurulan koalisyon hükümetinde Eamon Gilmore başbakan yardımcısı oldu.

Dünya Görüşü[değiştir | kaynağı değiştir]

Sosyalist Enternasyonal üyesi olan İrlanda İşçi Partisi, toplumsal güvenlik ve refah hizmetlerinin yaygınlaştırılmasını, temel sanayi kuruluşlarının devletleştirilmesini, dış ticarette korumacılığı ve Kuzey İrlanda ile birleşmeyi amaçlar. Dublin bölgesinde ve sendikalı işçiler arasında önemli bir güce sahiptir.

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]