Pluripotent

Pluripotent, embriyonik gelişimin erken safhalarında, tüm bir canlıyı oluşturabilme yeteneğine sahip olan henüz farklılaşmamış hücreler için kullanılan bir tanımlama.

Tanımlanan en erken kök hücreler olan pluripotent hücreler blastokistin iç hücre kitlesi (İHK)'nde bulunurlar ve ileride canlıyı oluşturacak tüm hücre ve doku tiplerine dönüşebilirler (ektoderm, endoderm ve mezoderm) ama plasenta gibi trofoblast kökenli ekstraembryonik dokuları oluşturamazlar. Teoride in vitro ortamda sonsuza kadar kendilerini yenileyebilirler fakat özelleşmiş hücre tiplerine dönüştükçe pluripotent özellikleri ve kendini yenileme kapasiteleri kaybolur.

Pluripotent hücrelerin asıl kaynağı embriyo olmasına rağmen, farklılaşmış hücrelerden de laboratuvar ortamında değişik yöntemlerle indüklenmiş (programlanmış) pluripotent kök hücreler elde edilebilmektedir. İlk olarak 2006 yılında Takahashi ve Yamanaka retroviral transfeksiyon yöntemiyle aktardıkları 4 genin (Oct4, Sox2, c-Myc ve Klf4) fare fibroblastlarını pluripotent hale getirdiğini bildirmişlerdir .